II SA/Wa 792/17
PostanowienieWSA w Warszawie2017-10-17
Skład orzekający: Danuta Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego przysługuje na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej dotyczące ustalenia schorzeń danej osoby oraz ich związku ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego?Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje na orzeczenia wojskowych komisji lekarskich, które ustalają schorzenia danej osoby oraz ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego. Kontroli sądów powszechnych podlegają decyzje administracyjne dotyczące tych świadczeń, w których orzeczenia wojskowych komisji lekarskich mają charakter wstępny. W związku z tym, skarga w niniejszej sprawie, dotycząca kontrolnego badania inwalidy i ustalenia grupy inwalidztwa oraz związku schorzenia ze służbą wojskową, podlega odrzuceniu jako nienależąca do właściwości sądu administracyjnego.Stan faktyczny
J. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CWKL) utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej (RWKL) w sprawie kontrolnego badania inwalidy. Skarżący kwestionował część orzeczenia dotyczącą zdolności do samodzielnej egzystencji, twierdząc, że orzeczenia są niezgodne z prawem i nie odnoszą się do stwierdzonego inwalidztwa. CWKL wniosła o odrzucenie skargi, argumentując, że skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje na orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w zakresie ustalenia schorzeń i ich związku ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub emerytalnych.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania po rozpoznaniu w dniu 17 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie kontrolnego badania inwalidy postanawia - odrzucić skargę.
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...], działając na podstawie przepisów § 12 pkt 1, § 31 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2006 r. Nr 12, poz. 75 ze zm.), § 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 grudnia 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby woskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komicji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2012 r., poz. 1504), po rozpatrzeniu odwołania J. S. od orzeczenia Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w sprawie kontrolnego badania inwalidy - [...] J. S. – kategoria N – trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej, orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie.
Pismem z dnia 11 maja 2017 r. J. S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie CWKL w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], wnosząc o jego uchylenie w części dotyczącej "zdolności do samodzielnej egzystencji". Skarżący podniósł, iż "orzeczenia są niezgodne z prawem obowiązującym - nie odnoszą się do stwierdzonego inwalidztwa".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, podnosząc, że od orzeczeń wojskowych komisji lekarskich w zakresie dotyczącym ustalenia schorzeń danej osoby oraz ich związku ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej: ppsa, sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 2 ppsa).
W rozpoznawanej sprawie skarżący przedmiotem skargi uczynił orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w sprawie kontrolnego badania inwalidy. Skierowanie skarżącego - pobierającego wojskową rentę inwalidzką, do wojskowej komisji lekarskiej nastąpiło przez organ rentowy - Wojskowe Biuro Emerytalne w [...].
Wyjaśnić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w tezach wyroku z dnia 9 marca 2005 r., sygn. OSK 1203/04 (dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazał, że wojskowe komisje lekarskie orzekają w dwóch reżimach prawnych, stąd orzeczenia tych komisji dzielą się na dwie grupy.
Pierwsza grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich obejmuje kwestię zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej, jak i samej zdolności do służby wojskowej. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach są wiążące dla organów rozstrzygających o powołaniu danej osoby do służby wojskowej lub o zwolnieniu z tej służby. Od takich orzeczeń służy skarga do sądu administracyjnego, gdyż orzeczenia te mają charakter decyzji rozstrzygających istotę sprawy - zdolność do służby wojskowej.
Natomiast drugą grupę orzeczeń wojskowych komisji lekarskich stanowią orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego. Podstawę takich orzeczeń stanowią w obecnym stanie prawnym przepisy ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.), ustawa z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2010 r. Nr 101, poz. 648 ze zm.), ustawa z 11 kwietnia 2003 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową (Dz. U. z 2014 r., poz. 213 ze zm.), a także ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin (Dz. U. z 2013 r., poz. 666 ze zm.).
Te orzeczenia poddawane są kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawanych odwołań od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zaopatrzenia emerytalnego. Dzieje się tak dlatego, że decyzje administracyjne w tych sprawach wydawane są nie przez wojskowe komisje lekarskie, lecz przez inne organy (wojskowy organ emerytalny lub ZUS). Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych postępowaniach mają natomiast wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego jako jedna z przesłanek rozstrzygnięcia sprawy i nie podlegają odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Biorąc zatem pod uwagę te dwa reżimy prawne wskazać należy, iż od orzeczeń wojskowych komisji lekarskich w zakresie dotyczącym ustalenia schorzeń danej osoby oraz ich związku ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje.
Potwierdzeniem powyższego stanowiska jest utrwalony w orzecznictwie administracyjnym pogląd, że sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawie skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie związku choroby (inwalidztwa) ze służbą wojskową (vide: uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99, OSNP 2000/5/167). Takie stanowisko zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/100 (ONSA 2001/2/47) w odniesieniu do orzeczenia w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i związku ze służbą wojskową stwierdzonych schorzeń dla m.in. celów zaopatrzenia emerytalnego (rentowego), stwierdzając, że w tych sprawach skarga nie przysługuje. Na tle przytoczonego stanu prawnego stanowisko to jest nadal aktualne, co potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1203/04, a także w wyroku z dnia 20 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 2227/11.
W niniejszej sprawie J. S. zaskarżył orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] w sprawie kontrolnego badania inwalidy, dotyczące określenia grupy inwalidztwa oraz ustalenia związku schorzenia ze służbą wojskową. Na tą kategorię orzeczeń Komisji, jak już wyżej wskazano, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje, w związku z powyższym skarga podlega odrzuceniu, jako nienależąca do właściwości sądu administracyjnego.
Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.
-----------------------
5
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło