II SA/Wa 742/10

WyrokWSA w Warszawie2010-09-30

Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Ewa Marcinkowska, Eugeniusz Wasilewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za przestępstwo znęcania się nad osobą najbliższą (art. 207 § 1 k.k.) stanowi podstawę do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń palną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nawet jeśli przestępstwo to nie miało związku z użyciem broni?
Ratio decidendi
Prawomocne skazanie za przestępstwo znęcania się nad osobą najbliższą (art. 207 § 1 k.k.) stanowi uzasadnioną obawę, że posiadacz broni może użyć jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co obliguje organ Policji do cofnięcia pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Ustawa ta ma charakter reglamentacyjny, a posiadanie broni jest przywilejem, a nie prawem, wymagającym od posiadacza najwyższej staranności i przestrzegania prawa.
Stan faktyczny
J. M. złożył skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia na broń palną. Decyzje te zostały wydane w związku z prawomocnym skazaniem J. M. za przestępstwo znęcania się nad żoną i córką (art. 207 § 1 k.k.). Skarżący zarzucał organom naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących cofnięcia pozwolenia na broń. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Ewa Marcinkowska (spr.), Eugeniusz Wasilewski, Protokolant Maria Zawada po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2010 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską, bojową, sportową oraz gazową oddala skargę J. M. wniósł skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] marca 2010 r. utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską, bojową, sportową oraz gazową. Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] lutego 2005 r. Komendant Wojewódzki Policji w K. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia J. M. pozwolenia na broń palną bojową i sportową, a w dniu [...] czerwca 2005 r. w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską i gazową, ze względu na uzyskaną informację o toczącym się przeciwko stronie postępowaniu karnym o czyn z art. 207 § 1 k.k. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2006 r., działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., Komendant Wojewódzki Policji w K. zawiesił postępowanie w sprawie cofnięcia stronie pozwolenia na broń do czasu wydania przez sąd prawomocnego orzeczenia w sprawie karnej. Sąd Rejonowy w R. wyrokiem z dnia [...] września 2008 r., sygn. akt [...] uznał J. M. winnym popełnienia czynu z art. 207 § 1 k.k. i skazał go na karę 1 roku pozbawienia wolności (której wykonanie warunkowo zawieszono na okres 3 lat próby) oraz grzywnę. Wyrok ten, na skutek wniesionej apelacji, został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w G. z dnia [...] marca 2009 r., sygn. akt [...]. Komendant Wojewódzki Policji w K. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. podjął zawieszone postępowanie w przedmiocie cofnięcia J. M. pozwolenia na broń. W toku postępowania strona w piśmie z dnia 22 października 2009 r. wniosła o ponowne zawieszenie postępowania administracyjnego do czasu rozpatrzenia jej wniosku o ułaskawienie przez Prezydenta RP. Komendant Wojewódzki Policji w K. postanowieniem z dnia [...] października 2009 r. odmówił zawieszenia przedmiotowego postępowania administracyjnego ze względu na brak przesłanek, o których mowa w art. 97 § 1 i art. 98 § 1 k.p.a. Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) Komendant Wojewódzki Policji w K. cofnął J. M. pozwolenia na broń palną myśliwską, bojową, sportową oraz gazową. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż fakt skazania strony prawomocnym wyrokiem sądu za wymienione wyżej przestępstwo w pełni pozwala na zakwalifikowanie jej do kategorii osób, co do których istnieje obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik strony zarzucił organowi I instancji naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego (tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji), jak i przepisów prawa procesowego (art. 6, 7, 8 i art. 77 § 1 k.p.a.), poprzez bezpodstawne przyjęcie, że jego mocodawca należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W ocenie pełnomocnika nie ma żadnego związku pomiędzy popełnionym przestępstwem, a zaliczeniem J. M. do kręgu wskazanych wyżej osób. Podkreślił przy tym, iż od wielu lat J. M. posiada pozwolenie na broń i nigdy nie użył jej w sposób sprzeczny z prawem. W tym stanie rzeczy – w ocenie pełnomocnika – brak jest podstaw prawnych i faktycznych do cofnięcia jego mocodawcy pozwolenia na broń. Komendant Główny Policji, rozpoznając odwołanie, decyzją z dnia [...] marca 2010 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji nakazuje organowi Policji cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy daną osobę można uznać za należącą do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6, tj. do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa. Organ zaznaczył przy tym, że przepis ten ma charakter obligatoryjny, a nie fakultatywny, co oznacza, iż organ Policji po ujawnieniu wskazanych wyżej okoliczności jest obowiązany do cofnięcia pozwolenia na broń. Katalog okoliczności, w tym przestępstw, których popełnienie lub o których oskarżenie może wzbudzić obawy niezgodnego z prawem użycia broni palnej w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, jest przy tym otwarty, na co wskazuje użycie w tym przepisie sformułowania "w szczególności". Zatem norma ta stanowi dla organów Policji wytyczną interpretacyjną w sprawach cofnięcia pozwolenia, co daje tym organom możliwość oceny postępowania posiadacza broni, pod kątem dyspozycji tego przepisu, także w przypadku popełnienia innych rodzajów przestępstw. W ocenie organu odwoławczego interpretacja przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji musi uwzględniać fakt, że od osób starających się o pozwolenie na posiadanie broni lub posiadających takie pozwolenia należy wymagać bezwzględnego przestrzegania przepisów prawa z uwagi na ścisły związek prawa do broni ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego, których to dóbr ochrona została powierzona m.in. Policji. W stosunku do takich osób obowiązuje zatem miernik najwyższej staranności. Organy Policji nie zostały jednocześnie zobowiązane wskazanymi wyżej przepisami prawa do udowodnienia, iż faktycznie posiadacz pozwolenia na broń (lub osoba chcąca je uzyskać) posłużył się lub użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wystarczające jest bowiem samo domniemanie takiego zachowania, którego podstawą może być fakt skazania lub podejrzenia (oskarżenia) o popełnienie przestępstwa istotnego ze względu na jego rodzaj i wagę dla sfery stosunków społecznych, a zatem wykluczającego możliwość posiadania broni nawet, gdy jest ono jednorazowe, a inne zebrane w postępowaniu dowody korzystnie o takiej osobie świadczą. Organy Policji przyjęły zatem, iż do przesłanek niepozwalających przyznać prawa do broni, a poprzez dyspozycję art. 18 ust. 1 pkt 2 – nakazujących je cofnąć, należy zaliczyć przestępstwo z art. 207 § 1 k.k. (znęcanie się nad osobą najbliższą lub innymi wskazanymi w tym przepisie osobami – czyn wymierzony przeciwko rodzinie i opiece). Organy Policji, ustalając te okoliczności, jako spełniające dyspozycję art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, wzięły pod uwagę orzecznictwo sądów administracyjnych, wskazujące, że popełnienie tego rodzaju przestępstwa (lub zarzut jego popełnienia), a więc czynu polegającego na szczególnym udręczeniu fizycznym lub psychicznym innej osoby lub osób, rozłożonym w czasie, gdzie z reguły działanie sprawcy powiązane jest z agresją (werbalną lub/i manualną), należy wiązać wprost z obawą, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W przedmiotowej sprawie obawa, o której mowa w tym przepisie wynika więc z faktu, iż strona popełniła właśnie takie przestępstwo. J. M., jak wskazują ustalenia postępowania karnego, w okresie od stycznia 1999 r. do listopada 2001 r. i od lipca 2002 r. do października 2004 r. znęcał się bowiem psychicznie i fizycznie nad żoną w ten sposób, że wszczynał awantury, w trakcie których bił ją po całym ciele, szarpał, popychał, dusił, wyzywał wulgarnymi słowami, groził zabójstwem, zastraszał samobójstwem oraz w okresie od lipca 2002 r. do lipca 2003 r. znęcał się fizycznie nad córką poprzez jej bicie. Takie postępowanie strony świadczy o jej negatywnych cechach charakteru, takich jak skłonność do agresywnych zachowań nie tylko werbalnych, ale także z użyciem siły fizycznej, które wykluczają możliwość posiadania broni. Prawo do posiadania broni jest bowiem swoistym przywilejem - nie każdy może je otrzymać w świetle reglamentacyjnego charakteru ustawy o broni i amunicji. Ma też ono ścisły związek ze sferą ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Dlatego winny je posiadać osoby dające gwarancję, iż swoim postępowaniem nie stworzą dla tych dóbr zagrożenia, co przejawia się głównie w przestrzeganiu przez posiadaczy pozwoleń na broń porządku prawnego. Popełnienie przestępstwa z art. 207 § 1 k.k. tę gwarancję natomiast znosi. Organ odwoławczy powołał się dodatkowo na fakt, iż strona już wcześniej dopuściła się naruszenia porządku prawnego. Jak wynika bowiem z akt sprawy, wobec J. M. w przeszłości prowadzone było postępowanie karne o przestępstwo z art. 166 dawnego Kodeksu karnego (groźba karalna z użyciem broni palnej gazowej – czyn przeciwko wolności), które zostało warunkowo umorzone. Co prawda, strona z tego powodu aktualnie nie figuruje już w kartotece karnej Krajowego Rejestru Karnego, niemniej jednak okoliczność ta ma także istotne znaczenie przy ocenie jej postępowania w świetle przesłanek zawartych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Zgodnie bowiem z orzecznictwem sądów administracyjnych nawet w przypadku zatarcia skazania nie stanowi to przeszkody do ustalenia w trybie art. 75 k.p.a., że posiadacz pozwolenia na broń (lub osoba o nie się ubiegająca) popełnił czyn, który sam w sobie lub w powiązaniu z innymi okolicznościami rodzi obawę, że osoba ta użyje broni w celach sprzecznych z interesem porządku publicznego. Organ odwoławczy wskazał także na fakt, iż strona naruszyła w przeszłości porządek prawny jeszcze w inny sposób, tj. popełniła wykrocznie w ruchu drogowym. W ocenie organu odwoławczego powyższe okoliczności mają znaczenie dla oceny dotychczasowego postępowania strony w kontekście możliwości posiadania przez nią broni palnej. Zarówno bowiem te, jak i wskazane wcześniej ustalenie organu I instancji, dają podstawę do przyjęcia, że cechy charakteru J. M. oraz jego stosunek do porządku prawnego stwarzają uzasadnioną obawę, że może on użyć broni palnej w sposób, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Stwierdzenie takie mieści się zaś w granicach swobodnej oceny dowodów, do której organy Policji mają prawo na podstawie art. 80 k.p.a. Argumenty zawarte w odwołaniu nie mogą więc mieć wpływu na odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Podkreślono przy tym, iż ustawodawca nie związał faktu skazania lub podejrzenia (oskarżenia) o przestępstwo z warunkiem użycia do jego popełnienia broni palnej. Zatem brak takiej okoliczności także nie ma istotnego znaczenia dowodowego dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Na ocenę organów Policji nie mogą mieć też wpływu pozytywne opinie środowiskowe. Nie eliminują one bowiem powyższych faktów, które rodzą uzasadnioną obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnik J. M. zarzucił organom obu instancji: rażące naruszenie obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej systemu prawa, w tym materialnego prawa o broni i amunicji, poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji oraz niezastosowanie przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy (mimo ich wskazania), niewłaściwe zastosowanie podstawowych zasad krajowego i wspólnotowego prawa administracyjnego, w szczególności przepisów ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego, pobieżne ustalenie stanu faktycznego, nieuwzględnienie pozytywnej opinii skarżącego w zakresie oceny istnienia uzasadnionej obawy, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, wydanie decyzji z przekroczeniem instytucji tzw. przedstawicielstwa administracyjnego, określonego przepisami art. 268a k.p.a., zaniechanie w postępowaniu odwoławczym właściwego rozpoznania i oceny przedstawionych przez skarżącego w odwołaniu zarzutów oraz sprzeczność sentencji decyzji z treścią uzasadnienia. Z uwagi na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości, nakazanie organowi prowadzenia postępowania zgodnie z podstawowymi zasadami obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej i w Unii Europejskiej systemu prawa oraz do wydania pozostałych, związanych ze sprawą decyzji zgodnie z prawem. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik stwierdził, iż główny zarzut, jaki skarżący stawia zaskarżonej decyzji organu odwoławczego, to nierozpoznanie zarzutów zawartych w odwołaniu, naruszenie podstawowych zasad prawa obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej, w tym zasady praworządności i ochrony podstawowych praw i wolności człowieka i obywatela. Organ dokonał bowiem wykładni przepisów w sposób naruszający zasady jej dokonywania, co sprawia, iż orzekł bezpodstawnie o cofnięciu pozwolenia na broń palną. Wywiódł bowiem ze wskazanych przepisów, definiujących przestanki uznaniowej decyzji cofnięcia pozwolenia na broń palną, jako obligatoryjne, bez uwzględnienia przesłanki fakultatywnego cofnięcia uzależniającej decyzję organu od ustalenia, że skarżącemu można przypisać przymiot osoby, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Zarzucił, że ustalając stan faktyczny przedmiotowej sprawy organ skupił się jedynie na okoliczności, która stanowiła przesłankę wszczęcia postępowania administracyjnego o cofnięcie pozwolenia. Powyższe ustalenia i wynikające z nich wnioski, jakie wywiódł organ w przekonaniu skarżącego stanowią rażące naruszenie obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej systemu prawa, w tym materialnego prawa o broni i amunicji. Organ poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji oraz niezastosowanie przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, zaniechał wykazania zagrożenia jakie skarżący może potencjalnie stwarzać działaniem w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa, czy z interesem porządku publicznego. Nadto organ poprzez niewłaściwe zastosowanie podstawowych zasad krajowego i wspólnotowego prawa administracyjnego, dokonał błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania przepisów ustawy. Nie sposób bowiem pominąć w dokonywaniu wykładni obowiązujących przepisów ustawy o broni i amunicji, przepisów art. 7 i art. 83 Konstytucji RP oraz przepisów prawa wspólnotowego normującego zasadę określoności oraz zasadę lojalności. Traktatowy obowiązek przestrzegania zasady lojalności (art. 10 TWE), zakazu dyskryminacji (art. 13 TWE i art. 32 ust. 2 Konstytucji RP) oraz konstytucyjna równość wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP), a także zasady wyrażone w wyroku Kuhne & Hertz powinny spowodować w przekonaniu skarżącego ocenę ograniczenia nabytego w przeszłości prawa do posiadania broni palnej myśliwskiej, swobody decyzyjnej organu jako profesjonalnego organu administracji publicznej (niezależnie od tego kto wykonuje czynności w imieniu organu) zgodnie z zasadą prawa obywatela do dobrej administracji. W ocenie pełnomocnika, żaden z przepisów ustawy o broni i amunicji nie pozwala organowi cofnąć pozwolenia na broń bez dokonania oceny wskazanych w przepisie przesłanek. Przepisy formalnego prawa administracyjnego w sposób wyczerpujący i sformalizowany regulują zaś postępowanie dowodowe. Przepis art. 76 § 1 k.p.a. wymienia dowody, którym można nadać przymiot dokumentu urzędowego oraz jaki jest jego skutek dowodowy – stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Ocena dowodu – aktu oskarżenia – nie może zatem stanowić dowodu tego, czego on nie zawiera, iż skarżący został "zaliczony do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji". Samo wskazanie przez organ przepisów art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy nie spełnia natomiast wymogów uzasadnienia prawnego, a usiłowania dokonane przez organ w treści uzasadnienia decyzji jedynie potwierdzają, iż organ nie rozumie zawartej w tych przepisach normy prawnej i nie potrafi wywieźć z niej swoich obowiązków. Nie do zaakceptowania jest też stanowisko organu, iż każde wszczęcie przeciwko osobie posiadającej pozwolenia na broń palną myśliwską postępowania karnego skutkuje bezwzględnie cofnięciem tego prawa, gdyż byłby to środek karny nie istniejący w ustawie. Dopuszczalne jest zatem cofnięcie pozwolenia na broń, jednak po wykazaniu, iż ocena zachowania skarżącego uprawnia organ do uznania go jako osoby, wobec której zachodzi obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub z interesem porządku publicznego. W konkluzji pełnomocnik skarżącego zarzucił, iż Komendant Główny Policji utrzymując w mocy stanowisko Komendanta Wojewódzkiego Policji, że skarżący zalicza się do osób, które "mogą użyć broń w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego", nie oparł się na wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym. Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ za niezasadne uznał zarówno zarzuty naruszenia prawa materialnego, jak i prawa procesowego. Na rozprawie przed Sądem pełnomocnik skarżącego wycofał się z zarzutu skargi dotyczącego naruszenia przez organ art. 268a k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania rozstrzygnięcia – decyzji w sprawie. Sąd administracyjny nie ocenia więc decyzji pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga J. M. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji oraz utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] grudnia 2009 r. nie naruszają prawa. W ocenie Sądu, przy wydaniu zaskarżonej decyzji organ uwzględnił wszelkie rygory procedury administracyjnej, określające jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Organ zebrał dowody mające w sprawie istotne znaczenie, ocenił zebrany w toku postępowania materiał dowodowy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.), ustosunkował się do twierdzeń skarżącego, a także uzasadnił wyczerpująco swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a. Wydając zaskarżoną decyzję Komendant Główny Policji, a wcześniej Komendant Wojewódzki Policji w K. nie naruszyli także prawa materialnego, poprzez jego błędną wykładnię, czy też nieprawidłową subsumcję udowodnionej okoliczności pod stosowną normę prawną. Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia przez organ przepisów prawa wspólnotowego należy natomiast podkreślić, że w przepisach obowiązującej aktualnie ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) zostały implementowane do naszego ustawodawstwa zapisy Dyrektywy Rady z dnia 18 czerwca 1991 r. w sprawie kontroli nabywania i posiadania broni nr 91/477/EWG. Dyrektywa powyższa, jak wynika z jej zapisów wstępnych, ma na celu harmonizację na terenie Wspólnoty ustawodawstwa dotyczącego broni, w tym przyjęcia przez wszystkie Państwa Członkowskie skutecznych zasad umożliwiających przeprowadzenie kontroli nabywania i posiadania broni palnej w Państwach Członkowskich. Jednocześnie Dyrektywa ta w art. 3 pozwala Państwom Członkowskim na przyjęcie przepisów surowszych niż przewidziane zapisami tego aktu. Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji jest zatem aktem prawnym w oparciu, o który realizowane są na terenie naszego kraju uprawnienia i obowiązki osób posiadających pozwolenie na posiadanie broni palnej oraz osób ubiegających się o wydanie takiego pozwolenia, z uwzględnieniem zapisów Dyrektywy. Powołany akt w sposób kompleksowy i zgodny z celami określonymi w Dyrektywie reguluje na terenie Rzeczypospolitej Polskiej kwestie dotyczące posiadania, nabywania i używania broni palnej. Materialnoprawną przesłankę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy o broni i amunicji. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Generalnie można powiedzieć, że ustawa o broni i amunicji przesłanki cofnięcia pozwolenia na broń łączy z utratą przez posiadacza broni przymiotów uzasadniających jej dalsze posiadanie, gdzie jedną z takich przesłanek mogą być okoliczności przewidziane w zastosowanym w sprawie przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, w myśl którego, jak to już wskazano, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Zważywszy na spójność przepisów ustawy o broni i amunicji, zarówno w zakresie kwestii pozwolenia na broń, jak i jej cofnięcia, dla wykładni zastosowanych przez organy przepisów, na podstawie których cofnięto skarżącemu pozwolenie na posiadanie broni, pomocny może być przepis art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji. Zgodnie z tym przepisem właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli okoliczności, na które powołuje się osoba ubiegająca się o pozwolenie, uzasadniają jego wydanie. Powołany przepis nie przewiduje systemu licencjonowania legalistycznego, tj. takiego, w którym uprawnienie do posiadania broni uzyskuje się po spełnieniu określonych warunków. Został tutaj natomiast wprowadzony system licencjonowania oportunistycznego, tj. uzależniającego uzyskanie uprawnienia do posiadania broni od stosownej zgody (pozwolenia) właściwego organu Policji w drodze decyzji administracyjnej. Tego aspektu, dającego organom Policji szerokie pole dla ocenienia okoliczności uzasadniających odmowę dla przyznania obywatelowi uprawnienia dla posiadania broni, aczkolwiek podlegającej sądowej kontroli, nie można tracić z pola widzenia przy analizowaniu zakresu uprawnień organu Policji dla oceny, czy zaistniały przesłanki wskazane w art. 15 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy dla cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni. Przepis ten, podobnie jak to ma miejsce na gruncie art. 10 ust. 1 ustawy, daje organowi Policji szeroki zakres możliwości dokonywania oceny, jakie to okoliczności faktyczne, leżące po stronie posiadacza broni lub podmiotu ubiegającego się o pozwolenie na broń, są tymi, które stwarzają uzasadnioną obawę, że posiadacz broni może jej użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wbrew zatem stanowisku zajętemu w skardze organ Policji, przy dokonywaniu oceny, że J. M. należy do kategorii podmiotów, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy mógł powołać się na zapadły wobec niego wyrok karny skazujący go za czyny z art. 207 § 1 k.k. (przestępstwo przeciwko rodzinie i opiece), do którego znamion należy znęcanie się fizyczne lub psychiczne nad osobą najbliższą lub nad inną osobą pozostającą w stałym lub przemijającym stosunku zależności od sprawcy albo nad małoletnim lub osobą nieporadną ze względu na jej stan psychiczny lub fizyczny. Wynika to z literalnego brzmienia art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, który w sposób przykładowy wymienia okoliczności mogące świadczyć o możliwości ze strony posiadacza broni użycia jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sformułowanie zawarte w tym przepisie, a odnoszące się do faktu skazania prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowi lub mieniu, ma charakter kwalifikowany. Oznacza to, że w razie zaistnienia takiej okoliczności organ Policji jest niejako w sposób bezwarunkowy nią związany. Wskazuje na to użycie w tym przepisie sformułowania "w szczególności skazanym (...)". Katalog sytuacji objętych dyspozycją tego przepisu jest jednak otwarty (niewyczerpany). Powołany przepis nie stwarza więc dla organu Policji przeszkody dla dokonania oceny, że dopuszczenie się przez posiadacza broni innego przestępstwa umyślnego może uzasadniać użycie broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Z akt sprawy bezspornie wynika, że skarżący prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w R. z dnia [...] września 2008 r., sygn. akt [...] został uznany winnym popełnienia czynu z art. 207 § 1 k.k., polegającego na tym, iż w okresie od stycznia 1999 r. do listopada 2001 r. i od lipca 2002 r. do października 2004 r. znęcał się psychicznie i fizycznie nad żoną w ten sposób, że wszczynał awantury, w trakcie których bił ją po całym ciele, szarpał, popychał, dusił, wyzywał wulgarnymi słowami, groził zabójstwem, zastraszał samobójstwem oraz w okresie od lipca 2002 r. do lipca 2003 r. znęcał się fizycznie nad córką poprzez jej bicie, za co skazany został na karę 1 roku pozbawienia wolności, z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat próby oraz na karę grzywny. Odnosząc się do zarzutów skargi, że organy Policji oparły się w swoich rozstrzygnięciach na ustaleniach powyższego wyroku karnego, wskazać należy, iż zgodnie z przepisem art. 11 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny związany jest ustaleniami wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa, a zatem ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku uznającego daną osobę winną popełnienia przestępstwa wiążą sądy administracyjne, a więc wiążą także organy w postępowaniu administracyjnym. Adresatami normy wyrażonej w art. 11 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi są bowiem pośrednio organy administracji publicznej, które czynią w sprawie ustalenia faktyczne. W ocenie Sądu, charakter i okoliczności czynu, za popełnienie którego skazany został J. M., uprawniały zatem organy Policji do przyjęcia, że skarżący swoim postępowaniem stwarza obawę użycia broni w celach określonych w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Broń palna jest towarem szczególnie reglamentowanym przez to, że dostęp do jej posiadania ograniczony jest przepisami ustawy o broni i amunicji. Broń nie może stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, a zagrożenie takie niewątpliwie występuje w przypadku posługiwania się bronią przez osobę wykazującą skłonności do stosowania przemocy fizycznej i psychicznej wobec innych osób, w tym wobec najbliższych członków rodziny. Z orzecznictwa sądów administracyjnych jednoznacznie wynika, iż uzasadniona obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, dotyczy przewidywanych zachowań posiadacza broni. Może ją uzasadniać dotychczasowe postępowanie danej osoby (np. nadużywanie alkoholu, dopuszczanie się czynów nagannych), czy też ujemne cechy charakteru (nieopanowanie, porywczość, skłonność do stosowania przemocy, niezrównoważenie psychiczne i inne) (tak m.in. /w:/ wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 128/05, niepubl.). Należy jednocześnie podkreślić, iż wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, czyny uzasadniające obawę, o jakiej stanowi przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nie muszą mieć związku z użyciem broni, albowiem normodawca wykluczył możliwość przyznania (zachowania) broni wszystkim osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wypełnienie przesłanki zaliczenia skarżącego do osób wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, musiało zatem skutkować – zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy – cofnięciem posiadanych przez niego pozwoleń na broń, przez właściwy organ. Obowiązek taki nakłada bowiem na organ przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, stanowiąc, iż "właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń (...)". Powyższej ocenie nie przeczy fakt, że J. M. posiada pozytywną opinię w miejscu zamieszkania oraz w środowisku łowieckim. Wskazane opinie w żadnym zakresie nie odnoszą się bowiem do tych faktów i zdarzeń z życia skarżącego, z których organ wywiódł uzasadnioną obawę użycia przez niego broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło