II SA/Wa 842/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA - Stanisław Marek Pietras po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. S. o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi E. U. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku p o s t a n a w i a - odmówić przyznania adwokatowi M. S. wynagrodzenia - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 października 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 842/08 oddalił skargę E. U. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Postanowieniem z dnia 7 stycznia 2009 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ustanowił skarżącej adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka w W. pełnomocnikiem skarżącej wyznaczyła adwokata M. S. Pełnomocnik skarżącej wniósł skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej złożenia. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 1 października 2009 r. sygn. akt I OSK 423/09 skargę kasacyjną od wymienionego wyroku oddalił. Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dnu 1 października 2009 r., a następnie wnioskiem z dnia 5 października 2009 r. adwokat M. S. wniosła o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu w niniejszej sprawie. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w osobie referendarza sądowego postanowieniem z dnia 27 listopada 2009 r. odmówił przyznania adwokatowi M. S. wynagrodzenia za zastępstwo prawne. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż adwokat nie złożył stosownego oświadczenia, w związku z powyższym brak było podstaw do uznania, że zostały spełnione warunki uzasadniające przyznanie adwokatowi żądanego wynagrodzenia. Adwokat M. S. w dniu 9 grudnia 2009 r. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw od wskazanego powyżej postanowienia referendarza sądowego z dnia 27 listopada 2009 r. sygn. akt II SA/Wa 842/08, w którym podniosła, iż w jej ocenie stwierdzenie "nieopłacona pomoc prawna" jest tożsame z "pomocą prawną nieopłaconą w całości", zaś inne rozumienie zgłoszonego przez pełnomocnika wniosku stanowi skrajny formalizm, prowadzący do wypaczenia instytucji przyznawania wynagrodzenia pełnomocnikowi świadczącego pomoc prawną z urzędu. Natomiast ewentualne braki we wniosku o przyznanie wynagrodzenia są brakami formalnymi, które winny podlegać uzupełnieniu. Konkludując wnoszący sprzeciw stwierdził, że wniesienie przez pełnomocnika dwukrotnie wniosku o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, stanowi w sposób oczywisty oświadczenie, iż pomocy tej w całości nie opłacono. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej jako p.p.s.a.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wskazane przepisy zawiera rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 153, poz. 1348 ze zm. – dalej jako rozporządzenie). Stosownie do § 20 rozporządzenia wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Oświadczenie to nie jest pismem strony, toteż – w przypadku jego braku – nie stosuje się art. 49 powołanej ustawy dotyczącego uzupełnienia pism stron. Zatem brak takiego oświadczenia skutkuje odmową uwzględnienia wniosku (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2006 r. sygn. akt II FSK 862/2005). W ocenie Sądu z treści przytoczonych wyżej przepisów wynika jednoznacznie, że oświadczenie, iż opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, jest niezbędnym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów, bowiem stanowi przesłankę do przyjęcia, że za świadczoną pomoc prawną pełnomocnik z urzędu nie otrzymał wynagrodzenia, a zatem zachodzi podstawa do poniesienia tych kosztów przez Skarb Państwa zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1058 ze zm.), zaś w niniejszej sprawie adwokat M. S. nie złożyła stosownego oświadczenia. Należy przy tym wskazać, że oświadczenie nie może budzić wątpliwości, a z jego treści musi jednoznacznie wynikać, że skarżący w tej konkretnej sprawie, w której udzielono mu pomocy prawnej, nie pokrył jej kosztów w całości lub w części. Nie wystarczy zatem użycie sformułowania, a tak uczyniła pełnomocnik z urzędu w niniejszej sprawie, że złożony wniosek dotyczy zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Brak w nim bowiem, wymaganego dyspozycją § 20 cyt. rozporządzenia, elementu oświadczenia. W związku z powyższym brak jest podstaw – zdaniem Sądu – do uznania, że zostały spełnione warunki uzasadniające przyznanie pełnomocnikowi żądanego wynagrodzenia. Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 20 rozporządzenia, orzekł jak w sentencji postanowienia.