II SAB/Wa 1126/14
WyrokWSA w Warszawie2015-05-18
Skład orzekający: Janusz Walawski, Anna Mierzejewska, Ewa Marcinkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żądanie udostępnienia akt postępowania jako zbioru materiałów stanowi wniosek o udostępnienie informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Żądanie udostępnienia akt sprawy jako całości, stanowiących zbiór materiałów z zakończonego postępowania, nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Prawo do informacji publicznej dotyczy żądania informacji o czymś, a nie udostępnienia zbioru materiałów jako takich. Organ nie pozostawał w bezczynności, gdyż podejmowane przez niego czynności zmierzały do załatwienia wniosku skarżącego zgodnie z duchem ustawy.Stan faktyczny
J. S. złożył wniosek o udostępnienie akt postępowania dotyczącego zgody na powołanie prezesa banku. Po kilku próbach doprecyzowania wniosku przez organ, skarżący złożył skargę na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego (KNF). KNF argumentowała, że wniosek był nieprecyzyjny i dotyczył obszernej dokumentacji. Ostatecznie organ poinformował o udostępnieniu części informacji i umorzeniu postępowania w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji ze względu na tajemnicę ustawową.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.) Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2015 r. sprawy ze skargi J. S. na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 14 września 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej – oddala skargę –
J. S.w dniu 14 września 2014 r. skierował do Komisji Nadzoru Finansowego wniosek o udostępnienie "całości materiałów z postępowania prowadzonego przez Komisję Nadzoru Finansowego w sprawie udzielenia zgody na powołanie na prezesa [...] - Banku w P. A. B.".
Wnioskodawca poprosił o materiały z lat 2012 - 2014.
Ponadto podał w piśmie, że powodem jego prośby jest brak udzielenia powyższych informacji przez Radę Nadzorczą, do której wystąpił w dniu 17 sierpnia 2014 r.
Wnioskodawca ponowił swoje żądanie w formie elektronicznej w dniu 26 września 2014 r., a ponadto podniósł, iż wnioskuje o informacje jako członek, udziałowiec, współwłaściciel Banku Spółdzielczego [...] Bank w P.
Komisja Nadzoru Finansowego w piśmie z dnia 3 października 2014 r., w związku z istniejącymi wątpliwościami co do zakresu wniosku i prawidłowym odczytaniu intencji wnioskodawcy, zwróciła sie z prośbą o sprecyzowanie wniosku.
Wnioskodawca w dniu 7 października 2014 r. w formie elektronicznej doprecyzował wniosek podając, iż występuje o akta postępowania z lat 2012 - 2014 oraz prosi o udostępnienie obu wniosków Rady Nadzorczej wraz z uzasadnieniami złożonymi do KNF, korespondencji między KNF a Radą Nadzorczą oraz protokołu z wizyty 8 członków Rady Nadzorczej w KNF.
W dniu 15 grudnia 2014 r. w związku z istniejącymi nadal wątpliwościami dotyczącymi ostatecznego zakresu wniosku, KNF zwróciła się do wnioskodawcy z prośbą o doprecyzowanie, czy przedmiotem jego żądania są akta postępowania z lat 2012 - 2014, czy też dokumenty określone w jego mailu z dnia 7 października 2014 r.
Wnioskodawca w mailu z dnia 16 grudnia 2014 r. poinformował KNF, iż uznaje pytanie za bezprzedmiotowe, bowiem wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 14 września 2014 r. doprecyzował mailem z dnia 7 października.
W dniu 18 grudnia 2014 r. w rozmowie telefonicznej z pracownikiem Departamentu Komunikacji Społecznej Urzędu KNF wnioskodawca poprosił o wpisanie do akt sprawy ostatecznego zakresu jego wniosku, tzn., że wnioskuje jedynie o całość informacji publicznej z akt postępowania prowadzonego przez Komisje Nadzoru Finansowego w sprawie wyrażenia zgody na powołanie A. B. na prezesa [...] Banku w P. Rozmowa została udokumentowana notatką służbową.
Do Komisji Nadzoru Finansowego w dniu 10 grudnia 2014 r. wpłynęła skarga J. S. na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego w przedmiocie rozpoznania jego wniosku z dnia 14 września 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej, która wraz z odpowiedzią na skargę została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżący w skardze wniósł o zobowiązanie organu do rozpatrzenia jego wniosku lub wydanie decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej. Podał, że organ informacją tą dysponuje, a skoro jej nie udostępnia to pozostaje w bezczynności.
Komisja Nadzoru Finansowego, reprezentowana przez pełnomocnika, w odpowiedzi na skargę przedstawiła chronologicznie przebieg podejmowanych w sprawie czynności, których celem było ustalenie rzeczywistego zakresu złożonego przez skarżącego wniosku o udostępnienie informacji publicznej, bowiem był one wielokrotnie przez niego modyfikowany.
Pełnomocnik organu podał również, iż żądane akta obejmują kilkaset stron dokumentacji (ok. 600 stron), zgromadzonej w latach 2012 - 2014, która zawiera zarówno dokumenty zawierające zarówno informacje publiczne, jak i dokumenty nieposiadające takiego waloru. Ponadto pełnomocnik organu poinformował, że organ nadzoru zobowiązuje się rozpatrzyć złożony przez skarżącego wniosek do dnia wyznaczenia terminu rozprawy.
Pełnomocnik organu w piśmie procesowym z dnia 23 stycznia 2014 r. poinformował Sąd, że żądane przez skarżącego informacje zostały mu udostępnione w piśmie z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] wraz załącznikami.
Pełnomocnik organu do pisma procesowego do Sądu z dnia 27 lutego 2015 r. załączył kopię decyzji Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania administracyjnego wszczętego w dniu 13 stycznia 2015 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia pisma KNF z dnia [[...] lutego 2014 r. [...], ze względu na obowiązek zachowania tajemnicy ustawowo chronionej, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782) w zw. z art. 10a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (DZ. U. z 2012 r., poz. 1376 z późn. zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organu w przypadkach określonych w pkt 1-4a (art. 3 § 2 pkt 8 określonej powyżej ustawy).
Z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany był udostępnić informację publiczną na zasadach i w trybie określonych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.) a tego nie uczynił i jednocześnie nie wydał stosownej decyzji o odmowie udostępnienia takiej informacji.
W pierwszej kolejności należy ustalić, czy żądana informacja jest informacją publiczną, a jeżeli tak, to czy podlega udostępnieniu na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, czy może w stosunku do tej informacji stosuje się przepisy szczególne. Następnie należy jednoznacznie przesądzić, czy na podmiocie, do którego skierowany został wniosek o udostępnienie informacji publicznej, ciąży ustawowy obowiązek jej udostępnienia.
W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest jednolity pogląd, że ustawa o dostępie do informacji publicznej, przewiduje wydanie decyzji administracyjnej wtedy, gdy organ odmawia ujawnienia jakiegoś faktu lub dokumentu (art. 16 ust. 1 ustawy), bądź umarza postępowanie w trybie przewidzianym w art. 14 ust. 2 ustawy. Wydanie owych aktów następuje jednak zawsze wtedy, gdy mamy do czynienia z informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 omawianej ustawy.
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej rodzi po stronie dysponenta informacji obowiązek jej udostępnienia wtedy, gdy informacja ta nie została wcześniej udostępniona i nie funkcjonuje w publicznym obiegu.
Natomiast, gdy żądana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy, to dopuszczalną i właściwą formą odniesienia się do wniosku o udostępnienie takiej informacji jest wyłącznie pismo zawiadamiające wnioskodawcę o braku możliwości zastosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej
W przypadku sporu, czy żądanie dotyczy informacji publicznej, czy też informacji pozbawionej tego przymiotu, a więc gdy organ udziela odpowiedzi na wniosek pismem, wnioskodawcy służy skarga na bezczynność organu w sprawie o udostępnienie informacji publicznej (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2010 r., w sprawie sygn. akt I OSK 405/10; wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 5 września 2012 r., w sprawie sygn. akt II SAB/Go 31/12 http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Podkreślić również wypada, że skarga na bezczynność organu w przedmiocie dostępu do informacji publicznej dla swej dopuszczalności nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia. Brak jest bowiem podstaw do występowania z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, czy wykazywania, że złożone zostało zażalenie na bezczynność organu w trybie, o którym mowa w art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.) - por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W tak zakreślonej kognicji sąd administracyjny, uwzględniając skargę na bezczynność organu administracji publicznej w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej zobowiązuje organ do załatwienia w określonym terminie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, przy czym sąd nie przesądza o tym, czy zobowiązany podmiot ma udostępnić żądaną informację przez dokonanie czynności materialnotechnicznej, czy też powinien wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy wskazać należy, że informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z organem, bądź w jakikolwiek sposób dotyczących organu, bez względu na to, co jest ich przedmiotem. Zgodnie bowiem z art. 61 Konstytucji RP, prawo do informacji jest publicznym prawem obywatela, realizowanym na zasadach skonkretyzowanych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Stąd prawo do informacji jest zasadą, a wyjątki od niego mogą być interpretowane wyłącznie ściśle.
Analizując treść przedmiotowego wniosku skarżącego stwierdzić należy, że jego żądanie w zakresie udostępnienia informacji publicznej dotyczyło całości akt postępowania, które było prowadzone przez Komisje Nadzoru Finansowego w sprawie powołania na stanowisko prezesa [...] Banku w P . Okoliczność ta została potwierdzona przez skarżącego na rozprawie w dniu 18 maja 2015 r., na której podał on również, że akta te liczą ok. 600 stron, a organ udostępnił mu maksymalnie 8 stron.
W dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany był pogląd, że akta spraw sądowych, administracyjnych i postępowań przygotowawczych powinny być udostępniane na zasadach i w trybie określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Akta te są bowiem zbiorem materiałów (dokumentów) wytworzonych przez organy władzy publicznej lub inne podmioty i są nośnikiem informacji, które posiadają walor informacji publicznej.
Pogląd ten uległ jednak zmianie w związku z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego, podjętą w składzie 7 sędziów tego Sądu, w dniu 9 grudnia 2013 r. sygn. akt I OPS 7/13, w której została zawarta teza, że "żądanie udostępnienia przez prokuratora akt sprawy jako zbioru materiałów zakończonego postępowania przygotowawczego nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.)".
W świetle powyżej określonej uchwały żądanie przez skarżącego udostępnienia akt sprawy jako całości, nie jest więc wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, ale żądaniem udostępnienia określonego zbioru materiałów. Tak sformułowany wniosek nie wskazuje na informację publiczną, której udostępnienia domaga sie skarżący. Prawo do informacji publicznej to żądanie informacji o czymś, a nie udostępnienia zbioru materiałów jako takich.
Organ nie kwestionował, że część żądanych przez skarżącego informacji to informacje publiczne, ale w ocenie Sądu, skarżący mógł je uzyskać o ile precyzyjnie i w sposób zindywidualizowany określiłby swoje żądanie.
W świetle powyższych rozważań stwierdzić należy, że skarga nie mogła zostać uwzględniona, gdyż organ nie pozostawał w bezczynności. Podejmowane przez organ czynności, nie zawsze uzasadnione, w ocenie Sądu zmierzały do załatwienia wniosku skarżącego z "duchem" ustawy o dostępie do informacji publicznej
Z powyższych względów, skargę na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło