II SA/Wa 994/14

WyrokWSA w Warszawie2015-03-02

Skład orzekający: Adam Lipiński, Anna Mierzejewska, Eugeniusz Wasilewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ Policji jest zobowiązany do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu mieszkalnego, jeśli właściciel lokalu (gmina) wypowiedział umowę najmu osobie, która nie jest policjantem ani nie jest uprawniona do renty rodzinnej po zmarłym funkcjonariuszu?
Ratio decidendi
Organ Policji był zobowiązany do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu mieszkalnego, ponieważ właściciel lokalu (gmina) wypowiedział umowę najmu osobie zajmującej lokal bez tytułu prawnego. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 95 ust. 3a i 4 ustawy o Policji, organ wydaje decyzję o opróżnieniu lokalu w stosunku do wszystkich osób w nim zamieszkałych, niezależnie od ich trudnej sytuacji materialnej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego. Lokal ten był pierwotnie przydzielony jako mieszkanie służbowe, a następnie W. K. zawarła umowę najmu z Gminą K. Umowa ta została wypowiedziana z powodu zadłużenia czynszowego. W. K. wraz z synami zajmowała lokal bez tytułu prawnego. Organ Policji wydał decyzję o opróżnieniu lokalu, a następnie Komendant Główny Policji utrzymał ją w mocy. Skarżąca wniosła o pozostanie w lokalu ze względu na trudną sytuację materialną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska, Eugeniusz Wasilewski (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2015 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego oddala skargę Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 5 § 2 pkt 4 kpa, art. 95 ust. 3a i 4 oraz art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), § 14 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 105, poz. 884 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania W. K. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. w sprawie opróżnienia z osób i rzeczy lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w K. przez W. K., E. Z. i J. Z., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji podano, iż W. K. zamieszkuje obecnie w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w K. wraz z synami: E. Z. i J. Z., w budynku stanowiącym własność Gminy K. i pozostającym w dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w K.  Przedmiotowy lokal mieszkalny został przydzielony Z. Z. decyzją Zastępcy Kwatermistrza KWMO w K. z dnia [...] czerwca 1961 r. o przydziale kwatery stałej - mieszkania służbowego. Uprawnieni do zamieszkania w lokalu byli także W. Z. (obecnie K.) — żona wymienionego oraz dzieci: Z. M., Z. E. i Z. J. Z pisma W. K. wynika, iż Z. Z. zmarł w 1976 r. Organ wskazał, iż w dniu [...] czerwca 1998 r. zainteresowana zawarła z Gminą K. umowę najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego. W związku z nieuiszczaniem czynszu i opłat związanych z zajmowaniem lokalu, Zarząd Budynków Komunalnych w K. wypowiedział W. K. umowę najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego ze skutkiem na dzień [...] października 2010 r. Podał, iż saldo kartoteki finansowej lokalu mieszkalnego wykazuje wartość ujemną i według stanu na dzień [...] września 2013 r. wynosi [...] zł. Po wykonaniu czynności sprawdzających w dniu [...] marca 2013 r. Komendant Wojewódzki Policji w K. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w K. i decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. orzekł o opróżnieniu z osób i rzeczy przedmiotowego lokalu mieszkalnego nr [...] zajmowanego przez W. K. oraz E. Z. i J. Z., gdyż nie posiadają tytułu prawnego do zajmowania lokalu w związku z wypowiedzeniem umowy najmu przez właściciela – gminę K. Od powyższej decyzji W. K. złożyła odwołanie do Komendanta Głównego Policji, który po przeanalizowaniu stanu faktycznego i prawnego sprawy stwierdził, iż materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 95 ust. 3a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz.1687 z późn. zm.), zgodnie z którym decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydaje się, jeżeli właściciel lokalu wypowiedział stosunek prawny dotyczący lokalu. W świetle art. 90 ust. 1 tej ustawy, na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Lokal mieszkalny, znajdujący się w K. przy ul. [...] przydzielony Z. Z. należy do kategorii mieszkań, o których mowa powyżej. Natomiast krąg osób uprawnionych do zajmowania lokalu mieszkalnego pozostającego w dyspozycji organów Policji, został określony w przepisach ustawy o Policji oraz ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2013 r. poz. 667). Kwestie dotyczące mieszkań przeznaczonych dla policjantów regulują również przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105, poz. 884 zm.). Na podstawie art. 88 ustawy o Policji prawo do lokalu mieszkalnego może uzyskać tylko policjant w służbie stałej. Odrębnym zagadnieniem jest możliwość zamieszkiwania w lokalu przez członków rodziny policjanta. Jednak członkowie rodziny policjanta nie posiadają wówczas własnego tytułu prawnego do lokalu, a ich uprawnienie do zamieszkania wynika z posiadanego przez policjanta tytułu prawnego. W przypadku natomiast zwolnienia funkcjonariusza ze służby lub też jego śmierci przepisy ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji określają, iż prawo do lokalu mieszkalnego przysługuje również członkom rodzin uprawnionym do renty rodzinnej po funkcjonariuszach, którzy w chwili śmierci spełniali warunki wymagane do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, oraz po zmarłych emerytach i rencistach. Konsekwencją wypowiedzenia przez właściciela lokalu stosunku prawnego dotyczącego lokalu jest wydanie decyzji o jego opróżnieniu na podstawie art. 95 ust. 3a ustawy o Policji, natomiast w świetle dyspozycji zawartej w art. 95 ust. 4 ustawy pragmatycznej, decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje się w stosunku do wszystkich osób zamieszkałych w lokalu. W rozpoznawanej sprawie odwołująca się oraz jej synowie nie są policjantami. W świetle powyższych unormowań resortowej ustawy emerytalnej nie są też osobami uprawnionymi do renty rodzinnej po zmarłym funkcjonariuszu Policji. Z zebranego materiału dowodowego w sprawie wynika ponadto, iż z uwagi na zadłużenie czynszowe i eksploatacyjne, właściciel lokalu z dniem [...] października 2010 r. wypowiedział zainteresowanej umowę jego najmu. Biorąc powyższe pod uwagę W. K. nie posiada tytułu prawnego do przedmiotowego lokalu mieszkalnego, a nadto w świetle obowiązujących przepisów nie mogła takiego tytułu uzyskać. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Komendanta Głównego Policji W. K. zwróciła się o wyrażenie zgody na pozostanie w przedmiotowym lokalu z uwagi na złą sytuację mieszkaniową i materialną jej i członków jej rodziny. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie przywołując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana pod tym względem nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta [...] Policji, są zgodne z prawem. Przepisy dotyczące lokali mieszkalnych będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, zostały zawarte w rozdziale 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Przepisy te mają bezpośrednie zastosowanie do funkcjonariuszy Policji, a poprzez art. 29 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67), w stosunku do emerytów i rencistów policyjnych oraz członków ich rodzin uprawnionych do renty rodzinnej po funkcjonariuszu, który w chwili śmierci spełniał warunki do uzyskania emerytury lub renty policyjnej albo już był emerytem lub rencistą policyjnym. Na podstawie art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, prawo do lokalu mieszkalnego przysługuje policjantowi w służbie stałej. Osoby wymienione w art. 89 ustawy o Policji, które uwzględnia się przy przydziale lokalu mieszkalnego policjantowi (małżonek, dzieci, rodzice policjanta i jego małżonka będący na jego wyłącznym utrzymaniu lub jeżeli ze względu na wiek albo inwalidztwo, albo inne okoliczności są niezdolni do wykonywania zatrudnienia; za rodziców uważa się również ojczyma i macochę oraz osoby przysposabiające) – nie posiadają samodzielnego tytułu prawnego do lokalu, ich uprawnienie do zamieszkiwania w lokalu wywodzi się z tytułu prawnego jaki posiada policjant. Powyższe przepisy w sposób szczególny uregulowały status prawny tych lokali, krąg osób, które są uprawnione do uzyskania tytułu prawnego do takiego lokalu, a także zasady postępowania i opróżniania lokali w przypadku, gdy lokale zajmowane są przez osoby bez tytułu prawnego. Stąd też do lokali mieszkalnych pozostających w dyspozycji organów Policji w tym zakresie nie mają zastosowania przepisy ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianie Kodeksu cywilnego. W rozpoznawanej sprawie, skarżąca nie jest osobą uprawnioną do renty rodzinnej po zmarłym funkcjonariuszu Policji, który w chwili śmierci spełniał warunki wymagane do uzyskania emerytury lub renty policyjnej czy też po zmarłym emerycie czy renciście policyjnym. Przedmiotowy lokal mieszkalny nr [...] znajdujący się w K. przy ul. [...] W. K. zajmowała na podstawie umowy najmu zawartej w dniu [...] czerwca 1998 r. z Gminą K. Po wypowiedzeniu umowy najmu ze skutkiem na dzień [...] października 2010 r. skarżąca zajmuje lokal wraz z synami bez tytułu prawnego. Konsekwencją zajmowania lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji organów Policji przez osobę, która nie posiada do niego tytułu prawnego jest wydanie decyzji o opróżnieniu lokalu. Zgodnie z art. 95 ust. 3a ustawy o Policji, decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje się również jeżeli właściciel lokalu wypowiedział stosunek prawny dotyczący lokalu. Stosownie do ust. 4 art. 95, decyzję o opróżnieniu lokalu wydaje się w stosunku do wszystkich osób zamieszkałych w tym lokalu. Reasumując, skoro przedmiotowy lokal, pozostający w dacie wydania zaskarżonej decyzji w dyspozycji Komendanta [...] Policji, był zajmowany bez tytułu prawnego, to organ ten był zobligowany do wydania decyzji o jego opróżnieniu na podstawie art. 95 ust. 3a i 4 ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania tej decyzji. W takim stanie rzeczy, decyzję wydaną w sprawie należy uznać za prawidłową, zaś okoliczności podniesione w skardze dotyczące trudnej sytuacji materialnej skarżącej i członków jej rodziny, nie stanowią podstawy do jej zakwestionowania. Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło