II SA/Wa 871/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-09-14
Skład orzekający: Adam Lipiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu ze względu na jej trudną sytuację finansową i zdrowotną?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania z powodu niskich dochodów, braku oszczędności, znacznego zadłużenia oraz istotnych potrzeb życiowych, w tym niepełnosprawności.Stan faktyczny
T. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed WSA w Warszawie, wskazując na niskie dochody z renty (699 zł netto), brak stałego miejsca zamieszkania, znaczny stopień niepełnosprawności, wysokie miesięczne wydatki na lekarstwa, środki czystości i wyżywienie oraz zadłużenie w wysokości około 20 000 zł. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Adam Lipiński po rozpoznaniu w dniu 14 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. W. na uchwałę Komisji Rewizyjnej Samorządu Doktorantów Uniwersytetu [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. w przedmiocie oddalenia protestu wyborczego postanawia: - przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata -
T. W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe oraz jest niepełnosprawnym rencistą. W stosunku do jego osoby wydane zostało na stałe orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Oświadczył, że nie ma stałego miejsca zamieszkania, natomiast na jego dochody składa się renta w wysokości 699 zł netto miesięcznie. Stwierdził, że na lekarstwa wydaje około 120 zł miesięcznie, na środki czystości około 180 zł, natomiast na wyżywienie około 350 zł miesięcznie. Stwierdził, że powinien wyleczyć zęby, jednak nie ma na to środków. Zaznaczył, że nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, ani przedmiotów wartościowych.
Nadmienił jednocześnie, że posiada długi w wysokości około 20 000 zł, u osób prywatnych.
Do oświadczenia skarżący dołączył zaświadczenie o zarejestrowaniu w Urzędzie Pracy [...] jako osoba poszukująca pracy, pismo ZUS informujące o waloryzacji otrzymywanej renty, PIT 40A za rok podatkowy 2015, wyrok Sądu Rejonowego [...] Wydziału [...] Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zaliczenia do znacznego stopnia niepełnosprawności, decyzję o przyznaniu na okres od kwietnia do czerwca 2016 r. stypendium socjalnego w wysokości 125 zł miesięcznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.)., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata (art. 245 § 2 ppsa).
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania nie mają osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724) bądź osoby posiadające dochody, które jednak nie są w stanie pokryć wydatków związanych z najistotniejszymi potrzebami życiowym (por. postanowienie WSA w Lublinie z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 152/10).
Na podstawie informacji przedstawionych w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w nadesłanych kserokopiach dokumentów ustalono, że strona spełnia ustawowe przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W ocenie Sądu skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jednoosobowe gospodarstwo domowe skarżącego uzyskuje co prawda, stały miesięczny dochód, jednakże jego wysokość 699,00 zł netto jest na tyle niska, że nie wystarcza nawet na pokrycie kosztów bieżącego niezbędnego utrzymania.
Według oświadczenia na lekarstwa skarżący przeznacza kwotę około 120 zł miesięcznie, na środki czystości 180 zł natomiast na wyżywienie 350 zł miesięcznie. Przy badaniu możliwości finansowych i majątkowych należy wziąć również pod uwagę zadłużenie skarżącego w wysokości 20 000 zł. Nadmienić należy, że skarżący nie dysponuje przy tym żadnymi oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi, które mogłyby zostać spieniężone.
Istotny pozostaje również fakt, że wyrokiem Sądu Rejonowego skarżący na stałe zaliczony został do znacznego stopnia niepełnosprawności.
Zestawienie wskazanych danych z dochodami wskazuje, że skarżącemu nie pozostają jakiekolwiek środki finansowe, które mógłby przeznaczyć na pokrycie kosztów sądowych lub też na wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło