II SA/Wa 879/15

WyrokWSA w Warszawie2015-10-27

Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Adam Lipiński, Stanisław Marek Pietras

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego, gdy strona nie wykazała, kiedy dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia i nie przedstawiła konkretnych przesłanek uzasadniających wznowienie?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania, ponieważ strona nie wykazała, kiedy dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia, co jest wymogiem formalnym określonym w art. 148 § 1 K.p.a. Ponadto, strona nie przedstawiła konkretnych przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania, które są enumeratywnie wyliczone w art. 145 § 1 K.p.a. i stanowią katalog zamknięty.
Stan faktyczny
Skarżący K.M. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją o zwrocie nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Organ administracji odmówił wznowienia postępowania, wskazując na niespełnienie wymogów formalnych, w szczególności brak wskazania daty dowiedzenia się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia oraz brak konkretnych przesłanek uzasadniających wznowienie. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, domagając się uchylenia postanowienia o odmowie wznowienia.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Stanisław Marek Pietras, Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2015 r. sprawy ze skargi K. M. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania - oddala skargę - Skarżący K.M. został przyjęty do służby w Policji w dniu [...] października 1989 r. i aktualnie jest funkcjonariuszem Komendy Powiatowej Policji w [...]. Decyzją Szefa Rejonowego Urzędu Spraw Wewnętrznych w [...] z dnia [...] sierpnia 1990 r. nr [...] otrzymał przydział kwatery tymczasowej przy ul. [...] w [...], a następnie lokal ten przekazano do Urzędu Miasta w [...] w dniu [...] lutego 1992 r. celem stworzenia możliwości dokonania przez policjanta zamiany mieszkania na większe. W wyniku tej zamiany, skarżący uzyskał spółdzielczy lokal mieszkalny typu lokatorskiego przy ul. [...] w [...] o powierzchni użytkowej 35,9 m2 i powierzchni mieszkalnej 23 m2. Następnie mieszkanie to zamienił z A.N. na lokal będący w dyspozycji SM "[...]" w [...], w [...] nr [...] (przydział z dnia [...] kwietnia 1995 r. nr [...]). Na spłatę przejętych po poprzednim najemcy lokalu zobowiązań wynikających z kredytu mieszkaniowego, skarżący otrzymał na podstawie decyzji z dnia [...] kwietnia 1995 roku nr [...] KRP pomoc finansową w wysokości 8.499,20 zł. Uzyskane przy pomocy tych środków finansowych mieszkanie o ogólnej powierzchni użytkowej 53,5 m2, a mieszkalnej 41,60 m2 zapewniało przysługujące policjantowi 4 normy zaludnienia. Raportem z dnia [...] marca 2000 r. wymieniony wystąpił o przyznanie prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu, ze względu na fakt, iż [...] nie jest miejscowością pobliską w stosunku do miejsca pełnienia służby. Komendant Miejski Policji w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2000 r. nr [...], przyznał K.M. równoważnik za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] kwietnia 2000 r. W dniu [...] stycznia 2007 r. skarżący złożył oświadczenie mieszkaniowe w którym poinformował, że obecnie wraz z rodziną zamieszkuje w miejscowości [...] nr [...], u osób obcych. Mieszkanie nr [...] w [...] przekazał w dniu [...] sierpnia 2006 r. do Spółdzielni mieszkaniowej "[...]" ze względu na wysokie koszty utrzymania, brak ciepłej wody i centralnego ogrzewania. Komendant Miejski Policji w [...] decyzją z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] odmówił przyznania skarżącemu K.M. prawa do równoważnika za brak lokalu od [...] września 2006 r., wstrzymał przedmiotowe świadczenie z dniem [...] stycznia 2007 r. i zobowiązał wymienionego do zwrotu nienależnie pobranego równoważnika za okres od [...] września 2006 r. do [...] grudnia 2006 r. Od powyższej decyzji skarżący K.M. złożył odwołanie do Komendanta Wojewódzkiego Policji [...], który uchylił zaskarżone orzeczenie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Komendant Miejski Policji w [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] ponownie odmówił skarżącemu prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Rozpatrując odwołanie K.M. od powyższej decyzji, Komendant Wojewódzki Policji [...] uwzględnił fakt, iż decyzja Komendanta Miejskiego Policji w [...] dotyczy sprawy już rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną (nr [...]), i w konsekwencji decyzją z dnia [...] października 2007 r. nr [...], uchylono zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji i umorzono postępowanie. Następnie Komendant Wojewódzki Policji [...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2007 r., działając na podstawie art.157 § 1 i 2 k.p.a., wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2000 r. nr [...] o przyznaniu skarżącemu równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego od dnia [...] kwietnia 2000 r., a następnie decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] stwierdził z urzędu nieważność decyzji z dnia [...] kwietnia 2000 r. nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w [...] o przyznaniu skarżącemu K.M. równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie do Komendanta Głównego Policji, który decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 grudnia 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 591, oddalił skargę. Komendant Powiatowy Policji w [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...], nakazał zwrot nienależnie pobranego równoważnika za brak lokalu za okres od [...] grudnia 2004 r. do dnia [...] grudnia 2006 r. w kwocie 7766,50 zł. Od niniejszej decyzji K.M. złożył odwołanie do Komendanta Wojewódzkiego Policji [...], który decyzją z dnia [...] marca 2011 r. nr [...], utrzymał w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji. Powyższą decyzję skarżący zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który postanowieniem z dnia 22 marca 2012 roku sygn. akt IV SA/Wr 263/11 umorzył postępowanie sądowoadministracyjne. Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2014 r., uzupełnionym pismem z dnia [...] stycznia 2015 r. skarżący wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...] marca 2011 r. nr [...]. Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...], na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 148, art. 150 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), odmówił wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej i prawomocnej nr [...] z dnia [...] marca 2011 przez Komendanta Wojewódzkiego Policji [...]. W stosunku do powyższego postanowienia zostało wniesione zażalenie. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2015 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 148 § 2, art. 149 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia K.M. z dnia [...] lutego 2015 r. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. odmawiające wznowienia postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej i prawomocnej decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. przez KWP [...], utrzymującej w mocy orzeczenie KPP w [...] nr [...] o zwrocie nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu postanowienia Komendant Główny Policji padał, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła było dotknięte wadliwością kwalifikowaną, wyczerpująco wyliczoną w art.145 § 1 Kpa. Postępowanie administracyjne po wpłynięciu podania o wznowienie postępowania jest podzielone na dwie fazy. W pierwszej fazie, organ bada czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest na ustawowych przesłankach wznowienia, enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 Kpa oraz 145a Kpa, oraz czy zostało ono wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 Kpa. Negatywna weryfikacja którejkolwiek z tych przesłanek, tj. stwierdzenie, że podanie nie jest oparte na przyczynie wznowienia wskazanej w 145 § 1 Kpa oraz 145a Kpa lub też jest spóźnione, uprawnia organ do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania w oparciu o art. 149 § 3 Kpa - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1747/07. Po otrzymaniu wniosku strony o wznowienie postępowania organ w pierwszej kolejności winien odnieść się do materii opisanej w treści art. 148 § 1 Kpa. Zgodnie z przepisem § 1 art. 148 Kpa "podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania". Podkreślił, że przesłanki wznowienia postępowania zostały wyliczone przez ustawodawcę enumeratywnie w art. 145 § 1 Kpa, a tym samym stanowią katalog zamknięty. Oznacza to, że wznowienia postępowania można żądać tylko wówczas, gdy wykaże się, że w sprawie zachodzi jedna bądź kilka ustawowo określonych podstaw wznowienia. Analizując treść wniosku strony o wznowienie postępowania z dnia [...] grudnia 2014 r. jak też pisma z dnia [...] stycznia 2015 r., należy stwierdził, iż zainteresowany nie podaje żadnych okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę wznowienia ani też nie określa terminu, w którym dowiedział się o przesłance stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej i prawomocnej decyzji KWP [...] nr [...]. Pełnomocnik strony – Z.N. wywodzi zasadność wniosku o wznowienie postępowania z faktu przeprowadzenia w dniu [...] grudnia 2014 r. konsultacji z prawnikiem, która pozwoliła ustalić, iż decyzje: nr [...] KGP i nr [...] KWP [...] zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. W tej sytuacji trudno doszukać się przesłanek do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją KWP [...] nr [...], a wniosek K.M. z dnia [...] grudnia 2014 r. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją KWP [...] nr [...] był przedmiotem innego postępowania i został rozpatrzony postanowieniem Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. W konkluzji organ stwierdził, że wymogi opisane w art. 148 § 1 Kpa nie zostały spełnione, gdyż strona w żadnym czasie nie powzięła informacji o jakiejkolwiek przesłance wznowienia postępowania administracyjnego, w takiej sytuacji organ jest zobligowany na podstawie art. 149 § 3 Kpa odmówić wznowienia postępowania w sprawie Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w którym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i decyzji nr [...]. W uzasadnieniu skargi podniósł, że decyzja o zwrocie nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego została wydana bez podstawy prawnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Podstawę do wydania zaskarżonego postanowienia stanowi art. 148 Kpa, zgodnie z § 1 powołanego przepisu – podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Zgodnie z § 2 przepisu – termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia w którym strona dowiedziała się o decyzji. Oznacza to, że w przypadku złożenia przez stronę podania o wznowienie postępowania po terminie określonym w art. 148 § 2 organ administracji zobowiązany jest do wydania na podstawie art. 149 § 3 decyzji o odmowie wznowienia postępowania. Strona żądająca wznowienia postępowania jest zobowiązana do udowodnienia kiedy dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania ze względu na konieczność ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia. Przechodząc na grunt sprawy niniejszej przypomnieć należy, że w sprawie niniejszej w dniu [...] grudnia 2014 r. do Komendy Wojewódzkiej Policji [...] wpłynął wniosek K.M. o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji nr [...]. Komendant Wojewódzki Policji [...] wystąpieniem z dnia [...] grudnia 2014 r., l.dz. [...] zwrócił się do K.M. o podanie okoliczności i przyczyn stanowiących podstawę wznowienia. Po analizie obszernej odpowiedzi pełnomocnika strony z dnia [...] stycznia 2015 roku oraz akt sprawy Komendant Wojewódzki Policji [...] w dniu [...] lutego 2015 roku wydał postanowienie nr [...], w którym odmówił wznowienia postępowania w niniejszej sprawie. Na niniejsze postanowienie pełnomocnik K.M. złożył zażalenie do Komendanta Głównego Policji, który stwierdził, co następuje. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła było dotknięte wadliwością kwalifikowaną, wyczerpująco wyliczoną w art.145 § 1 Kpa. Zgodnie z powołanymi przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, postępowanie administracyjne po wpłynięciu podania o wznowienie postępowania jest podzielone na dwie fazy. W pierwszej fazie, organ bada czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest na ustawowych przesłankach wznowienia, enumeratywnie wymienionych w art. 145 § 1 Kpa oraz 145a Kpa, oraz czy zostało ono wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 Kpa. Negatywna weryfikacja którejkolwiek z tych przesłanek, tj. stwierdzenie, że podanie nie jest oparte na przyczynie wznowienia wskazanej w art. 145 § 1 Kpa oraz art. 145a Kpa lub też jest spóźnione, uprawnia organ do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania w oparciu o art. 149 § 3 Kpa - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1747/07. Po otrzymaniu wniosku strony o wznowienie postępowania organ w pierwszej kolejności winien odnieść się do materii opisanej w treści art. 148 § 1 Kpa. Zgodnie z przepisem § 1 art. 148 Kpa "podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania". Należy podkreślić, że przesłanki wznowienia postępowania zostały wyliczone przez ustawodawcę enumeratywnie w art. 145 § 1 Kpa, a tym samym stanowią katalog zamknięty. Oznacza to, że wznowienia postępowania można żądać tylko wówczas, gdy wykaże się, że w sprawie zachodzi jedna bądź kilka ustawowo określonych podstaw wznowienia. Analizując treść wniosku strony o wznowienie postępowania z dnia [...] grudnia 2014 r. jak też pisma z dnia [...] stycznia 2015 r., należy stwierdzić, iż zainteresowany nie podaje żadnych okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę wznowienia ani też nie określa terminu, w którym dowiedział się o przesłance stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej i prawomocnej decyzji KWP [...] nr [...]. Pełnomocnik strony – Z.N. wywodzi zasadność wniosku o wznowienie postępowania z faktu przeprowadzenia w dniu [...] grudnia 2014 r. konsultacji z prawnikiem, która pozwoliła ustalić, iż decyzje: nr [...] KGP i nr [...] KWP [...] zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. W tej sytuacji zdaniem Sądu należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, iż w sprawie trudno doszukać się przesłanek do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją KWP [...] nr [...], a ponadto wniosek K.M. z dnia [...] grudnia 2014 r. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją KWP [...] nr [...] był przedmiotem innego postępowania i został rozpatrzony postanowieniem Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. W ocenie Sądu należy zgodzić się z organem, że wymogi zawarte w art. 148 § 1 Kpa nie zostały spełnione, wobec tego organ był zobligowany, na podstawie art. 149 § 3, odmówić wznowienia postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło