II SA/Wa 769/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu kwotę 100 zł (sto złotych), tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi. [...] Sp. z o.o. w [...], wnioskiem z dnia 3 listopada 2011 r. wezwał [...] Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] do udzielenia informacji publicznej, dotyczącej udostępnienia pisma na temat bloku [...] "[...] w [...]" Sp. z o.o. skierowanego przez Starostwo Powiatowe w [...] do [...] Narodowego Funduszu Zdrowia w [...]. Pismem z dnia 5 stycznia 2012 r. wnioskodawca złożyły do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia zażalenie w trybie art. 37 § 1 kpa, na niezałatwienie w terminie wniosku z dnia 3 listopada 2011 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 37 § 2 i art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Z 2000 r. Nr 98 poz. 1071, ze zm.) oraz art. 102 ust. 5 pkt 21 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027 ze zm.), w związku z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.) wyznaczył Dyrektorowi [...] Oddziału [...] Narodowego Funduszu Zdrowia dodatkowy czternastodniowy termin załatwienia sprawy. [...] w [...] zaskarżył powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w części pomijającej: - zarządzenie wyjaśnienia przyczyn i ustalenia osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, - zarządzenie podjęcia środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwienia spraw w przyszłości, - stwierdzenie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wniósł o uchylenie postanowienia w powołanej części oraz zasądzenie od organu zwrot kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z powodu niedopuszczalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga "[...] w [...] Sp. z o.o.", jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Zaskarżone postanowienie - zgodnie z zawartym w nim pouczeniem - nie podlega bowiem kontroli sądowoadministracyjnej. Jak stanowi art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ) - dalej ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: - decyzje administracyjne, - postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, - postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, - inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, - pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. W kontekście tak zakreślonej kognicji sądów administracyjnych koniecznym jest rozstrzygnięcie, czy zaskarżone postanowienie mieści się w katalogu wyżej wymienionych aktów podlegających kontroli sądowej. Zaskarżony akt – postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lutego 2012 r. z uwagi na swój charakter prawny nie odpowiada przesłankom art. 3 § 2 pkt 1, 3, 4, 4a ppsa. Z tej przyczyny do rozważenia pozostają przesłanki art. 3 § 2 pkt 2 ppsa dopuszczające sądową kontrolę aktu administracyjnego. Jak wynika z powołanego art. 3 § 2 pkt 2 ppsa, podstawową przesłanką warunkującą zaskarżenie postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym do sądu administracyjnego jest to, czy służy na nie zażalenie chyba, że postanowienie kończy postępowanie lub rozstrzyga sprawę co do istoty. Zgodnie z art. 141 § 1 kpa, zażalenie, przysługuje na postanowienie tylko w przypadkach wskazanych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Tym samym katalog postanowień zaskarżalnych do sądu administracyjnego, wydanych w postępowaniu prowadzonym, na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, jest zamknięty. Bezspornym jest, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 37 § 2 kpa. Wyjaśnić zatem należy, iż przepis ten ma na celu likwidację bezczynności organu w trybie administracyjnym, a ponadto jest - co do zasady - niezbędnym warunkiem formalnym dopuszczalności skargi na bezczynność organu na podstawie art. 52 ppsa. Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto, że organ administracyjny właściwy do rozpoznania zażalenia wniesionego na podstawie art. 37 § 1 kpa, wydaje w celu jego załatwienia postanowienie, o jakim mowa w art. 123 kpa. Stanowisko organu wyższego stopnia wyrażone w formie postanowienia ma charakter wpadkowy (incydentalny) i nie jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym. Jest wyłącznie czynnością nadzorczą, na którą nie przysługuje środek zaskarżenia (zażalenie). Tego rodzaju postanowienie nie mieści się w kategorii postanowień o których mowa w art. 3 § 2 pkt 2 ustawy, a zatem nie przysługuje również na taki akt skarga do sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 17 stycznia 2006 r. sygn. akt I OSK 306/05, niepubl.). Wyjaśnić także należy, iż skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, nie mają bowiem zastosowania do udostępnienia informacji publicznej, gdyż ustawa o dostępie do informacji publicznej zawiera odesłanie do stosowania tego kodeksu, jedynie w odniesieniu do decyzji o odmowie udzielenia informacji, nie zaś do czynności materialno-technicznej polegającej na jej udzieleniu (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05, niepubl.). Z tych przyczyn strona przekonana o bezczynności organu w udzieleniu informacji publicznej uprawniona jest do bezpośredniego wniesienia skargi sądowej na bezczynność tego organu. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ppsa, Sąd zwrócił stronie cały uiszczony wpis od skargi.