II SAB/Wa 166/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędziowie WSA Janusz Walawski, Eugeniusz Wasilewski (spr.), Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2014 r. sprawy ze skargi W. S. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] listopada 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. w pozostałym zakresie umarza postępowanie w sprawie; 3. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącego W. S. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. W. S. w dniu 6 lutego 2014 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wójta Gminy W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] listopada 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej. Zarzucając wymienionemu organowi naruszenie art. 13 ust. 1 i 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez nieudostępnienie wnioskowanej informacji publicznej w ustawowym terminie, skarżący zwrócił się o zobowiązanie organu do rozpoznania przedmiotowego wniosku oraz ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi, skarżący podniósł, iż w dniu [...] listopada 2013 r. zwrócił się z wnioskiem do Wójta Gminy W. o przekazanie kserokopii dokumentacji pokontrolnej na działkach gruntu nr ew. [...] w W. przy ul. [...] w związku z nawożeniem zanieczyszczonego gruntu, budową nasypu i składowaniem odpadów. W odpowiedzi pismem z dnia 3 grudnia 2013 r. organ poinformował wnioskodawcę, iż z uwagi na toczące się postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie, dostęp do akt przysługuje wyłącznie stronie postępowania, w myśl art. 73 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z powyższym w dniu [...] grudnia 2013 r. ponowił swój wniosek z dnia [...] listopada 2013 r. o udostępnie do informacji publicznej. Pismem z dnia 19 grudnia 2013 r. organ ponowienie odmówił udostępnienia informacji publicznej. W ocenie skarżącego, żądana informacja jest informacją publiczną i znajduje się w posiadaniu organu, do którego złożono wniosek na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Do dnia wniesienia skargi podmiot zobowiązany nie udostępnił żądanej informacji, a zatem pozostaje w bezczynności. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy W. wniósł o jej odrzucenie i umorzenie postępowania z uwagi na uwzględnienie skargi na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Wskazał, że pismem z dnia 4 marca 2014 r. poinformował W. S. o możliwości odebrania żądanej informacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z treścią art. 3 § 1 Ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z § 2 pkt 8 tego przepisu obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Jakkolwiek przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają na czym polega stan bezczynności organów administracji publicznej, to w orzecznictwie sądowym oraz w doktrynie prawniczej zgodnie przyjmuje się, że z taką bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. T. Woś: Postępowanie sądowoadministracyjne, Wyd. Prawnicze PWN, Warszawa 1996, s. 62 - 63). Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty, lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (por. wyrok NSA – OZ we Wrocławiu z 14 czerwca 1983 r., sygn. akt. SA/Wr 6/83, " Gazeta Prawnicza " 1983 r., nr 24 ), albo z przekonaniem, że występują negatywne przesłanki do załatwienia sprawy (por. wyrok NSA z 5 listopada 1987 r., IV SAB 23/87, ONSA 1988, nr 1 poz. 13. oraz W. Bochenek: "Bezczynność a milczenie organu administracji", Samorząd Terytorialny 2003 r., nr 12, s. 49). Wskazać jednocześnie należy, że w sprawach skarg na bezczynność organu sąd orzeka, biorąc za podstawę stan faktyczny sprawy w czasie wydania orzeczenia sądowego. Jeżeli zatem w toku postępowania sądowoadministracyjnego, przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność, organ administracji publicznej wydał akt lub dokonał czynności, chociażby z przekroczeniem ustawowych terminów, oznacza to, że organ nie pozostaje w stanie bezczynności i sąd nie może uwzględnić skargi na tzw. milczenie władzy. Nie może bowiem zobowiązać organu do określonego działania, które przed dniem orzekania zostało już podjęte. W takich przypadkach, zgodnie z art.161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, które z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym i doktrynie powszechnie przyjmuje się bowiem, że bezprzedmiotowość postępowania sądowego nie zachodzi w przypadku wydania aktu lub podjęcia czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których organ pozostawał w bezczynności (por. uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08 oraz wyrok NSA z dnia 25 października 2005 r. sygn. akt II OSK 85/05. Lex nr 188791; postanowienie NSA z dnia 14 stycznia 1987 r. sygn. akt IV SAB 14/86, ONSA 1987/1/7). Taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Skarżący przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uczynił bezczynność Wójta Gminy W. w zakresie udostępnienia żądanej przez niego we wniosku z dnia [...] listopada 2013 r. informacji publicznej. Po wniesieniu przez W. S. skargi do Sądu, organ w pismem z dnia 4 marca 2014 r. poinformował skarżącego, iż uwzględnił jego wnioski z dnia [...] listopada oraz [...] grudnia 2013 r. w trybie art. 54 § 3 P.p.s.a. i udostępnia informację publiczną w żądanym zakresie oraz że zgodnie z wnioskiem dokumenty mogą być odebrana w Urzędzie Gminy. W piśmie, które wpłynęło do Sądu w dniu 26 marca 2014 r. W. S. przyznał, iż odebrał przekazane mu dokumenty, jednakże jak stwierdził, stanowiły one tylko część żądanej informacji. Skarżący wskazał, że otrzymał dokumentację związaną z samodzielnymi działaniami kontrolnymi Urzędu Gminy W. dotyczącymi zgłoszenia nawożenia zanieczyszczonego gruntu, budowy nasypu i składowania odpadów na działkach ew. nr [....] w miejscowości W., tj. zarządzenia nr [...] Wójta Gminy W. oraz trzy karty protokołu z przeprowadzenia wizji wraz dokumentacją fotograficzną. Podał, że nie otrzymał natomiast "wszelkiej dokumentacji związanej z toczącym się postępowaniem administracyjnym", o którym informował Wójt Gminy W. w dwóch swoich pismach odmawiających dostępu do informacji publicznej załączonych do skargi na bezczynność Wójta skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W związku z powyższym, żądaniem skarżącego nie można uznać, że Wójt Gminy W. wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku udostępnienia informacji publicznej w pełnym zakresie, w jego ocenie Wójt Gminy W. nadal pozostaje w bezczynności wobec części wniosku z dnia [...] grudnia 2013 r. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy Sąd uznał, że informacje żądane wnioskiem z dnia [...] listopada 2013 r., zostały skarżącemu udostępnione, co skarżący przyznaje w powołanym wyżej piśmie z dnia 26 marca 2014 r. Natomiast odnosząc się do twierdzenia skarżącego, że organ nie wywiązał się z obowiązku udostępnienia informacji publicznej w "pełnym zakresie", to wskazać należy, że pismem z dnia [...] grudnia 2013 r., W. S. ponowił wniosek o udzielenie mu informacji w zakresie wskazanym we wniosku z dnia [...] listopada 2013 r. Jak już wyżej wskazano dokumentacja objęta wnioskiem z dnia [...] listopada 2013 r. została udostępniona. W związku z powyższym postępowanie w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do udostępnienia żądanej informacji publicznej stało się bezprzedmiotowe i należało je w tym zakresie umorzyć. Z uwagi jednak na to, że w dacie wystąpienia ze skargą występowała bezczynność, gdyż żądana informacja mieściła się w pojęciu informacji publicznej Sąd obowiązany był ocenić – stosownie do przepisu art. 149 § 1 P.p.s.a. – czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Analiza przebiegu postępowania oraz podejmowanych przez organ czynności w sprawie doprowadziła Sąd do wniosku, że w rozpoznawanej sprawie bezczynność organu nie nosiła cech rażącego naruszenia prawa. Po wniesieniu skargi do Sądu, organ w trybie samokontroli zmodyfikował swoje pierwotne stanowisko udostępniając skarżącemu żądaną informację. W tej sytuacji, mając na względzie, iż zachowanie organu nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych z mocy ustawy (w piśmie skierowanym do skarżącego z dnia 4 marca 2014 r. organ ustosunkował się bowiem do złożonego wniosku), czy też celowego przedłużania postępowania, w ocenie Sądu, nie można bezczynności organu przypisać cech rażącego naruszenia prawa. W świetle powyższych ustaleń, nie zachodziły też przesłanki do wymierzenia organowi grzywny. Odnosząc się do wniosku skarżącego o zobowiązanie organu do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia jego sprawy w terminie, należy wyjaśnić, że tego typu sprawy nie należą do kognicji sądów administracyjnych, określonych w art. 3 § 2 P.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 i art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania, Sąd orzekł na zasadzie art. 201 § 1 w zw. art. 205 § 1 i 2 ww. ustawy.