II SAB/Wa 133/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras po rozpoznaniu w dniu 7 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. K. na bezczynność Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] marca 2009 r. o uchylenie decyzji o waloryzacji emerytury wojskowej postanawia - odrzucić skargę - R. K. pismem z dnia [...] marca 2009 r. wniósł o uchylenie przez Ministra Obrony Narodowej decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w W. z dnia [...] marca 2009 r. dotyczącej waloryzacji emerytury. Jako podstawę uchylenia wnioskodawca wskazał art. 156 § 1 pkt 2, 3 i 7 Kodeksu postępowania administracyjnego. Z uwagi na fakt, że zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 8, poz. 66 z późn. zm.), od decyzji dotyczącej wysokości świadczeń emerytalnych przysługuje odwołanie do właściwego sądu powszechnego, Minister Obrony Narodowej, działając na podstawie art. 66 § 3 kpa, postanowieniem z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] zwrócił zainteresowanemu jego wniosek z dnia [...] marca 2009 r. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] Minister Obrony Narodowej po rozpatrzeniu wniosku R. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy utrzymał w mocy wskazane wyżej postanowienie. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 32 ust. 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin, decyzje ostateczne, od których nie zostało wniesione odwołanie do właściwego sądu, mogą być z urzędu przez wojskowy organ emerytalny zmienione, uchylone lub unieważnione, na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. u. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.). Przepis ten wyraźnie wskazuje, że organem właściwym do stosowania powyższych trybów nadzwyczajnych jest wojskowy organ emerytalny. A zatem wniosek skarżącego z dnia [...] marca 2009 r., jako dotyczący spraw z zakresu ubezpieczenia społecznego, winien być rozpatrywany przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w W., nie zaś przez Ministra Obrony Narodowej. Następnie skargą z dnia 29 czerwca 2009 r., sprecyzowaną pismem z dnia 6 sierpnia 2009 r. R. K. zaskarżył bezczynność Ministra Obrony Narodowej polegającą na nierozpoznaniu jego wniosku z dnia [...] marca 2009 r. Wskazał, że w decyzji o waloryzacji emerytury nie wskazano właściwej podstawy prawnej jej wydania. W związku z powyższym wniósł o zobowiązanie Ministra do unieważnienia decyzji waloryzacyjnej wydanej przez podległy mu organ emerytalny, gdyż decyzja ta została podjęta z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, wskazując, że był zobligowany do zwrotu wniosku zainteresowanemu, zaś skarżący w dniu [...] lutego 2009 r. złożył pozew przeciwko WBE w W. do Sądu Okręgowego Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2 powołanego artykułu). Zgodnie zaś z treścią art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, określone postanowienia, inne akty i czynności dotyczące uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, akty prawa miejscowego organów samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz inne akty tych jednostek w sprawach z zakresu administracji publicznej, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego oraz na bezczynność organów w przypadku niewydania decyzji administracyjnych, określonych postanowień i innych aktów z zakresu administracji publicznej oraz niedokonania czynności z zakresu administracji publicznej. W niniejszej sprawie R. K. przedmiotem swojej skargi z dnia 29 czerwca 2009 r. uczynił bezczynność Ministra Obrony Narodowej polegającą na nierozpoznaniu jego wniosku z dnia [...] marca 2009 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w W. z dnia [...] marca 2009 r. o waloryzacji emerytury wojskowej. Zgodnie z art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. Nr 8, poz. 66 z późn. zm.), decyzje ostateczne, od których nie zostało wniesione odwołanie do właściwego sądu, mogą być z urzędu przez wojskowy organ emerytalny zmienione, uchylone lub unieważnione, na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.). Powyższe nie oznacza jednak, że decyzje wydawane w trybach nadzwyczajnych w oparciu o powyższy przepis wojskowej ustawy emerytalnej mogą zostać poddane kontroli sądu administracyjnego. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 listopada 2007 r., sygn. akt I OSK 279/07, fakt, że wojskowy organ emerytalny stosuje przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, nie zmienia zasady, iż decyzje wydawane na podstawie art. 32 ust. 2 powołanej ustawy są decyzjami z zakresu ubezpieczeń społecznych. Nie ulega wątpliwości, że rozstrzygnięcie o unieważnieniu decyzji ostatecznej, od której przysługiwało zainteresowanemu odwołanie do sądu powszechnego, podejmowane jest na podstawie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. w formie decyzji, która dotyczy prawa do zaopatrzenia emerytalnego w sprawie z zakresu ubezpieczenia społecznego, co oznacza, że również od tej decyzji przysługuje odwołanie do sądu powszechnego. Przyczyną unieważnienia decyzji (stwierdzenia jej nieważności) może być między innymi wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.), a wówczas przedmiotem oceny jest samo prawo zainteresowanego do zaopatrzenia emerytalnego oraz wysokość świadczeń pieniężnych z tytułu tego zaopatrzenia. Nie jest uprawniona taka wykładnia przepisu art. 32 ust. 2 w związku z art. 31 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r., która prowadziłaby do wniosku, że w sprawach dotyczących tego samego stosunku prawnego byłby właściwy sąd powszechny, ale także sąd administracyjny, w zależności od tego w jakim trybie została wydana decyzja wojskowego organu emerytalnego. Powyższy pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela. Skoro zaś w tych sprawach nie jest właściwy sąd administracyjny, to skarga na bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie decyzji w trybie art. 32 ust. 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin, wniesiona przez skarżącego do sądu administracyjnego była niedopuszczalna (art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Należy bowiem podkreślić, że stosownie do przepisu art. 3 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga na bezczynność organu do sądu administracyjnego przysługuje w sprawach, w których organ administracji publicznej wydaje rozstrzygnięcie, które może być zaskarżone do sądu administracyjnego i gdy nie ma specjalnej podstawy do zaskarżenia bezczynności organu do sądu powszechnego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.