II SA/Wa 854/11
WyrokWSA w Warszawie2011-10-06
Skład orzekający: Olga Żurawska – Matusiak, Maria Werpachowska, Teresa Zyglewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o cofnięciu pozwolenia na broń palną gazową na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jest zgodna z prawem w sytuacji, gdy wobec posiadacza pozwolenia toczy się postępowanie karne o poważne przestępstwa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja Komendanta Głównego Policji o cofnięciu pozwolenia na broń palną gazową była prawidłowa, ponieważ wobec skarżącego toczy się postępowanie karne o przestępstwa o znacznym ciężarze gatunkowym, co uzasadnia istnienie obawy, że może użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji posługuje się zwrotem „w szczególności”, co oznacza, że katalog przesłanek uzasadniających cofnięcie pozwolenia nie jest zamknięty.Stan faktyczny
J.W. posiadał pozwolenie na broń palną gazową, które zostało cofnięte decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. na podstawie informacji o postawieniu mu zarzutów karnych dotyczących działalności w zorganizowanej grupie przestępczej i przestępstw skarbowych. Komendant Główny Policji utrzymał tę decyzję w mocy po rozpoznaniu odwołania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz niewłaściwą wykładnię przepisów ustawy o broni i amunicji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska – Matusiak Sędzia WSA Maria Werpachowska Sędzia WSA Teresa Zyglewska (spraw.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Głowala po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2011 r. sprawy ze skargi J.W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową oddala skargę
Decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w P., w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tj. Dz. U. z 2004 r., Nr 52 poz. 525 ze zm.) oraz art. 268 a k.p.a. cofnięto J.W. pozwolenie na posiadanie broni palnej gazowej.
Po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez J.W. decyzją
z dnia [...] lutego 2011 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wywodził, że postępowanie
w sprawie cofnięcia J.W. pozwolenia na broń palną gazową zostało wszczęte z uwagi na uzyskanie przez organ I instancji informacji, iż Prokurator Prokuratury Okręgowej w G. postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r., sygn. akt [...] postawił zainteresowanemu zarzut popełnienia czynów z art. 258 § 1 kk (przestępstwo przeciwko porządkowi publicznemu – działalność w zorganizowanej grupie przestępczej) oraz art. 91 § 1 kks w zbiegu z art. 65 § 1 kks w zw. z art. 37 § 1 pkt 1,2 kks w zw. z art. 7 § 1 kks i art. 6 § 1 kks (zorganizowanie zakupu, przewozu i miejsca załadunku przedmiotu przestępstwa skarbowego, tj. [...] nieoznaczonych skarbowymi znakami akcyzy).
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organy Policji obowiązującej
w postępowaniu karnym zasady domniemania niewinności, w sytuacji, gdy strona nie została jeszcze skazana, Komendant Główny Policji wyjaśnił, iż w postępowaniu administracyjnym, które prowadzone jest według reguł ustalonych w kodeksie postępowania administracyjnego, a nie w procedurze karnej nie ma zastosowania zasada domniemania niewinności. Organ administracji publicznej nie posiada kompetencji do weryfikacji ustaleń postępowania karnego oraz badania ich prawidłowości. Wskazał, iż nie rozstrzygają o winie czy niewinności osoby posiadającej pozwolenie na broń ani nie ustalają czy zasadnie postawiono jej zarzut popełnienia przestępstwa oraz trafnie zastosowano kwalifikację prawną czynu. Organ odwoławczy podkreślił, że takie uprawnienia mają tylko organy ścigania i niezawisły sąd, przed którym toczy się postępowanie karne.
Organ zauważył, że przedmiotem niniejszej sprawy było, czy strona należy do osób, które pozwolenie na broń posiadać nie powinny. Zdaniem Komendanta Głównego Policji ustalenia takie poczyniono, co znajduje odzwierciedlenie w materiale dowodowym, bowiem przeciwko J.W. toczy się postępowanie karne o czyny, których rodzaj uzasadnia istnienie obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Organ odwoławczy argumentował, iż przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, stanowi że właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń osobom, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6, a więc wobec, których zachodzi uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym
z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W przepisie tym ustawodawca jedynie przykładowo wymienił okoliczności uzasadniające przedmiotową obawę – są to w szczególności skazanie za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo toczące się o nie postępowanie karne. Dlatego, zdaniem Komendanta Głównego Policji, także oskarżenie, podejrzenie lub popełnienie innych niż wymienione w tym przepisie przestępstw, pozwala zaliczyć posiadacza pozwolenia na broń do osób, wobec których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Ponadto, zdaniem organu, z treści zastosowanych do rozstrzygnięcia norm prawa materialnego nie wynika, aby warunkiem koniecznym dla cofnięcia pozwolenia na broń był taki związek między popełnieniem przestępstwa i użyciem do niego broni, jak i udowodnienie, że osoba posiadająca broń faktycznie użyła, czy użyje broni
w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organ ocenił, iż wystarczające jest tylko domniemanie takiego zachowania oparte na zebranym w sprawie materiale dowodowym.
Organ podkreślił, że posiadanie pozwolenia na broń nie jest prawem powszechnym, a przywilejem i wyróżnieniem opartym na pełnym zaufaniu państwa do osoby, która takie pozwolenie otrzymuje. Okoliczność, iż strona stoi pod zarzutem popełnienia wskazanych przestępstw i to wymierzonych także w porządek publiczny, zaufanie to niweczy. Mając na względzie interes publiczny, który przejawia się między innymi w ochronie społeczeństwa przed wszelkiego rodzaju zagrożeniami, do czego są powołane organy Policji i co jest ich obowiązkiem – Komendant Główny Policji uznał, iż materiał dowodowy nie pozwala stronie zachować prawa do broni.
Organ podkreślił, że istotny jest nie tyle sam fakt oskarżenia o jakiekolwiek przestępstwo, ale rodzaj czynu i okoliczności w jakich miało dojść do jego popełnienia. J.W. został postawiony zarzut, iż w okresie od marca 2008 r. do [...] sierpnia 2008 r. na terenie [...], przejściu granicznym w [...] działał w zorganizowanej grupie przestępczej, której celem było dokonanie na terenie [...] zakupu [...] nie posiadających znaków skarbowych pochodzących z uprzednio dokonanego z [...] przemytu, a następnie ich przewozu na teren [...], wykonanie ściśle określonych zadań, do których należało [...]. Ponadto, skarżącemu postawiono zarzut, iż w tym samym czasie i na tym samym terenie działając w wykonaniu z góry podjętego zamiaru, w podobny sposób w krótkich odstępach czasu, w ramach zorganizowanej grupy przestępczej oraz wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami wziął udział w zorganizowaniu zakupu i przewozu z [...] na teren [...], uprzednio przemyconych z [...] do [...] wyrobów akcyzowych w postaci [...]. Przedstawione skarżącemu zarzuty dotyczą więc nie tylko działania w zorganizowanej grupie i związku przestępczym, ale i narażenia na szkodę Skarbu Państwa poprzez uszczuplenie dochodów, przez co do budżetu wpłynęło mniej środków z podatków, które przeznaczone są na różne cele w tym cele użyteczności publicznej. Zdaniem organu mimo więc, iż czyn ten nie jest stypizowany w kodeksie karnym w rozdziale XXXV jako przestępstwo przeciwko mieniu, to ma istotne znaczenie dla sfery stosunków społecznych, które według Prokuratury, strona miała zlekceważyć.
W ocenie organu zachowanie stronie prawa do broni byłoby sprzeczne
z interesem społecznym, któremu sam ustawodawca poprzez obligatoryjny charakter w art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji przyznał bezwzględne pierwszeństwo. W tym przypadku nawet dowody świadczące korzystnie o stronie, jak pozytywne opinie z miejsca zamieszkania i wśród myśliwych, czy też prawidłowe przechowywanie przez nią broni nie dają, zdaniem organu, podstawy do innego rozstrzygnięcia sprawy, niż cofnięcie pozwolenia na broń.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie wniósł J.W. zarzucając:
- naruszenie art. 7 k.p.a. przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy mających istotne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia;
- naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., w ten sposób, że uzasadnienie decyzji nie zostało oparte zdaniem skarżącego, o udokumentowane fakty mające znaczenie w sprawie, lecz o bezpodstawne domniemania, że fakt toczącego się postępowania karnego skutkuje tym, iż istnieje uzasadniona obawa użycia przez skarżącego broni gazowej w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego;
- naruszenie art. 77 § 1, art. 7 k.p.a., i art. 8 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz bez rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego, a tym samym nie uwzględnienie interesu społecznego, w szczególności interesu skarżącego;
- naruszenie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji przez wadliwą wykładnie i niewłaściwe zastosowanie, poprzez uznanie, iż organ administracyjny słusznie cofnął pozwolenie na broń, pomimo, że J.W. nie należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6, ponieważ cieszy się bardzo dobra opinią w miejscu zamieszkania i we władzach Stowarzyszenia Łowieckiego i nie istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w tym zakresie Komendantowi Wojewódzkiemu Policji
w P. oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 960 zł oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa procesowego w kwocie 17 zł.
Uzasadniając swoje stanowisko skarżący zwrócił uwagę, iż nie można opierać się wyłącznie na ściśle literalnym brzmieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni
i amunicji, nie dokonując wnikliwej analizy materiału dowodowego oraz nie biorąc pod uwagę zamiaru ustawodawcy, który ten przepis ustanowił. Zdaniem J.W., fakt toczącego się postępowania karnego, gdy sprawca jest niekarany i cieszy się nieposzlakowaną opinią nie wystarcza do uznania, iż zachodzi obawa
o jakiej mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6. Skarżący motywował, iż okoliczność, że toczy się postępowanie karne nie zwalniało organów od wnikliwej oceny całego materiału dowodowego i przedstawienia w uzasadnieniu decyzji przekonywujących argumentów co do zaistnienia obawy, że skarżący użyje broni w celu sprzecznym
z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami
m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. - dalej w skrócie: P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uznał, iż zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2011 r. nie narusza przepisów prawa materialnego ani przepisów o postępowania, co czyni skargę niezasadną.
Materialnoprawną podstawą decyzji organów obu instancji były przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni
i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.). Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania decyzji przez organy I i II instancji, stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Przy rozstrzyganiu tego rodzaju spraw muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć na względzie interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. W związku z tym istnieje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń poprzez wydawanie ich tylko
w sytuacjach uznanych za szczególne oraz cofanie takich pozwoleń w sytuacjach, gdy powyższy interes jest zagrożony. Ocena, czy w konkretnym przypadku takie szczególne obawy występują i czy są one uzasadnione, należy do organów Policji, zaś rolą Sądu jest kontrola, czy ocena ta nie nosi cech dowolności oraz czy przy wydawaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy prawa.
W ocenie Sądu, Komendant Główny Policji, wydając zaskarżoną decyzję, prawidłowo zastosował powołane przepisy ustawy o broni i amunicji, albowiem należy w pełni zgodzić się z tym, iż z akt sprawy wynika jednoznacznie, że skarżący, z uwagi na rodzaj i ciężar gatunkowy zarzuconych mu czynów przestępczych - należy do osób, wobec których istnieje uzasadniona obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy.
Oceniając legalność zaskarżonej decyzji, stwierdzić należy, iż prawidłowo organ wywiódł, że art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji posługuje się zwrotem
"w szczególności", jedynie przykładowo wymieniając okoliczności, które mogą wzbudzić obawę, że osoba może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zasadnie więc organ odwoławczy przyjął, iż ustawodawca w powołanym powyżej przepisie nie zawarł zamkniętego katalogu tych przesłanek. A zatem przesłankę taką mogą stanowić inne okoliczności, w tym także podejrzenie o popełnienie innego rodzaju przestępstwa, wymierzonego przeciwko innym dobrom chronionym.
Wbrew zarzutom skargi organ nie naruszył dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a., albowiem w uzasadnieniu decyzji szczegółowo wyjaśnił na czym opiera stwierdzenie zaistnienia przesłanki uzasadniającej istnienie uzasadnionej obawy, której mowa
w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
Wydając zaskarżoną decyzję Komendant Główny Policji, miał na względzie charakter czynu zarzucanego skarżącemu. Z akt sprawy wynika bowiem, iż J.W. Prokurator Prokuratury Okręgowej w G. postawił z dniem [...] maja 2010 r. zarzut popełnienia czynów z art. 258 § 1 kk (przestępstwo przeciwko porządkowi publicznemu – działalność w zorganizowanej grupie przestępczej) oraz art. 91 § 1 kks w zbiegu z art. 65 § 1 kks w zw. z art. 37 § 1 pkt 1, 2 kks w zw. z art. 7 § 1 kks i art. 6 § 1 kks (zorganizowanie zakupu, przewozu i miejsca załadunku przedmiotu przestępstwa skarbowego, to jest [...] nieoznaczonych skarbowymi znakami akcyzy).
Podkreślić należy, że na stronie ciąży zarzut świadomego działania przeciwko ustawowemu porządkowi prawnemu i to dotyczący działania w grupie przestępczej. Aczkolwiek przestępstwo to nie zostało skatalogowane jako przestępstwo przeciwko mieniu, ale zauważyć należy – co słusznie podniósł organ – iż zarzuty te odnoszą się tez do naruszenia przepisów kodeksu karnoskarbowego i związanych z tym uszczupleń wpływów środków finansowych do budżetu państwa.
Podzielić więc należy argumentację przedstawioną przez organ, iż okoliczności te stwarzają domniemanie, iż zaistniałe w sprawie okoliczności mogą uzasadniać obawę możliwości zachowania o jakiej mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
Podkreślić należy, że posiadanie pozwolenia na broń nie należy do praw
i wolności chronionych konstytucyjnie, nie jest prawem powszechnym, lecz przywilejem i wyróżnieniem opartym na pełnym zaufaniu państwa do osoby, która takie pozwolenie otrzymuje (por. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 44/08). Podejrzenie więc o świadome działanie przeciwko ustanowionemu porządkowi prawnemu taką rękojmię niweczy i przemawia przeciwko posiadaniu pozwolenia na broń przez taką osobę.
Wszystkie argumenty niezbędne do prawidłowego i przekonującego wydania zaskarżonej decyzji zostały przez organ uwzględnione oraz wyjaśniono wszelkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, co czyni niezasadnym zarzuty postawione w skardze dotyczące naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. i art. 7 k.p.a.
Przedstawiona powyżej argumentacja wskazuje, iż organy Policji dokonały właściwej wykładni art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji.
Pozbawiony uzasadnionych podstaw jest również zarzut naruszenia art. 77 § 1, art. 7 i art. 8 k.p.a. dotyczący nie uwzględnienia interesu społecznego,
w szczególności interesu skarżącego. Organ bowiem w sposób wyczerpujący zebrał i rozważył zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym również w kontekście ochrony interesu społecznego jak i indywidualnego strony skarżącej. Zasadnie Komendant Główny Policji w tym względzie przyznał prymat pierwszeństwa ochronie interesu społecznego. Zauważyć należy, że posiadanie przez J.W. pozytywnych opinii w miejscu zamieszkania jak i wśród myśliwych nie może skutkować automatycznie wyeliminowaniem obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji (por. wyrok NSA z dnia 15 września 2011 r., sygn. akt II OSK 1345/10). Okoliczności te oczywiście mają znaczenie dla sprawy, jednakże nie mogą przysłonić faktu, że zarzuty postawione skarżącemu należą do kategorii przestępstw umyślnych, o znacznym ciężarze gatunkowym, co uzasadnia wydanie decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń.
Mając na względzie powyższe rozważania na mocy art. 151 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skarga została oddalona.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło