II SA/Wa 784/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Pisula - Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Z. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych postanawia -odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych – Wnioskiem z dnia [...] lipca 2009 r., uzupełnionym w dniu [...] lipca 2009 r., [...] sierpnia 2009 r. oraz [...] października 2009 r., A. Z. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy, poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawczyni podała, że wraz z mężem i małoletnią córka prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Posiadają trzy mieszkania: [...] Na miesięczny dochód rodziny składa się wynagrodzenie wnioskodawczyni w kwocie [...] netto, wynagrodzenie męża wnioskodawczyni [...] netto, oraz kwota uzyskiwana z wynajmu mieszkania w wysokości [...] Jednocześnie na stałe miesięczne wydatki składają się: opłata za przedszkole – [...]; rata kredytu w [...] zł; Urząd Skarbowy – [...]; ubezpieczenie – [...] zł; czynsz [...]; rata kredytu [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek A. Z. o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z postanowieniami art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyznanie prawa pomocy ma na celu umożliwienie dostępu do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie pokryć całości kosztów związanych z prowadzeniem postępowania sądowego. W doktrynie podkreśla się, że w każdym uzasadnionym przypadku, jeżeli koszty sądowe miałyby stanowić tamę do sądowego rozpatrzenia sprawy, sąd jest zobowiązany do takiego rozstrzygnięcia o kosztach, które umożliwi stronie wniesienie sprawy. Innymi słowy instytucja prawa pomocy ma za zadanie zapewnić dostęp do sądu osobom, którym brak środków finansowych ten dostęp uniemożliwia. Dodatkowo ciężar dowodu, co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 18 czerwca 2004 r. sygn. I FZ 165/04 niepubl.). W rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności obligujące Sąd do przyznania wnioskodawczyni prawa pomocy. Wskazać należy, że miesięczny dochód netto w gospodarstwie domowym wnioskodawczyni wynosi [...] zł. (tj. 4007,34 zł netto na osobę). Jednocześnie udokumentowane przez stronę ([...]) stałe miesięczne wydatki wynoszą ok. 4.000 zł, a zatem do dyspozycji rodziny wnioskodawczyni pozostaje kwota ok. 8000 zł. Analiza dochodów i niezbędnych wydatków rodziny wnioskodawczyni prowadzi do wniosku, że nie znajduje się ona w trudnej sytuacji materialnej. Nie można bowiem uznać, że dysponujące trzema mieszkaniami i kwotą ok. 8.000 zł miesięcznie, gospodarstwo domowe wnioskodawczyni jest w takiej sytuacji materialnej, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku na utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 6 października 2009 sygn. I OZ 928/09 nipubl.). Zdaniem Sądu, taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi. Ze względu na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 246 § 1 pkt. 2 w zw. z 254 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.