II SA/Wa 748/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. D. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu doznanego wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby albo choroby pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby postanawia: - odrzucić skargę - D. D., zwany dalej skarżącym, jako funkcjonariusz, został skierowany przez Komendanta Morskiego Oddziału Straży Granicznej na badanie komisyjne do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej MSWiA w [...] w celu ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu doznanego wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby albo choroby pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby. [...] RKL orzeczeniem z dnia [...] marca 2024 r. nr [...] rozpoznała u skarżącego przebyty uraz dolnej części grzbietu i miednicy, zespół bólowy pourazowy lędźwiowo-krzyżowy (część A, pkt 11.1). W części B - określiła procentowy stopień uszczerbku na zdrowiu – 3% (pkt 2), stwierdzony uszczerbek na zdrowiu powstał wskutek wypadku w służbie (pkt 3). W uzasadnieniu komisja wskazała, że wypadek z dnia [...] sierpnia 2022 r. pozostaje w związku ze służbą na podstawie protokołu powypadkowego z dnia 13 września 2022 r. Stwierdzone w wyniku wypadku trwałe zmiany pourazowe są podstawą określenia ww. wysokości procentowej uszczerbku na zdrowiu. Podstawę prawną orzeczenia stanowiły: ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz.U. z 2020 r., poz. 398 ze zm.), ustawa z dnia 4 kwietnia 2014 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadku lub choroby pozostających w związku ze służbą (Dz.U. z 2018, poz. 1448), załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2019 r. w sprawie ustalania uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Ochrony Państwa (Dz.U. z 2019 r., poz. 921). Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych skład orzekający w Warszawie orzeczeniem z dnia [...] stycznia 2025 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania D. D. od orzeczenia PRKL z dnia [...] marca 2024 r. nr [...] utrzymała w mocy niniejsze orzeczenie. Skarżący w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o uchylenie orzeczenia CKL z dnia [...] stycznia 2025 r., nr [...] oraz poprzedzającego go orzeczenia PRKL z dnia [...] marca 2024 r. nr [...], przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania właściwemu organowi celem ustalenia stanu zdrowia skarżącego po wypadku z [...] sierpnia 2022 r. w sposób zgodny z art. 33 ust. 1 ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, z uwzględnieniem urazu barku i biczowego urazu kręgosłupa szyjnego oraz stosownego zwiększenia procentowego uszczerbku na zdrowiu, zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego – według norm przepisanych. Skarżący zarzucił naruszenie art. 33 ust. 1 ustawy o komisjach lekarskich w zw. z art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez zaniechanie uwzględnienia całokształtu materiału dowodowego (w tym dokumentacji medycznej potwierdzającej uraz barku oraz biczowy uraz kręgosłupa) i oparcie się wyłącznie na zapisach protokołu powypadkowego z dnia 13 września 2022 r. w sytuacji gry z całokształtu materiału dowodowego wynika, że uraz uaktywnił się po wypadku i w jego konsekwencji, co powinno stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego orzeczenia I instancji; błędne ustalenie stanu faktycznego – organ wadliwie ograniczył się do stwierdzenia pourazowego zespołu bólowego lędźwiowo-krzyżowego, pomijając uraz barku i kręgosłupa szyjnego, które pozostają w ścisłym związku przyczynowo-skutkowym z wypadkiem z dnia [...] sierpnia 2022 r. Skarżący w uzasadnieniu przytoczył przebieg postepowania oarz szerzej omówił zarzuty skargi. CKL, reprezentowana przez pełnomocnika r. pr. J. S., w odpowiedzi na skargę wniosła o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Pełnomocnik skarżącego w piśmie procesowym z dnia [...] czerwca 2025 r. podtrzymał skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd administracyjny rozpoznając skargę w pierwszej kolejności bada, czy wniesiona skarga jest dopuszczalna. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Z przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 398, ze zm.) wynika, że orzekają one o zdolności kandydatów i funkcjonariuszy do służby, a także m.in. o uznaniu funkcjonariuszy zwolnionych ze służby za inwalidów lub uznaniu ich za niezdolnych do samodzielnej egzystencji, jak również ustaleniu związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą, ustaleniu zdolności do pracy funkcjonariuszy zwolnionych ze służby w celu określenia grupy inwalidzkiej. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że orzeczenia komisji lekarskich dzielą się na dwie zasadnicze grupy. Pierwsza z nich obejmuje kwestie zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby. Orzeczenia w tych sprawach są wiążące dla organu w sprawie powołania danej osoby do służby lub zwolnienia ze służby. Podlegają one zaskarżeniu do sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. Druga grupa orzeczeń, to orzeczenia ustalające m.in. schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą i stopień inwalidztwa, w tym wydane dla celów odszkodowawczych. Podstawą tych orzeczeń są odrębne przepisy m.in.: a) rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2019 r. w sprawie ustalania uszczerbku na zdrowiu funkcjonariuszy Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Ochrony Państwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 921), b) ustawa o świadczeniach odszkodowawczych przysłuchujących w razie wypadku lub choroby pozostających w związku ze służbą (Dz. U. z 2018 r. poz. 1448). Tego rodzaju orzeczenia nie mają samodzielnego bytu, są poddawane kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji, wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych. Orzeczenia z tej grupy mają wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego, jako jedna z przesłanek ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. W konsekwencji nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do jego właściwości (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 93/10; z dnia 29 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 667/08; uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 1998 r., sygn. akt OPS 8/97; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 września 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1116/17; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 108/17, publ. CBOSA). Powyższe prowadzi do wniosku, że od orzeczeń komisji lekarskich w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia funkcjonariusza i ustalenia stopnia inwalidztwa, a także związku stwierdzonych schorzeń ze służbą do celów odszkodowawczych lub zaopatrzenia emerytalnego oraz ustalenia zdolności do "pracy" funkcjonariusza, w celu określenia grupy inwalidzkiej nie przysługuje skarga do Sądu administracyjnego. Takie orzeczenia nie mają samodzielnego bytu i są poddawane - jak wyżej wskazano - kontroli Sądów powszechnych, w konsekwencji czego nie podlegają zaskarżeniu do Sądu administracyjnego, gdyż sprawy z zakresu inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą nie należą do jego właściwości. Zaskarżone orzeczenie CKL należy do drugiej omawianej grupy orzeczeń. Dotyczy ustalenia stopnia uszczerbku na zdrowiu doznanego wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem służby albo choroby pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami lub właściwościami służby m.in. do celów emerytalno-rentowych lub odszkodowawczych. Tego rodzaju rozstrzygnięcie nie ma samodzielnego bytu i podlega kontroli Sądu powszechnego w ramach odwołania od decyzji wydawanej w innym postępowaniu. Biorąc zatem pod uwagę powyższe rozważania należy stwierdzić, że rozpoznawana sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej, gdyż zaskarżony akt nie mieści się w katalogu aktów prawnych lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. - i jako taki - nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.