II SA/Wa 787/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Ewa Kwiecińska Sędzia WSA – Ewa Grochowska – Jung (sprawozdawca) Sędzia WSA – Sławomir Antoniuk Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2014 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Prezydent W. decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. działając na podstawie art. 2 ust.1, art. 7 ust.1, 1a, art. 7 ust.3 pkt 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 966 ze zm.), art. 39 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) odmówił przyznania P. K. dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu podał, że w wyniku przeprowadzonego w dniu [...] stycznia 2014 r. (omyłkowo wpisano 2013 r.) wywiadu środowiskowego oraz na podstawie posiadanych dokumentów ustalono, iż wnioskodawca nie zamieszkuje w lokalu do którego posiada spółdzielcze własnościowe prawo natomiast swoje interesy życiowe umiejscowił poza lokalem przy ul. [...], u matki w S. W odwołaniu od powyższej decyzji P. K. wskazał, iż korzysta ze swojego mieszkania zgodnie z jego przeznaczeniem natomiast jednocześnie opiekuje się swoją matką, której centrum życiowe jest w S. a ona sama wymaga stałej opieki. Podniósł, że mieszkanie wymaga kapitalnego remontu, który z uwagi na jego trudną sytuację materialną, może być wykonany tylko systemem gospodarczym przez niego samego. Remont ten musi być wstrzymany do czasu wymiany pionów wodno-kanalizacyjnych przez Administrację Osiedla [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w związku z art. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U z 2013 r. poz. 966 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że warunkiem niezbędnym do przyznania dodatku mieszkaniowego jest zamieszkiwanie w lokalu, którego wniosek dotyczy. Natomiast odwołujący nie mieszka w przedmiotowym lokalu nr [...] przy ul. [...], natomiast swoje interesy życiowe umiejscowił u swojej matki w S. Organ stwierdził że art. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych określa wymóg faktycznego zajmowania lokalu przez osobę ubiegającą się o dodatek natomiast bez znaczenia pozostaje okoliczność z jakich przyczyn dana osoba nie zajmuje lokalu mieszkalnego, którego postępowanie dotyczy. Dodatek mieszkaniowy nie może bowiem służyć do pokrywania kosztów utrzymania lokalu, w którym osoba ubiegająca się o dodatek nie zamieszkuje. Jeżeli osoba uprawniona do zajmowania lokalu faktycznie w tym lokalu nie mieszka, to choćby nawet spełniała ustawowe kryteria dotyczące wysokości dochodu oraz przysługującej powierzchni normatywnej, nie może skutecznie ubiegać się o dodatek mieszkaniowy. Warunkiem uprawniającym do otrzymania dodatku mieszkaniowego jest bowiem faktyczne zamieszkiwanie wnioskodawcy i prowadzenie przez niego gospodarstwa domowego w lokalu, do którego przysługuje mu tytuł prawny. Od powyższej decyzji P. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wskazując jedynie, iż w dwudziestym ósmym i dwudziestym dziewiątym akapicie decyzji nr [...] została poświadczona nieprawda. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko faktyczne i prawne. Pełnomocnik skarżącego w piśmie procesowym z dnia [...] października 2014 r. zarzucił organowi naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 2 ust.1, art. 3 ust.1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych poprzez ich niezastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji gdy skarżący spełnia przesłanki do przyznania mu dodatku mieszkaniowego, art. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych poprzez uznanie że skarżący nie prowadził w lokalu przy ul. [...] w W. gospodarstwa domowego, nie zamieszkuje stale w tym lokalu, art. 7 ustawy o dodatkach mieszkaniowych poprzez jego niezastosowanie i wydanie decyzji bez przeprowadzenia przez organ drugiej instancji wywiadu środowiskowego oraz art. 7, 8, 77 § 1, 80, 107 § 3 Kpa oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kpa. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do brzmienia art 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2012 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 966 ze zm.), dodatek mieszkaniowy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4 przysługuje: • najemcy oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, • osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, • osobom mieszkającym w lokalach znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych, • innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem, • osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny (ust. 1). Dodatek mieszkaniowy przysługuje na podstawie tylko jednego z tytułów wymienionych w ust. 1 (ust. 2). Bezsporne jest, iż P. K. posiada spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. a zatem jest podmiotem uprawnionym do ubiegania się o dodatek mieszkaniowy, organy nie wykazały natomiast, że zalicza się on do kręgu osób, których odmawia się przyznania dodatku mieszkaniowego, wymienionych w art. 7 ust.3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W myśl bowiem wskazanego przepisu, organ, o którym mowa w ust.1 (wójt, burmistrz, prezydent miasta) odmawia przyznania dodatku mieszkaniowego, jeżeli w wyniku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego ustali, że: 1. występuje rażąca dysproporcja pomiędzy niskimi dochodami wykazanymi w złożonej deklaracji, o której mowa w ust. 1, a faktycznym stanem majątkowym wnioskodawcy, wskazującym, że jest on w stanie uiszczać wydatki związane z zajmowaniem lokalu mieszkalnego (domu jednorodzinnego) wykorzystując własne środki i posiadane zasoby mieszkaniowe, 2. faktyczna liczba wspólnie stale zamieszkujących i gospodarujących z wnioskodawcą jest mniejsza niż wykazana w deklaracji, o której mowa w ust. 1. Ponadto odmowa złożenia oświadczenia (o stanie majątkowym), stanowi podstawę do wydania decyzji o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego (art. 7 ust. 4 zd. 2). Organ pierwszej instancji podstawę do odmowy przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego, wywiódł z przepisu art. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zgodnie z jego treścią, przez gospodarstwo domowe rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy, samodzielnie zajmującą lokal albo gospodarstwo prowadzone przez tę osobę wspólnie z małżonkiem i innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi, które swojej prawa do zamieszkania w lokalu wywodzą z prawa tej osoby. Aby tak przyjętą interpretację przepisów móc zastosować koniecznym jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy czego organ w niniejszej sprawie nie dokonał. W okolicznościach niniejszej sprawy trzeba zwrócić uwagę, że skarżący w odwołaniu wskazał, iż korzysta ze swojego mieszkania zgodnie z jego przeznaczeniem, jednocześnie opiekując się matką, która wymaga stałej opieki a sytuacja ta w latach poprzednich była taka sama i miał w tym czasie przynany dodatek mieszkaniowy. Podniósł również, iż jego mieszkanie wymaga kapitalnego remontu a z racji bardzo trudnej sytuacji materialnej może on być wykonany tylko systemem gospodarczym przez samego skarżącego. Jednak remont musi być wstrzymany do czasu wymiany pionów wodno-kanalizacyjnych w budynku przez Administrację Osiedla [...]. Przedłożył również dokumenty dotyczące zgłoszenia awarii pionu kuchennego z dnia [...] stycznia 2014 r. oraz pismo Administracji Osiedla [...] z dnia [...] lutego 2014 r. dotyczące wymiany pionu kanalizacyjnego kuchennego, co jednak nie zostało wzięte pod uwagę przez organy administracji publicznej i świadczy o braku wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Organ wskazuje, iż skarżący nie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] jednocześnie całą korespondencję kierowaną do P. K. doręcza na ten adres i korespondencja ta jest przez skarżącego odbierana osobiście. Organ nie wyjaśnił również kwestii związanych z ponoszeniem przez skarżącego opłat za przedmiotowy lokal tj. opłat czynszowych, opłat za światło i gaz co w przedmiotowej sprawie jest zdaniem Sądu istotne, bowiem nie jest wykluczone, iż skarżący spełnia przesłanki do przyznania mu przedmiotowego dodatku na podstawie przepisu art. 2 ust.1 pkt 4 ustawy. Na rozprawie w dniu 25 listopada 2014 r. skarżący wyjaśnił, iż opłaty te są przez niego ponoszone. Świadczy to o braku wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono w oparciu o art. 152 powołanej ustawy. W odniesieniu do wniosku pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu Sąd wskazuje, iż przyznanie tego wynagrodzenia nastąpi przez wydanie odrębnego postanowienia zgodnie z art. 258 § 2 pkt 8 ppsa.