II SA/Wa 778/14

PostanowienieWSA w Warszawie2016-03-22

Skład orzekający: Iwona Malicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, który nie reprezentował strony przed sądem pierwszej instancji, przysługuje wynagrodzenie w wysokości 100% stawki minimalnej określonej dla drugiej instancji, powiększone o podatek VAT?
Ratio decidendi
Radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu, który nie reprezentował strony przed sądem pierwszej instancji, a sporządził skargę kasacyjną i brał udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, przysługuje wynagrodzenie w wysokości 100% stawki minimalnej określonej dla drugiej instancji, powiększone o podatek VAT. Stawka ta wynika z przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, stosowanych na podstawie przepisu przejściowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu radcy prawnemu V. N. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Radca prawny został wyznaczony do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA oddalającego skargę I. K. na decyzję Prezesa ZUS, a także do reprezentowania strony przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Skarżąca domagała się przyznania kosztów pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu V. N. ze środków budżetowych WSA w Warszawie kwotę 240 zł oraz kwotę 55,20 zł tytułem podatku od towarów i usług, jako nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Iwona Malicka po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2016 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi I. K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego V. N. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 listopada 2014 r. oddalił skargę I. K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku (k-30 akt sądowych). Na wniosek skarżącej zostało przyznane jej prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego (k-51 akt sądowych). Na tej podstawie Okręgowa Izba radców Prawnych w [...] wyznaczyła pełnomocnikiem z urzędu dla I. K. r.pr. V. N. (pismo OIRP w [...] z dnia [...] lutego 2015 r., k-59 akt sądowych). Wyznaczona pełnomocnik sporządziła i wniosła skargę kasacyjną od wydanego w sprawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (k-77 akt sądowych) oraz reprezentowała skarżącą na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (k- 109 akt sądowych). W skardze kasacyjnej wniosła m.in. o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, oświadczając, że nie zostały opłacone w całości ani w części (k-79 akt sądowych). Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wynagrodzenie to jest przyznawane przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu, określonym w przepisach art. 258-261 tej ustawy. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej radcy prawnego uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Przepis przejściowy, tj. § 22 powyższego rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Jak wynika z akt sprawy, niniejsza sprawa została wszczęta i zakończona (prawomocnie w dniu 18 grudnia 2015 r.) przed dniem wejścia w życie powołanego rozporządzenia, stąd do rozpoznania wniosku pełnomocnika z urzędu znajdą zastosowanie przepisy dotychczasowe, tj. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.), zwanym dalej rozporządzeniem. Z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a rozporządzenia wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji należy się pełnomocnikowi z urzędu, między innymi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Przepis ten stanowi jednocześnie, że wysokość stawki minimalnej opłaty za te czynności, wynosi 100% stawki minimalnej, określonej w § 14 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia, jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny, który reprezentował stronę w tej sprawie przed sądem I instancji. Stosownie zaś do § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", wynosi 240 zł. Ponadto w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłaty za czynności radcy prawnego ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. W niniejszej sprawie r.pr. V. N. została ustanowiona pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyroku oddalającego wniesioną skargę, czyli po zakończeniu postępowania sądowego w pierwszej instancji, złożyła skargę kasacyjną oraz reprezentowała stronę na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należne pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie wynosi 100% stawki minimalnej, czyli 240 zł. Z kolei - stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, opłata przyznana radcy prawnemu z urzędu powinna być podwyższona o podatek od towarów i usług, który na dzień wydania niniejszego postanowienia - wynosi 23%. Oznacza to, że w tym przypadku, kwota podatku wynosi 55,20 zł. Ponadto, stosownie do § 16 rozporządzenia, zostało złożone wymagane oświadczenie. Z uwagi na to, że zostały spełnione warunki, uzasadniające przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 w związku z art. 250 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz stosownie do § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w związku z § 22 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, postanowiono, jak w sentencji. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło