II SAB/Wa 188/21
WyrokWSA w Warszawie2021-06-29
Skład orzekający: Joanna Kruszewska–Grońska, Piotr Borowiecki, Agnieszka Góra–Błaszczykowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Odwoławcza Komisja Stypendialna dopuściła się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej zmiany wysokości stawki przyznania stypendium rektora, i czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, ponieważ nie rozpatrzył wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji w ustawowym terminie. Niemniej jednak, bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż organ przedstawił okoliczności usprawiedliwiające opóźnienie, takie jak pandemia i zmiany w składzie komisji, a ostatecznie wydał decyzję stwierdzającą nieważność spornej decyzji przed wydaniem wyroku przez sąd. Sąd zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej przyznania stypendium rektora. Po upływie kilku miesięcy i braku reakcji organu, skarżący wniósł skargę na bezczynność Odwoławczej Komisji Stypendialnej. Organ w odpowiedzi na skargę wskazał na trudności związane z pandemią COVID-19, zmianami w składzie komisji oraz przesłaniem akt sprawy do sądu. Ostatecznie, przed wydaniem wyroku przez sąd, organ wydał decyzję stwierdzającą nieważność spornej decyzji.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; 2. Stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. Zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] na rzecz A. W. kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska–Grońska, Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Góra–Błaszczykowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi A. W. na bezczynność Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2020 r. o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej zmiany wysokości stawki przyznania stypendium rektora 1. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] na rzecz A. W. kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z dnia [...] grudnia 2020 r. A. W. (dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca"), reprezentowany przez adwokata, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Odwoławczej Komisji Stypendialnej dla Studentów Uniwersytetu [...] w [...] (dalej także: "OKS [...]" lub "organ") w rozpatrzeniu jego wniosku z dnia [...] sierpnia 2020 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Uczelnianej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] w [...](dalej także: "UKS [...]") z dnia [...] grudnia 2019 r.
W wyniku analizy zgormadzonego materiału dowodowego Sąd ustalił następujący stan faktyczny.
W dniu [...] października 2019 r. skarżący złożył w Dziale Pomocy Materialnej dla Studentów Uniwersytetu [...] w [...] wniosek o przyznanie stypendium Rektora [...].
Po rozpatrzeniu wniosku UKS stwierdziła, że uzyskana suma punktów na podstawie złożonej dokumentacji uprawnia skarżącego do uzyskania stypendium rektora dla najlepszych studentów w roku akademickim 2019/2020.
Z ustaleń UKS wynikało, że skarżący otrzymał w sumie 269 punktów, z czego 99 pkt. ze średnią ocen (4,493) za rok akademicki 2018/2019 oraz 170 pkt. za osiągnięcia naukowe, artystyczne lub wysokie wyniki sportowe we współzawodnictwie międzynarodowym lub krajowym.
Jak wskazała UKS, minimalny próg punktowy do uzyskania stypendium rektora dla studentów V roku na kierunku [...] w roku 2019/2020 wyniósł 195 pkt. I próg stawka II stopnia w wysokości 600 złotych oraz 270 pkt II próg stawka I stopnia w wysokości 800 złotych, a zatem 269 pkt. wystarczyło do uzyskania stypendium II stopnia w wysokości 600 złotych.
W dniu [...] grudnia 2019 r. decyzją UKS nr [...] została zwiększona kwota przyznanego skarżącemu stypendium do kwoty 750 złotych, w związku z wydaniem Zarządzenia nr [...] Rektora Uniwersytety [...] w [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. zmieniającego Zarządzenie nr [...] Rektora [...] z dnia [...] listopada 2019 r. w sprawie wysokości dochodu na osobę w rodzinie studenta uprawniającego do ubiegania się o stypendium socjalne oraz w sprawie wysokości świadczeń stypendialnych na rok akademicki 2019/2020 Uniwersytetu [...] w [...].
W dniu [...] lutego 2019 r. skarżący złożył odwołanie od decyzji UKS z dnia [...] listopada 2019 r., sygn. [...]. Wraz z odwołaniem skarżacy złożył dokumenty potwierdzające swoje osiągniecia: zaświadczenie o organizacji Ogólnopolskiej Konferencji Naukowej "[...]", która odbyła się [...] maja 2019 r. jako poz. 4.2 według załącznika nr 8 Regulaminu oraz zaświadczenie o uczestnictwie w Ogólnopolskiej Konferencji Naukowej "[...]", która odbyła się [...] maja 2019 r. jako poz. 7.2 według Załącznika 8 Regulaminu.
W dniu [...] kwietnia 2020 r. Odwoławcza Komisja Stypendialna dla Studentów [...] utrzymała w mocy decyzję UKS z dnia [...] listopada 2019 r.
W dniu [...] czerwca 2020 r. skarżący, reprezentowany przez adwokata, wniósł skargę na powyższą decyzję OKS [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. oraz poprzedzająca ją decyzję UKS z dnia [...] listopada 2019 r.
W dniu [...] sierpnia 2020 r. skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Uczelnianej Komisji Stypendialnej dla Studentów [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...].
W dniu [...] listopada 2020 r. skarżący złożył ponaglenie w sprawie zainicjowanej wnioskiem o stwierdzenia nieważności decyzji UKS z dnia [...] grudnia 2019 r.
Z uwagi na brak reakcji ze strony Odwoławczej Komisji Stypendialnej dla Studentów Uniwersytetu [...] w [...], skarżący - reprezentowany przez adwokata - w piśmie z dnia [...] grudnia 2020 r., działając za pośrednictwem organu, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność OKS U[...] w rozpatrzeniu jego wniosku z dnia [...] sierpnia 2020 r. o stwierdzenie nieważności decyzji UKS z dnia [...] grudnia 2019 r.
W petitum skargi skarżący wniósł o:
1. rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym,
2. stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
3. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych,
4. zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku w terminie 14 dni od daty przekazania prawomocnego wyroku.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca wskazała, że mimo upływu kilku miesięcy od złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji UKS z dnia [...] grudnia 2019 r., do dnia wniesienia skargi do Sądu nie został on rozpatrzony.
Skarżący stwierdził jednocześnie, że nie został zawiadomiony o tym, że sprawa nie zostanie rozpoznana w terminie przewidzianym przepisami prawa.
Ponadto, skarżący podniósł, że sporna decyzja UKS z dnia [...] grudnia 2019 r. jest decyzją ostateczną, albowiem skarżący nie wnosił od niej środka zaskarżenia, co tym samym oznacza, że nie istnieją żadne obiektywne przesłanki uniemożliwiające OKS [...] na rozpoznaniu wniosku skarżącego.
Skarżący zauważył, że obecnie trwający stan epidemii nie jest również żadnym usprawiedliwieniem dla OKS [...], bowiem od sierpnia 2020 r. do dnia złożenia skargi OKS [...] mogła spotkać się wielokrotnie, aby rozpoznać wniosek skarżącego.
Skarżący wskazał, że przed wniesieniem skargi złożył ponaglenie, jednak nie przyniosło ono żadnych rezultatów, bowiem OKS U[...] nadal nie rozpoznała jego wniosku z dnia [...] sierpnia 2020 r. o stwierdzenie nieważności spornej decyzji Uczelnianej Komisji Stypendialnej U[...] z dnia [...] grudnia 2019 r.
W tej sytuacji, skarżący uznał, że jego skarga jest zasadna, albowiem organ pozostaje w bezczynności od kilku miesięcy.
Jednocześnie, skarżący zauważył, że nie wnosi o wymierzenie organowi grzywny, bowiem wyraża nadzieję, że już samo wniesienie skargi zmobilizuje OKS U[...] do rozpatrzenia jego wniosku.
W odpowiedzi na skargę Odwoławcza Komisja Stypendialna dla Studentów U[...] wniosła o jej oddalenie, ewentualnie o stwierdzenie, że bezczynność organu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji UKS z dnia [...] grudnia 2019 r. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] października 2020 r. została powołana Odwoławcza Komisja Stypendialna dla Studentów U[...] w nowym składzie, w związku ze zmianą składu Komisji oraz w związku z panującą pandemią. Organ zauważył jednocześnie, iż w tym czasie kilku członków przechodziło chorobę COVID-19 lub miało styczność z osobami zakażonymi. Ponadto, organ podniósł, że niektórzy z członków OKS U[...] mają w domu osoby starsze lub osoby z przewlekłymi chorobami, co sprawiło, że prace OKS U[...] były znacznie ograniczone, a wręcz zawieszone.
W związku z powyższym, organ podniósł, że uczelnia była zamknięta, a nauczanie odbywało się za pomocą zdalnych form nauczania, co spowodowało, że sprawa skarżącego nie była rozpatrzona.
OKS U[...] wskazała, że w przedmiotowej sprawie wszystkie oryginalne akta zostały przesłane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, co spowodowało, że nie można było w sposób prawidłowy rozstrzygnąć przedmiotowej sprawy. Organ zauważył wprawdzie, że posiada ksero dokumentów, niemniej jednak w takich przypadkach dość skrupulatnie sprawdzić, czy nie doszło do jakichś obopólnych uchybień.
OKS U[...] stwierdziła, że okolicznością usprawiedliwiająca jej bezczynność jest sytuacja panująca w kraju, która w znaczny sposób ograniczyła działalność organów. Organ zauważył jednocześnie, że nie ma wypracowanych dobrych praktyk, które umożliwiłyby pracę na dokumentach obarczonych danymi osobowymi.
OKS U[...] wskazała ponadto, że każdy może mieć obawy o swoje zdrowie, a OKS U[...] jest organem kolegialnym, który wymaga przy podjęciu jakichkolwiek rozstrzygnięć składu przynajmniej trzyosobowego. Organ dodał, że członkowie OKS U[...] w większości przypadków mieszkają poza [...].
Organ zauważył także, że w dniu [...] listopada 2020 r. skarżący nie był już studentem U[...], a zatem skomplikowało to ponownie sprawę, gdyż działania OKS U[...] mogą dotyczyć jedynie spraw osób będących studentami U[...], a nie spraw byłych studentów.
Organ wskazał jednakże, iż na żądanie skarżącego wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji UKS z dnia [...] grudnia 2019 r.
OKS U[...] stwierdziła, że w wyniku analizy argumentacji strony skarżącej podzieliła zarzut postawiony we wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności spornej decyzji Uczelnianej Komisji Stypendialnej z dnia [...] grudnia 2019 r., uznając, iż decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
W związku z powyższym, OKS [...] wskazała, iż w dniu [...] stycznia 2021 r. OKS [...] wydała decyzję, na mocy której stwierdziła nieważność spornej decyzji UKS z dnia [...] grudnia 2019 r. oraz zobowiązała skarżącego do zwrotu kwoty [...] złotych w związku z postanowieniami zawartymi w obarczonej nieważnością decyzji UKS z dnia [...] grudnia 2019 r.
W tej sytuacji, organ stwierdził, że ma świadomość, iż doszło do bezczynności, ale uznał, że wynika ona ze specyfiki działania OKS [...], w której znajdują się osoby, które poprzez wolontariat poświęcają czas na prace w komisji stypendialnej. Ponadto, organ zwrócił uwagę na fakt, że uczelnia od marca 2020 r. pozostaje zamknięta dla studentów.
OKS U[...] wskazała jednocześnie, że przyczyną bezczynności było również to, iż nie zostały wypracowane procedury, jak prowadzić postępowania w sytuacji, gdy panuje epidemia, zaś państwo wprowadza przepisy ograniczające różnego rodzaju swobody.
W konsekwencji, biorąc pod uwagę powyższe wyjaśnienia, OKS [...] wniosła o oddalenie skargi, bądź też o ograniczenie się przez Sąd do stwierdzenia, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w świetle przepisu art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: "P.p.s.a."), odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.
W świetle normy prawnej wyrażonej w przepisie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.
Przepis art. 149 § 1 P.p.s.a. stanowi, iż sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4: (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie, sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.).
Sąd w przypadku, o którym mowa w art. 149 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b P.p.s.a.).
Z kolei, jak stanowi art. 149 § 2 P.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
Przechodząc do oceny niniejszej sprawy, zauważyć należy na wstępie, iż zgodnie z art. 12 k.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie.
Zasada szybkości postępowania wyrażona w powyżej przytoczonym przepisie jest ściśle związana z regulacjami zawartymi w art. 35 - 38 k.p.a. Nie może ona jednak pozostawać w sprzeczności, czy też w całkowitym oderwaniu od obowiązku organu polegającym na dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego oraz dokładnym wyjaśnieniu problemów prawnych pojawiających się w danej sprawie, przy jednoczesnym uwzględnieniu zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywatela. Warto zauważyć, że niekiedy może się to wiązać z koniecznością dłuższego prowadzenia postępowania, a wówczas - stosownie do treści art. 36 § 1 k.p.a. - organ obowiązany jest zawiadomić o tym strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy.
Wskazać należy, że w art. 35 k.p.a. określone zostały terminy do załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej. Przepis ten zobowiązuje organy administracji publicznej przede wszystkim do załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, co stanowi realizację wspomnianej zasady wyrażonej w art. 12 k.p.a.
Ustawodawca przyjął, iż załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.).
Ponadto, podkreślić należy, że w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie organ powinien podać stronom przyczyny zwłoki i wskazać nowy termin załatwienia sprawy, co wynika z art. 36 § 1 k.p.a. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).
Warto zauważyć jednocześnie, że samo informowanie o niezałatwieniu sprawy w terminie nie chroni organu przed zarzutem przewlekłości postępowania, ponieważ działania organu w tym zakresie również podlegają kontroli sądu administracyjnego. W sprawach ze skargi na przewlekłość postępowania administracyjnego sąd administracyjny bada bowiem, czy podejmowane przez organ czynności zmierzają do należytego i szybkiego załatwienia sprawy. Natomiast z bezczynnością organu mamy do czynienia wtedy, gdy organ w ogóle nie podejmuje żadnych czynności.
Bezczynność organu administracji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności.
Mając powyższe na uwadze, należy zauważyć, że pomimo, iż zgodnie z treścią art. 35 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, to w przedmiotowej sprawie mieliśmy do czynienia z sytuacją, w której do dnia [...] grudnia 2020 r., tj. do dnia wniesienia skargi na bezczynność, nie została zakończona sprawa zainicjowana wnioskiem strony skarżącej z dnia [...] sierpnia 2020 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Uczelnianej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] w [...] (dalej także: "UKS [...]") z dnia [...] grudnia 2019 r.
Odwoławcza Komisja Stypendialna dla Studentów Uniwersytetu [...] w [...] dopiero bowiem w dniu [...] stycznia 2021 r. wydała decyzję administracyjną, na mocy której - rozpoznając powyższy wniosek strony skarżącej - stwierdziła nieważność spornej decyzji UKS.
W tej sytuacji, zdaniem Sądu, zachowanie Odwoławczej Komisji Stypendialnej dla Studentów Uniwersytetu [...] w [...] mieści się niewątpliwie w zakresie pojęcia bezczynności, albowiem owo zachowanie, jakiego dopuścił się ten organ w załatwieniu sprawy zainicjowanej wspomnianym wyżej wnioskiem strony skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji UKS z dnia [...] grudnia 2019 r., w sposób ewidentny naruszało regulację prawną, o której mowa m.in. w art. 35 § 1 k.p.a.
Należy zauważyć, że pomimo złożonego przez skarżącego w dniu [...] sierpnia 2020 r. wniosku, organ nie dokonał niezwłocznie czynności i nie wydał - w przewidzianym przez k.p.a. terminie - jakiegokolwiek stosownego rozstrzygnięcia w sprawie.
W tej sytuacji, Sąd uznał, że powyższy sposób załatwienia sprawy objętej wspomnianym wnioskiem strony skarżącej nie można uznać za odpowiadający prawu.
W ocenie Sądu, OKS [...] nie może powoływać się na trudności wynikające z pandemii SARS-CoV-2 i związane z tym problemy organizacyjne, jako okoliczności sanujące brak działania tego organu.
Niepodjęcie przez organ do dnia wniesienia skargi jakiegokolwiek rozstrzygnięcia, które umożliwiłoby stronie skarżącej jego ewentualne kwestionowanie przed sądem administracyjnym w celu dochodzenia swoich praw, stanowi o bezczynności organu w rozpatrzeniu wniosku.
Niemniej jednak, zauważyć trzeba jednocześnie, że jakkolwiek bezczynność organu istniała w dacie wniesienia skargi do Sądu, to niewątpliwie ustała w dniu [...] stycznia 2021 r., tj. w dniu wydania przez OKS [...] decyzji stwierdzającej nieważność spornej decyzji UKS z dnia [...] grudnia 2019 r.
W tym stanie rzeczy, Sąd nie miał podstaw do tego, aby - na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. - zobowiązać Odwoławczą Komisją Stypendialną dla Studentów Uniwersytetu [...] w [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] sierpnia 2020 r.
Sąd zobowiązany był jednak stwierdzić, stosownie do obowiązku wynikającego z art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a., że organ dopuścił się bezczynności w przedmiotowej sprawie.
Jednocześnie, Sąd stwierdził, iż bezczynność organu nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Decydując się na taką ocenę charakteru bezczynności, Sąd miał na względzie fakt, iż w dotychczasowym orzecznictwie sądowym wskazuje się wyraźnie, że rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty, przy czym każdorazowo taka ocena musi być dokonana przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12). W judykaturze przyjmuje się jednocześnie, że za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. i art. 36 k.p.a. można uznać, ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu. Jednocześnie słownikowe znaczenie słowa "rażący" oznacza "rzucający się w oczy, bardzo duży, oczywisty" (vide: Mały słownik języka polskiego pod red. S. Skorupki, H. Auderskiej, Z. Łempickiej, PWN, Warszawa 1969).
Wskazać należy, iż jednym z podstawowych zadań organu administracji publicznej jest rozstrzyganie co do istoty indywidualnych spraw. Nałożony przez ustawodawcę na organ obowiązek stania w toku postępowania na straży praworządności (art. 7 k.p.a.) oznacza konieczność podejmowania wszelkich działań w celu należytego rozpatrzenia sprawy.
W niniejszej sprawie organ wprawdzie nie podjął właściwego działania w ustawowym terminie, jednakże zarówno z akt postępowania, jak i argumentacji zaprezentowanej przez organ w odpowiedzi na skargę nie wynika, aby działanie Odwoławczej Komisji Stypendialnej dla Studentów Uniwersytetu [...] w [...] było celowe, bądź też nakierowane na pozbawienie strony skarżącej uprawnień. Organ wyjaśnił swój brak działania, wskazał z jakich powodów, w jego ocenie, nie miał możliwości pozytywnego załatwienia wniosku. Argumentacja ta, choć nie mogła wpłynąć w żaden sposób na ocenę Sądu co do stanu bezczynności organu, dała jednak podstawę do przyjęcia tezy, iż organ nie dopuścił się owej bezczynności z rażącym naruszeniem prawa.
Niemniej, należy bardzo wyraźnie podkreślić, że Sąd nie znalazł jakichkolwiek podstaw, które mogłyby zwalniać organ z zarzutu bezczynności.
Poza tym, wskazać trzeba jednoznacznie, iż strona skarżąca nie może ponosić negatywnych skutków braku działań leżących po stronie organu, w tym w zakresie dotrzymywania terminów załatwienia sprawy.
W tej sytuacji, mając na względzie, że do dnia orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie i wydania w niniejszej sprawie wyroku z dnia 29 czerwca 2021 r., organ rozpatrzył wniosek strony skarżącej, wydając stosowną decyzję administracyjną z dnia [...] stycznia 2021 r., należało poprzestać jedynie na stwierdzeniu dopuszczenia się przez organ bezczynności (na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a.) i jednoczesnym stwierdzeniu, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.).
Ponadto, zasądzając od Odwoławczej Komisji Stypendialnej dla Studentów Uniwersytetu [...] na rzecz skarżącego kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sąd działał w tym zakresie na podstawie przepisów art. 200 i art. 205 § 2 w związku z art. 209 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło