II SAB/Wa 209/12
PostanowienieWSA w Warszawie2015-02-23
Skład orzekający: Sędzia WSA Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, bez wykazania nowych okoliczności uzasadniających zmianę wcześniejszego rozstrzygnięcia, obliguje sąd do ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy?Ratio decidendi
Sąd nie jest zobowiązany do ponownej oceny sytuacji materialnej strony w przypadku złożenia kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli strona nie wykaże nowych okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu. Ciężar udowodnienia zmiany sytuacji spoczywa na stronie.Stan faktyczny
Skarżący M. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Po odmowie przyznania prawa pomocy przez referendarza sądowego i WSA, a następnie oddaleniu zażalenia przez NSA, skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, powołując się na te same argumenty dotyczące swojej sytuacji majątkowej i życiowej oraz sytuacji swojej matki. Sąd rozpoznał ten wniosek, uznając go za kolejny wniosek w sprawie, który nie został poparty nowymi okolicznościami.Rozstrzygnięcie
Postanowieniem z dnia 23 lutego 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie: Sędzia WSA - Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. K. na bezczynność Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lutego 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: -odmówić przyznania prawa pomocy.
M. K. zwróci! się Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnioskiem z dnia 23 czerwca 2012 r. (k-20) o przyznanie mu w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu (adwokata lub radcę prawnego).
Wobec nieuzupełnienia wniosku (nieprzedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową), referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia 5 września 2012 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie (k-62).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 lutego 2013 r. oddalił wniesioną skargę (k-101).
Wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia powyższego wyroku został pozostawiony bez rozpoznania zarządzeniem z dnia 26 listopada 2013 r. (k l35).
W związku z wniesieniem przez skarżącego zażalenia od tego zarządzenia, strona została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego.
Wobec powyższego skarżący złożył wniosek z dnia 23 stycznia 2014 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (k-161).
Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2014 r. odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy, podnosząc że sytuacja majątkowa skarżącego i jego matki, na której utrzymaniu pozostaje, nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie (k-255).
Od postanowienia tego skarżący wniósł sprzeciw. Na skutek wniesionego sprzeciwu, postanowieniem z dnia 27 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącemu prawa pomocy uznając, że wnioskodawca nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki do przyznania mu tego prawa (k-286).
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2014 r., sygn. akt I OZ 658/14, oddalił zażalenie skarżącego kwestionujące odmowę przyznania prawa pomocy (k-302).
Wobec powyższego, wnioskodawca pismem z dnia 8 września 2014 r. został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 7 stycznia 2014 r., wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia zażalenia.
Wobec faktu, że skarżący nie uiścił wpisu od wniesionego zażalenia od zarządzenia z dnia 26 listopada 2013 r Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 26 listopada 2014 r odrzucił przedmiotowe zażalenie (k-390). Na powyższe orzeczenie skarżący wniósł zażalenie, a następnie złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy - z dnia 9 grudnia 2014 r. - w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, podnosząc argumenty podobne, jak we wcześniej złożonych wnioskach w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Wniosek skarżącego z dnia 9 grudnia 2014 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest kolejnym wnioskiem w niniejszej sprawie. Pierwszy wniosek o przyznanie prawa pomocy w powyżej wskazanym zakresie z dnia 23 stycznia 2014 r. został prawomocnie rozpoznany na mocy postanowienia Sądu z dnia 27 czerwca 2014 r.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym, złożenie przez stronę kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych nie obliguje Sądu do dokonania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 ustawy z. dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Oz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.); zwanej dalej P.p.s.a.. Rolą Sądu jest w takim przypadku zbadanie, czy strona powołała nowe okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska Sądu (por. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt II FZ 957/14, LEX nr 1492988).
Ocena zmiany okoliczności dokonywana jest w trybie art. 165 P.p.s.a. Z treści art. 165 P.p.s.a. wynika, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Zmiany okoliczności o jakich mowa w tym przepis e. uzasadniać mogą zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia.
Podkreślenia jednocześnie wymaga, że przepis art. 165 P.p.s.a przewiduje
możliwość weryfikacji określonych rozstrzygnięć wojewódzkiego sądu administracyjnego poci warunkiem, że zmianie uległ stan faktyczny sprawy w sposób na tyle istotny, że zachodzą przesłanki do zmiany wydanego uprzednio orzeczenia.
W przypadku sprawy dotyczącej prawa pomocy, którego przyznania prawomocnie odmówiono, zmiany musiałyby być tego rodzaju, żeby przyznanie prawa pomocy stało się uzasadnione. Musiałyby to zatem być zmiany polegające na wyraźnym pogorszeniu sytuacji materialnej wnioskodawcy. Podkreślić ponadto trzeba, że z konstrukcji przepisu art. 246 P.p.s.a wynika, że to na stronie spoczywa ciężar udowodnienia, że jej sytuacja ekonomiczna uzasadniania przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, bądź też nastąpiła zmiana tej sytuacji w stopniu uzasadniającym przyznanie jej prawa pomocy, pomimo poprzedniej negatywnej oceny zasadności wniosku.
Rozpoznając ponowny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał nowych okoliczności, które uzasadniałyby odstąpienie od poglądu wyrażonego w postanowieniu z dnia 27 czerwca 2014 r.
Skarżący ponownie powołał się na te same argumenty, przedstawiając sytuację majątkową i życiową swoją i matki, na której utrzymaniu pozostaje, które nie pozwoliły na przyjęcie, że wnioskodawca wykazał istnienie przesłanek, pozwalających na przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Brak jest tym samym podstaw do zmiany postanowienia Sądu o odmowie przyznania stronie prawa pomocy z dnia 27 czerwca 2014 r.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 165 P. p. s. a. w z w. z art. 246 § 1 pkt 2 P. p. s. a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło