II SA/Wa 71/25
WyrokWSA w Warszawie2025-06-13
Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Joanna Kruszewska-Grońska, Arkadiusz Koziarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej złożone pod wpływem groźby lub w wyniku bezprawnego działania przełożonych może być uznane za skuteczne i stanowić podstawę do zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej?Ratio decidendi
Wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej złożone przez żołnierza zawodowego jest czynnością jednostronną, która nie wymaga podania przyczyny i obliguje organ do wydania decyzji o zwolnieniu. Sąd administracyjny nie bada przyczyn złożenia wypowiedzenia ani nie ocenia polityki kadrowej organów wojskowych. Kwestie dotyczące wad oświadczenia woli lub ewentualnych przestępstw popełnionych przez przełożonych należą do właściwości sądów cywilnych lub karnych.Stan faktyczny
Skarżący, żołnierz zawodowy, złożył wypowiedzenie stosunku służbowego, wnosząc o skrócenie okresu wypowiedzenia. Po wydaniu rozkazu personalnego o zwolnieniu, skarżący odwołał się, próbując cofnąć wypowiedzenie i twierdząc, że zostało ono złożone pod wpływem groźby ze strony przełożonych. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję o zwolnieniu, uznając wypowiedzenie za skuteczne. Skarżący zaskarżył decyzję do WSA, podnosząc zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego, w tym wadliwości oświadczenia woli.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, , Protokolant referent Joanna Mazur, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do pasywnej rezerwy oddala skargę
Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z [...] października 2024 r. nr [...]. Dowódca Generalny Rodzajów Sił Zbrojnych (dalej: "Dowódca Generalny", "organ drugiej instancji", "organ odwoławczy"), mając za podstawę art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572; dalej: "k.p.a.") w związku z art. 226 pkt 9 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2025 r., poz. 825; dalej: "u.o.O."), w punkcie 1: uchylił punkt 1 rozkazu personalnego Dowódcy [...] Brygady [...] Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych (dalej: "Dowódca Brygady", "organ pierwszej instancji") z [...] sierpnia 2024 r. nr [...] w części dotyczącej terminu zwolnienia st. szer. K. B. (dalej: "skarżący") z zawodowej służby wojskowej i jednocześnie ustalił, że zwolnienie skarżącego następuje po upływie trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia, tj. z dniem [...] października 2024 r., a w punkcie 2: utrzymał w mocy w pozostałym zakresie punkt 1 ww. rozkazu personalnego Dowódcy Brygady.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach sprawy.
Pismem z [...] lipca 2024 r., skierowanym do organu pierwszej instancji, skarżący - pełniący zawodową służbę wojskową w [...] Batalionie [...] na stanowisku służbowym kucharz - wypowiedział stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej, wnosząc o skrócenie terminu wypowiedzenia i zwolnienie go z dniem [...] sierpnia 2024 r.
W dniu złożenia ww. wypowiedzenia (tj. [...] lipca 2024 r.) Dowódca [...] Batalionu [...] (dalej: "przełożony skarżącego") przeprowadził ze skarżącym rozmowę, podczas której przedstawił mu możliwości i warunki dalszego pełnienia służby wojskowej oraz procedurę wycofania wypowiedzenia. Skarżący w tej rozmowie podtrzymał żądanie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, motywując je względami osobistymi (vide notatka służbowa z [...] lipca 2024 r. - karta nr 19 akt administracyjnych sprawy). Przełożony skarżącego przychylił się do wniosku o skrócenie okresu wypowiedzenia (vide karta nr 18 akt administracyjnych sprawy).
Rozkazem personalnym z [...] sierpnia 2024 r. nr [...] w punkcie 1 Dowódca Brygady, w oparciu o art. 230, art. 229 ust. 1, art. 231 ust. 1 i 2 w związku z art. 186 ust. 1 pkt 4, art. 226 pkt 9 oraz art. 238 ust. 1 u.o.O., a także § 20 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 2023 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz. U. z 2023 r., poz. 433; dalej: "rozp."), zwolnił skarżącego z zawodowej służby wojskowej i przeniósł do pasywnej rezerwy wskutek upływu z dniem [...] sierpnia 2024 r. terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, dokonanego przez żołnierza zawodowego.
Od ww. rozkazu personalnego skarżący (reprezentowany przez radcę prawnego D. S.) złożył odwołanie, w którym oświadczył, iż cofa wniosek i zgodę na skrócenie okresu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, dokonanego pismem z [...] lipca 2024 r., jak również wniósł o wyrażenie zgody na wycofanie ww. wypowiedzenia oraz uwzględnienie odwołania przez organ pierwszej instancji w trybie przewidzianym w art. 132 k.p.a. poprzez uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i umorzenie postępowania pierwszej instancji. Także w przypadku nieuwzględnienia odwołania przez Dowódcę Brygady, skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego rozkazu personalnego i umorzenia postępowania pierwszej instancji - przez organ odwoławczy.
W uzasadnieniu odwołania skarżący podał, że służba zawodowa była i jest dla niego ogromnym zaszczytem, a przez cały okres jej pełnienia dał się poznać jako żołnierz zdyscyplinowany, o wysokiej kulturze osobistej i dyspozycyjności, potrafiący efektywnie współdziałać w zespole. Podkreślił, iż nigdy nie uchylał się od dodatkowych zadań służbowych, nie kwestionował decyzji przełożonych, zaś służba zawodowa przynosiła mu satysfakcję i dumę w realizacji codziennych zadań.
Skarżący stwierdził, że skoro w niniejszym odwołaniu cofnął wniosek i zgodę na skrócenie okresu wypowiedzenia, to niemożliwym jest obecnie zwolnienie go z dniem [...] sierpnia 2024 r. Dlatego co najmniej zachodzi podstawa do zmiany rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji.
Niezależnie od powyższego, skarżący wskazał, iż niezasadne i bezprzedmiotowe okazały się powody, które doprowadziły go do złożenia wypowiedzenia stosunku służby. W tym kontekście podniósł, że jako wątpliwa jawi się poprawność i skuteczność jego oświadczenia objętego pismem z [...] lipca 2024 r. Nadto dotychczasowy przebieg jego służby uzasadnia dalsze jej pełnienie.
Dowódca Brygady nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania, jak też nie wyraził zgody na wycofanie wypowiedzenia przez skarżącego (vide pismo przewodnie i stanowisko z [...] września 2024 r. - odpowiednio karty nr 11 i 13 akt administracyjnych sprawy).
W dniu [...] października 2024 r. pełnomocnik substytucyjny skarżącego - r. pr. S. S. zapoznał się w siedzibie organu drugiej instancji ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym i zgłosił wniosek o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania skarżącego na okoliczność wadliwego złożenia oświadczenia woli o wypowiedzeniu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej (vide notatka służbowa z [...] października 2024 r. - karta nr 34 akt administracyjnych sprawy).
Po rozpoznaniu odwołania, Dowódca Generalny wydał powołaną na wstępie decyzję. W uzasadnieniu ww. rostrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej wskutek dokonanego przez niego wypowiedzenia jest trybem obwarowanym szczególną regulacją postępowania tak zainteresowanego, jak i organów wojskowych. Żołnierz zawodowy, dokonując wypowiedzenia, nie daje organowi innej możliwości rozpatrzenia wniosku jak tylko zgodnie z jego wolą, na co wskazuje imperatywna forma czasownika w art. 226 u.o.O. ("zwalnia się"). Prawo żołnierza ograniczone jest do możliwości ustalenia wcześniejszego terminu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Wprawdzie żołnierz zawodowy ma prawo wystąpienia z wnioskiem o wycofanie wypowiedzenia, ale zgodę na wycofanie musi wyrazić organ zwalniający. W realiach rozpoznawanej sprawy nie stwierdzono, aby skarżący przed wniesieniem odwołania występował z takim wnioskiem. Zajęte i dołączone przez organ pierwszej instancji do odwołania stanowisko jednoznacznie świadczy o braku zgody Dowódcy Brygady na wycofanie wypowiedzenia przez skarżącego, a tym samym pozostawienie go w służbie zawodowej.
Dowódca Generalny zwrócił także uwagę, iż dokonana przez niego analiza akt personalnych skarżącego wykazała, że w wyniku przeprowadzonego w 2024 r. opiniowania służbowego uzyskał on ogólną ocenę dostateczną, co pozwala organom wojskowym na wszczęcie odrębnego postępowania w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej.
Organ odwoławczy ocenił, iż złożone przez skarżącego wypowiedzenie zawiera oświadczenie woli wskazujące jednoznacznie na zamiar wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, a organ pierwszej instancji rozkazem personalnym z [...] sierpnia 2024 r. nr [...] uwzględnił w całości wynikające z treści wypowiedzenia żądanie.
Odnosząc się do zarzutu skarżącego w kwestii poprawności i skuteczności oświadczenia objętego pismem z [...] lipca 2024 r., organ drugiej instancji zaakcentował, że żołnierz zawodowy nie ma obowiązku motywować dokonanego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, a co za tym idzie nie podlegają badaniu przyczyny, którymi kierował się dokonując wypowiedzenia. Tym samym nie ma znaczenia dla sprawy argument skarżącego, iż powody złożenia wypowiedzenia stały się "niezasadne i bezprzedmiotowe". W konsekwencji Dowódca Generalny uznał za bezzasadny, zgłoszony ustnie [...] października 2024 r., wniosek pełnomocnika skarżącego o przeprowadzenie rozprawy i przesłuchanie strony na okoliczność wadliwości oświadczenia woli o wypowiedzeniu stosunku służbowego. Całkowicie zbędne jest bowiem podejmowanie dalszych czynności wyjaśniających ponad te udokumentowane już w aktach sprawy. Zgodnie z art. 75 i art. 78 § 1 k.p.a. wnioski dowodowe należałoby uwzględnić, gdyby ich przedmiotem były okoliczności mające znaczenie dla sprawy i mogące się przyczynić do jej wyjaśnienia.
Organ odwoławczy wyjaśnił również, iż konieczne było uchylenie rozkazu personalnego Dowódcy Brygady w części dotyczącej terminu zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej i ustalenie nowego terminu tego zwolnienia (na [...] października 2024 r.) w świetle braku zgody organu pierwszej instancji na wycofanie wypowiedzenia dokonanego przez skarżącego, a także dyspozycji art. 231 ust. 2 u.o.O.
Pismem z [...] października 2024 r., czyli po wydaniu zaskarżonej decyzji, pełnomocnik skarżącego wniósł o przeprowadzenie przez Dowódcę Generalnego dowodów z dokumentów w postaci: oświadczenia skarżącego z [...] października 2024 r. o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia woli o wypowiedzeniu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej oraz skierowanego do [...] Wydziału do spraw Wojskowych Prokuratury Okręgowej w [...] zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję skarżący (reprezentowany przez radcę prawnego D. S.) zarzucił jej naruszenie:
1) prawa materialnego, a mianowicie
a) art. 226 pkt 9 w związku z art. 230 u.o.O. poprzez niewłaściwe zastosowanie i zwolnienie skarżącego z zawodowej służby wojskowej wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, dokonanego przez skarżącego, który to dokument "wypowiedzenie" został złożony przez niego pod groźbą odpowiedzialności za niewykonanie rozkazu, a tym samym był dotknięty wadą oświadczenia woli skutkującą jego nieważnością, czyli pozbawieniem skutków prawnych,
b) § 7 rozp. poprzez uznanie wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej za dokonane, mimo że w okolicznościach niniejszej sprawy brak było zamiaru strony dokonania wypowiedzenia stosunku służbowego;
2) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6, art. 7, art. 75, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedostrzeżenie przez organ odwoławczy uchybień organu pierwszej instancji, który nie podjął niezbędnych czynności potrzebnych do wyjaśnienia sprawy i zaniechał obowiązku wyczerpującego zebrania, a następnie rozpatrzenia całości materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do rozpoznania sprawy w sposób niewszechstronny i niewyczerpujący, bez rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia, w tym podjęcia rozstrzygnięcia w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny - w zakresie dotyczącym uznania, iż "wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej", podpisane przez skarżącego pod groźbą odpowiedzialności za niewykonanie rozkazu, stanowiło podstawę wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, dokonanego przez żołnierza i stanowiło jednoznaczny zamiar wypowiedzenia stosunku służbowego, wskutek czego skarżący został zwolniony z zawodowej służby wojskowej, podczas gdy nie miał zamiaru rozwiązywać stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej oraz istniały w tym względzie uzasadnione wątpliwości co do dobrowolności podpisania przez niego dokumentu "wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej".
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo materialne i przepisy postępowania, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, jak też zasądzenie od organu drugiej instancji na jego rzecz kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił okoliczności, w jakich [...] lipca 2024 r. "złożył" wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Otóż w ww. dacie przełożony skarżącego wezwał go i rozpytał o sytuację, która miała miejsce [...] lipca 2024 r. w [...] podczas kontroli drogowej Policji. Skarżący udzielił odpowiedzi na wszystkie zadawane pytania i zaprzeczył, aby w dniu kontroli drogowej zażywał środki odurzające. Jednakże przełożony skarżącego prowadził rozmowę w sposób agresywny i pogardliwy, co wywołało u skarżącego poczucie strachu i mocno wpłynęło na jego sferę psychiczną. Tego samego dnia przełożony skarżącego przekazał żołnierzom, iż [...] lipca 2024 r. skarżący popełnił przestępstwo pod wpływem narkotyków, czym go znieważył i pomówił oraz jeszcze pogorszył i tak już bardzo zły jego stan psychiczny i emocjonalny. Wykorzystując tę sytuację, przełożony skarżącego przekazał mu, że najpóźniej w dniu jutrzejszym widzi na swoim biurku podpisane przez niego wypowiedzenie stosunku służbowego. Przed tymi zdarzeniami skarżący nie miał zamiaru składać wypowiedzenia i rozwiązywać stosunku służbowego. Jednak po zbiórce został odizolowany od innych żołnierzy pododdziału w jednym z pomieszczeń jednostki, a dowódca plutonu przedstawił mu do podpisu przygotowany wcześniej dokument "wypowiedzenie" z jednoczesnym wnioskiem o skrócenie okresu wypowiedzenia do jednego miesiąca. W trakcie tej czynności dowódca plutonu przekazał mu w sposób imperatywny, iż przełożony skarżącego wydał rozkaz podpisania przez niego wypowiedzenia, co skarżący potraktował jako "umocowane prawnie działanie przełożonego pod rygorem odpowiedzialności za niewykonanie takiego rozkazu", dlatego - tak zastraszony, a nawet mając ograniczoną wolność - złożył swój podpis na przygotowanych wcześniej przez jego przełożonych dokumentach.
Po tych wydarzeniach, próbując ratować swoje dobre imię i honor żołnierza Wojska Polskiego przed bezprawnym działaniem przełożonych, skarżący odwołał się od rozkazu personalnego Dowódcy Brygady z [...] sierpnia 2024 r. nr [...] oraz złożył w Prokuraturze Okręgowej w [...] zawiadomienie o możliwości popełnienia na jego szkodę przestępstw przez przełożonego, polegających na zmuszeniu do określonego zachowania, o którym mowa w art. 191 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2025 r., poz. 383; dalej: "k.k."), przestępstwa urzędniczego przewidzianego w art. 231 § 1 k.k., poświadczenia nieprawdy z art. 271 § 1 k.k. oraz poniżenia podwładnego, o którym mowa w art. 350 § 1 k.k. Postanowieniem z [...] listopada 2024 r., sygn. akt [...] prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] wszczął śledztwo w sprawie przekroczenia uprawnień służbowych przez ustalonego oficera starszego - Dowódcę Jednostki Wojskowej nr [...] w [...], tj. o czyn z art. 231 k.k. i inne.
Skarżący podsumował, że w opisanych wyżej okolicznościach wypowiedzenie przez niego stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej było wynikiem bezprawnego działania jego przełożonych, którzy wymusili na nim podpisanie wcześniej przygotowanych dokumentów, a to stanowi podstawę do uchylenia się od skutków prawnych wypowiedzenia dokonanego pod wpływem groźby. Tak złożonemu oświadczeniu woli nie można przypisać cech jednoznaczności.
W odpowiedzi na skargę Dowódca Generalny wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ drugiej instancji odnotował, iż kwesta zawiadomienia prokuratury o możliwości popełnienia przestępstw na szkodę skarżącego nie została podniesiona w odwołaniu, ale już po wydaniu zaskarżonej decyzji. Nadto postępowanie toczy się w sprawie, a nie przeciwko któremukolwiek z przełożonych skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przepis art. 226 pkt 9 u.o.O. stanowi, że żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza zawodowego. Stosownie do treści art. 230 u.o.O., żołnierz zawodowy może w każdym czasie wypowiedzieć stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej bez podawania przyczyny. Natomiast w myśl art. 231 ust. 2 u.o.O. zwolnienie z zawodowej służby wojskowej żołnierza zawodowego wskutek dokonanego wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej następuje po upływie 3 miesięcy od dnia złożenia wypowiedzenia przez żołnierza w ostatnim dniu miesiąca. Z kolei według art. 231 ust. 3 u.o.O., okres wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, o którym mowa w ust. 2, może być skrócony za pisemną zgodą zwalnianego żołnierza zawodowego i właściwego organu, przy czym kończyć się musi ostatniego dnia miesiąca.
Tryb rozwiązania stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej w drodze wypowiedzenia dokonanego przez żołnierza zawodowego szczegółowo normują przepisy § 7 rozp. I tak w przypadku wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanego przez żołnierza wypowiedzenie to składa się do organu zwalniającego (ust. 1). Wypowiedzenie żołnierz składa w formie pisemnej i zawiera w nim oświadczenie swojej woli wskazujące jednoznacznie na zamiar wypowiedzenia stosunku służbowego (ust. 2). Wypowiedzenie uważa się za dokonane, jeżeli zostało ono złożone przez żołnierza bezpośrednio i za potwierdzeniem w kancelarii jednostki wojskowej albo wysłane przesyłką poleconą na adres jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni zawodową służbę wojskową (ust. 3). Dowódca jednostki wojskowej, do którego wpłynęło wypowiedzenie żołnierza, przesyła je niezwłocznie bezpośrednio do organu zwalniającego oraz do wiadomości swoich przełożonych będących w podległości tego organu, o ile sam nie jest tym organem (ust. 4). Przełożeni dowódcy jednostki wojskowej, o których mowa w ust. 4, w terminie 14 dni mogą przedstawić swoją opinię w przedmiocie skrócenia okresu wypowiedzenia i przesłać ją do organu uprawnionego do zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Jeśli opinia nie zostanie przedstawiona w tym terminie, uznaje się, że brak jest sprzeciwu wobec uwzględnienia w całości zawartego w wypowiedzeniu żądania, a opinia została wyrażona w sposób milczący (ust. 5). W przypadku gdy żołnierz złoży wypowiedzenie, organ zwalniający wydaje decyzję o zwolnieniu żołnierza z zawodowej służby wojskowej i w tej decyzji określa wynikającą z wypowiedzenia datę zwolnienia z zawodowej służby wojskowej (ust. 6). Wycofanie wypowiedzenia może nastąpić na pisemny wniosek żołnierza i za zgodą organu zwalniającego. Przepisy ust. 1-5 stosuje się odpowiednio (ust. 7). Złożenie wniosku, o którym mowa w ust. 7, nie wstrzymuje wykonania decyzji, o której mowa w ust. 6 (ust. 8).
Z powyższych regulacji wynika, że żołnierz zawodowy w każdym czasie może wypowiedzieć stosunek służbowy bez podawania przyczyny. Wypowiedzenie stosunku służbowego przez żołnierza zawodowego wywołuje skutki od dnia jego złożenia i zobowiązuje organ do wydania decyzji (rozkazu personalnego) o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, z dniem określonym w decyzji. Innymi słowy, w przypadku złożenia wypowiedzenia, obowiązkiem organu jest wydanie wyłącznie decyzji w przedmiocie zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego; dalej: "NSA" z 10 marca 2020 r., sygn. akt I OSK 2648/19 - orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Także organ zwalniający nie musi podawać przyczyny braku zgody na wycofanie przez żołnierza wypowiedzenia stosunku służbowego. Natomiast wycofanie wypowiedzenia wywołuje skutek od momentu wyrażenia zgody przez właściwy organ.
Skoro przepisy prawa nie zobowiązują organu do wskazania powodów niewyrażenia zgody na wycofanie wypowiedzenia, a przez to nie określają wzorców kontroli w tym zakresie, to motywy tego działania organu pozostają poza kontrolą sądu administracyjnego. W judykaturze podkreśla się autonomię polityki kadrowej organów wojskowych, której słuszności czy celowości nie jest władny oceniać sąd administracyjny (vide wyrok NSA z 28 lutego 2025 r., sygn. akt III OSK 2790/24). Podobnie zresztą ani organy wojskowe ani sąd nie mogą weryfikować powodów, dla których żołnierz zawodowy złożył wypowiedzenie stosunku służbowego.
Jak wynika z akt administracyjnych niniejszej sprawy, wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej bez wątpienia nastąpiło na wniosek skarżącego. Oświadczenie woli zawarte w tym wniosku skarżący potwierdził w rozmowie z przełożonym, udokumentowanej notatką służbową z [...] lipca 2024 r. Bezsprzecznie też przełożony przychylił się do tego wniosku. W tej sytuacji organ pierwszej instancji był zobligowany do zwolnienia skarżącego wskutek dokonanego wypowiedzenia, uwzględniając skrócony okres wypowiedzenia.
Nie budzi także wątpliwości, że na etapie odwołania skarżący cofnął tak wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, jak i żądanie skrócenia okresu wypowiedzenia, nie podając konkretnych przyczyn. W toku postępowania odwoławczego skarżący (działając przez profesjonalnego pełnomocnika) domagał się przesłuchania. Organ drugiej instancji wyczerpująco odniósł się do tego wniosku w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, uznając go za bezzasadny. Natomiast wniosek dowodowy z [...] października 2024 r. - jako spóźniony, bo zgłoszony po wydaniu zaskarżonej decyzji - nie mógł być przedmiotem rozważań Dowódcy Generalnego.
Ustosunkowując się do wzmiankowanej w zaskarżonej decyzji ogólnej oceny dostatecznej otrzymanej przez skarżącego w ramach ostatniej opinii służbowej, trzeba wskazać, iż ta okoliczność faktyczna, stanowiąca podstawę fakultatywnego zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej, nie miała bezpośredniego wpływu na przedmiotową sprawę. Mianowicie zaskarżona decyzja - wydana w oparciu o art. 231 ust. 2 w związku z art. 230 u.o.O. - ma charakter związany, bo złożenie wypowiedzenia implikowało po stronie Dowódcy Brygady obowiązek zwolnienia skarżącego ze służby wojskowej.
Co do opisanych w skardze okoliczności, które doprowadziły skarżącego do złożenia wypowiedzenia, a które - jego zdaniem - wyczerpują znamiona czynów zabronionych, tutejszy Sąd wyjaśnia, że do ich zbadania właściwy jest sąd karny. W myśl art. 11 powołanej in fine uzasadnienia ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Tymczasem, jak wskazał pełnomocnik organu drugiej instancji na rozprawie w dniu 13 czerwca 2025 r. przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, postępowanie karne wszczęte w listopadzie 2024 r. na skutek zawiadomienia skarżącego o możliwości popełnienia przestępstwa, nadal znajduje się w fazie ad rem. Z tego też względu nie mogło być uwzględnione zgłoszone na ww. rozprawie żądanie pełnomocnika skarżącego zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego. Nie zaistniała przesłanka wskazana w art. 125 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bo nie został ujawniony czyn o znamionach przestępstwa czy deliktu dyscyplinarnego (żadnemu z przełożonych nie postawiono w tym zakresie zarzutów).
Także poza zakresem oceny sądu administracyjnego leżą zagadnienia dotyczące kwestii ściśle cywilistycznych, wynikających z charakteru czynności prawnej takiej jak uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia woli, które to kwestie należą do kognicji sądów cywilnych (vide wyrok NSA z 26 stycznia 2021 r., sygn. akt I OSK 2366/20).
W ocenie tutejszego Sądu, nie doszło do zarzucanego w skardze naruszenia prawa tak materialnego (art. 226 pkt 9 w związku z art. 230 u.o.O. oraz § 7 rozp.), jak i procesowego (art. 6, art. 7, art. 75, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.). Organy wojskowe obu instancji poczyniły wszystkie istotne ustalenia w sprawie oraz zastosowały, w ramach oceny prawnej, właściwe przepisy do stanu faktycznego, zatem dokonały prawidłowej subsumcji. Zasadnie też organ odwoławczy skorygował termin zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej, przyjmując ostatni dzień trzymiesięcznego okresu od dnia złożenia wypowiedzenia przez skarżącego (przypadający na ostatni dzień miesiąca), a to wobec braku zgody właściwego organu na wycofanie wypowiedzenia oraz obligatoryjnego charakteru art. 231 ust. 2 u.o.O.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło