II SA/Wa 859/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Adam Lipiński (spr.), Protokolant Beata Gibzińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2008 r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby: - oddala skargę. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...], działając na podstawie art. 50 ust. 1 oraz art. 60 ust. 3 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, odwołał T. B. z delegowania do czasowego pełnienia służby w Z. oraz zwolnił go ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dniem 31 sierpnia 2007 r. Powyższy rozkaz został wydany w związku z prośbą funkcjonariusza o zwolnienie go ze służby z tym dniem. W dniu 6 sierpnia 2007 r., to jest w ostatnim dniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie zwolnienia ze służby, T. B. doręczono orzeczenie nr [...] z dnia [...] lipca 2007 r. Regionalnej Komisji Lekarskiej Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nr [...] w W., które w ocenie funkcjonariusza ma znaczenie dla sprawy zakończonej opisanym na wstępie rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2007 r. W dniu 7 sierpnia 2007 r. T. B. złożył do Szefa ABW wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie wskazanego na wstępie rozstrzygnięcia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Szef ABW wydał w dniu [...] sierpnia 2007 r. postanowienie, którym odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie zwolnienia ze służby. Od tego rozstrzygnięcia T. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie sygn. akt II SA/Wa 1673/07 skargę tę oddalił. Wyrok jest prawomocny. W następnym dniu po ogłoszeniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, to jest w dniu 20 grudnia 2007 r. T. B. wniósł o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2007 r. Jako podstawę do wznowienia postępowania wskazał fakt otrzymania w dniu 6 sierpnia 2007 r. orzeczenia Regionalnej Komisji Lekarskiej ABW z dnia [...] lipca 2007 r., które to orzeczenie, jego zdaniem, spełnia przesłanki przewidziane w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Szef ABW decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. na podstawie art. 149 § 3 i art. 148 § 1 K.p.a. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2007 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż skoro były funkcjonariusz powołuje się na faktyczną przesłankę wznowieniową (art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.), o której dowiedział się w dniu 6 sierpnia 2007 r., to miesięczny termin od złożenia wniosku o wznowienie postępowania upłynął w dniu 6 września 2007 r. Zatem złożenie wniosku o wznowienie postępowania w dniu 20 grudnia 2007 r. nastąpiło z uchybieniem terminu. T. B. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie wznowienia postępowania i jednocześnie z tym pismem złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Szef ABW postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania i następnie ponownie rozpatrując sprawę w tym aspekcie na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. utrzymał w mocy swoje rozstrzygnięcie z dnia [...] marca 2008 r. Od tego postanowienia T. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - sprawa o sygn. akt II SA/Wa 797/08. Po zakończeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania Szef ABW przystąpił do rozpatrzenia środka odwoławczego od swojej decyzji z dnia [...] stycznia 2008 r. odmawiającej wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia funkcjonariusza ze służby i decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy swoją decyzję poprzedzającą. W uzasadnieniu decyzji przytoczył argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji poprzedzającej oraz wskazał, iż zgodnie z treścią art. 16 § 1 K.p.a. za decyzje ostateczne uważa się takie, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji i tylko w odniesieniu do takich decyzji istnieje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Skarga ta, co do zasady, nie wstrzymuje wykonania decyzji (art. 61 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 grudnia 2007 r. w niczym nie zmienił uzyskania przez przedmiotowy rozkaz personalny z dnia [...] lipca 2007 r. przymiotu ostateczności z dniem 7 sierpnia 2007 r. Tak więc od uzyskania przymiotu ostateczności powstała możliwość złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego tym rozkazem, zaś termin do złożenia tego wniosku upływał, zgodnie z art. 148 § 1 K.p.a., 30 dnia od dowiedzenia się o treści orzeczenia Regionalnej Komisji Lekarskiej ABW i upływał z dniem 6 września 2007 r. Od decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. T. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji poprzedzającej. Zaskarżonej decyzji zarzucał naruszenie art. 7, art. 145 § 1 pkt 5 i art. 148 § 1 K.p.a., poprzez kolejno: brak podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do wyjaśnienia sprawy; brak uznania ujawnienia z dniem 6 sierpnia 2007 r. istotnych dla sprawy okoliczności i nowego dowodu w postaci orzeczenia Regionalnej Komisji Lekarskiej ABW; wadliwe przyjęcie uchybienia terminowi wywołane wadliwym ustaleniem, iż termin ten biegnie od dnia 6 sierpnia 2007 r. a nie od daty 19 grudnia 2007 r. to jest od daty ogłoszenia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W uzasadnieniu swojego stanowiska stwierdził, iż miał prawo oczekiwać na rozstrzygnięcie sprawy przez sąd administracyjny i dlatego złożenie wniosku o wznowienie postępowania dnia następnego po ogłoszeniu wyroku należy uznać za prawidłowe i racjonalne działanie, podjęte w terminie. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona, czyli w tej sprawie - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wznowienia postępowania służy wyeliminowaniu z obrotu prawnego ostatecznych decyzji, które zostały wydane wadliwie w postępowaniu administracyjnym. W wyniku wznowienia postępowania otwiera się możliwość ponownego rozpatrzenia sprawy. Jest to instytucja szczególna, często określana mianem jednego z nadzwyczajnych postępowań administracyjnych. Same przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego są ściśle określone. Również ściśle określone są zasady postępowania o wznowienie, do których należy termin, w którym należy złożyć wniosek o wznowienie danego postępowania zakończonego ostateczną decyzją administracyjną. Skoro postępowanie to jest postępowaniem szczególnym, to nie można norm regulujących to postępowanie interpretować w sposób rozszerzający ale wprost. Wznowienie postępowania jest dopuszczalne jedynie wobec decyzji opatrzonych przymiotem ostateczności. Trafnie wskazuje organ, iż rozkaz personalny z dnia [...] lipca 2007 r. w przedmiocie zwolnienia T. B. ze służby, zgodnie z przepisem art. 16 § 1 K.p.a., stał się ostateczny z dniem 7 sierpnia 2007 r. Przepis ten obok przepisu art. 148 § 1 K.p.a. ma decydujące znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Fakt późniejszego zawiśnięcia przed sądem administracyjnym postępowania w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia środka odwoławczego od tego rozkazu, w żaden sposób nie uchybił temu, iż w ważnym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okresie, to jest od dnia 7 sierpnia 2007 r. do dnia 6 września 2007 r. (dzień, w którym upływał miesiąc od daty dowiedzenia się o przesłance do wznowienia, albo inaczej ostatni dzień terminu z art. 148 § 1 K.p.a.), rozkaz ten korzystał w przymiotu ostateczności. A zatem w powyższym okresie (7 sierpień 2007 r. - 6 wrzesień 2007 r.) skarżący, mógł skorzystać z instytucji wznowienia postępowania. Tym bardziej, że organ postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2007 r. odmówił mu przywrócenia terminu do złożenia środka odwoławczego od przedmiotowego rozkazu z dnia [...] lipca 2007 r., a zatem mógł liczyć się z dalszymi niekorzystnymi dla niego rozstrzygnięciami w zakresie przywrócenia tego terminu. Po dniu 6 września 2007 r. wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2007 r., na podstawie przesłanki wznowieniowej wskazanej przez skarżącego, nie było już możliwe z uwagi na treść art. 148 § 1 K.p.a. Przedstawiona przez skarżącego teza, iż dopiero wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 grudnia 2007 r. otwierał mu drogę do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, jest chybiona. Wyrok ten, po uprawomocnieniu się, spowodował uznanie za prawidłowe postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia środka odwoławczego w postępowaniu administracyjnym od przedmiotowego rozkazu personalnego z dnia [...] lipca 2007 r. Wyrok ten w żaden sposób nie wpływał na korzystanie przez powyższy rozkaz personalny z przymiotu ostateczności - przynajmniej w istotnym dla tego postępowania okresie od 7 sierpnia 2007 r. do 6 września 2007 roku. Postępowanie wywołane wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego, wobec negatywnego jego rozstrzygnięcia postanowieniem Szefa ABW z dnia [...] sierpnia 2007 r., również nie wpłynęło na utratę cech ostateczności rozkazu personalnego w sprawie zwolnienia ze służby, ani także nie wpływało na przerwanie biegu terminu zakreślonego art. 148 § 1 K.p.a. Gdyby dla potrzeby szerszego przedstawienia problemu założyć teoretycznie, iż wyrok zapadły w dniu 19 grudnia 2007 r. okazał się dla skarżącego korzystny, wówczas przymiot ostateczności uzyskałby rozkaz personalny wydany w wyniku wniosku po ponowne rozpatrzenie sprawy, a nie przedmiotowy rozkaz personalny z dnia [...] lipca 2007 r. Tak więc wówczas skarżącemu nie otworzyłaby się żadna (oczywiście teoretycznie) możliwość do wzruszenia przedmiotowego rozkazu z dnia [...] lipca 2007 r. w drodze wniosku o wznowienie postępowania. Dokonanie powyższego teoretycznego założenia dobitnie wskazuje, iż wniosek o wznowienie postępowania zakończonego rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2007 r. mógł być dopuszczalny jedynie w zakreślonym okresie od 7 sierpnia 2007 r. do 6 września 2007 roku. Jedynie od woli strony zależało, czy w dopuszczalnym okresie skorzysta z tej instytucji procesowej. W dniu 7 sierpnia 2007 r. T. B. złożył do Szefa ABW wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie zwolnienia ze służby wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka odwoławczego. Jednakże żadna instytucja procesowa nie stała na przeszkodzie aby do dnia 6 września 2007 r. T. B. wniósł osobny wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego rozkazem personalnym z dnia [...] lipca 2007 r. w sprawie zwolnienia ze służby. To jedynie od woli skarżącego zależało, czy skupi swoje działania na jednej drodze procesowej do dochodzenia swoich praw, czy też chce wykorzystać również procedury nadzwyczajne. Skoro uznał, iż racji swoich będzie dochodził w drodze żądania przywrócenia terminu od wniesienia środka odwoławczego od rozkazu personalnego i po przywróceniu mu tego terminu w drodze wniosku o ponowne rozpatrzenie przez organ jego sprawy, to z takiego rozumowania nie może wnosić, iż inny nadzwyczajny środek procesowy będzie nadal dostępny, wbrew rygorystycznym przepisom określającym termin do zastosowania tego środka. Instytucja wznowienia postępowania administracyjnego jest instytucją szczególną i dlatego, co już wyżej podkreślił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, jej wykładnia rozszerzająca, zmierzająca do zacierania różnic, bądź poszukiwania analogii między pojęciami: prawomocność i ostateczność decyzji, jest tu niedopuszczalna. Zasada postępowania o wznowienie jest dwustopniowa. Badanie przez organ istnienia przyczyn do wznowienia danego postępowania i rozstrzygnięcie istoty sprawy następuje bowiem po wydaniu przez organ postanowienia o wznowieniu danego postępowania, które to postępowanie rozpoczyna czynności procesowe w danej sprawie (patrz wyrok NSA z dnia 3 lipca 2000 r., sygn. akt II SA 648/00). Zatem trafnie organ, na zasadzie art. 149 § 3 K.p.a., już w pierwszej fazie tego postępowania, odmówił wznowienia z powodu uchybienia terminowi do złożenia wniosku o wznowienie. Wszystkie trzy zarzuty zawarte w skardze są chybione. Organ, wbrew twierdzeniom strony, prawidłowo przyjął datę rozpoczynającą bieg terminu przewidzianego do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Nieprawidłowe jest rozumowanie uznające zapadły w dniu 19 grudnia 2007 r. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jako przesłankę kształtującą bieg terminu zakreślonego w art. 148 § 1 K.p.a., bądź wprost jako przesłankę do wznowienia postępowania administracyjnego. W przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrzył się także naruszenia przez organ art. 7 K.p.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.