II SAB/Wa 220/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Ewa Grochowska – Jung (spraw.), Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi W. S. na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2012 r. o udzielenie informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 2. odmawia ukarania organu grzywną; 3. umarza postępowanie w pozostałej części; 4. zasądza od Wójta Gminy K. na rzecz skarżącego W.S. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SAB/Wa 220/14 Uzasadnienie Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2012 r. W. S. wystąpił do Wójta Gminy K. na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej o przesłanie odpisu/kopii projektu protokołu i protokołu wraz z załącznikami z obrad sesji [...] Rady Gminy K. z dnia [...] grudnia 2012 r. wykonanego w ramach działań statutowych. Pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. Wójt Gminy K. poinformował skarżącego, iż projekt protokołu [...] zwyczajnej sesji Rady Gminy K. wraz z załącznikami jest dostępny w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie [...] - BIP- zawiadomienia, uchwały, protokoły z sesji – 2012 – [...] natomiast protokół będzie dostępny po przyjęciu go przez Radę Gminy. W dniu [...] października 2013 r. W. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie udostępnienia kopii protokołu z sesji [...] Rady Gminy K. z dnia [...] grudnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 19 grudnia 2013 r., sygn. akt II SAB/Wa 623/13 odrzucił skargę wobec niewniesienia przez skarżącego wpisu sądowego. W dniu [...] lutego 2014 r. W. S. ponownie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wójta Gminy K. wskazując, iż pomimo upływu 12 miesięcy organ nie udzielił mu informacji publicznej na wniosek z dnia [...] grudnia 2012 r. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy K. wniósł o jej oddalenie. Organ na wezwanie Sądu pismem z dnia [...] maja 2014 r. wskazał, iż na stronie internetowej Urzedu Gminy w K. pod adresem [...] znajdują się projekt protokołu z sesji Rady Gminy odbytej [...] grudnia 2012 r., protokół z sesji Rady Gminy odbytej [...] grudnia 2012 r. oraz załączone do protokołu dokumenty. Organ wyjaśnił, iż protokół z sesji Rady Gminy odbytej w dniu [...] grudnia 2012 r. został opublikowany [...] maja 2014 r. i stale jest dostępny w BIP w poz. B) pod powyżej wskazanym adresem strony internetowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 26 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej zwana jako "P.p.s.a.") obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skarg na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowany akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o podstępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86). Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wyłącznie wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we skazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej powoływana jako u.d.i.p.) terminie zobowiązany podmiot nie udzielił żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie, albo podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2-miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3). Ustawa o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Przy czym owo "każdy" należy rozumieć jako każdy człowiek (osoba fizyczna) lub podmiot prawa prywatnego. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W ich świetle informację publiczną jest każda informacja w sprawach publicznych, a w szczególności w sprawach wymienionych w art. 6 ustawy. Ponieważ sformułowania te nie są zbyt jasne, należy przy ich wykładnie kierować się art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którym prawo do informacji jest publicznym prawem obywatela, realizowanym na zasadach skonkretyzowanych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Uwzględniając wszystkie aspekty, można zatem przyjąć, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Informacją publiczną jest treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, które na gruncie tej ustawy zostały zobowiązane do udostepnienia informacji, która mają walor informacji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części ich dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od nich. W rozpoznawanej sprawie skarżący wystąpił do Wójta Gminy K. o udostępnienie odpisu kopii protokołu z obrad [...] sesji Rady Gminy K. z dnia [...] grudnia 2012 r. Bezspornym jest zatem, że został spełniony zarówno zakres podmiotowy jak i przedmiotowy stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wójt Gminy K. jest bowiem organem zobowiązanym do udzielenia posiadanej informacji publicznej, zaś żądana przez skarżącego informacja ma charakter informacji publicznej. Wskazać należy, że sąd ocenia skargę na bezczynność na moment jej wniesienia, niemniej zobowiązany jest uwzględnić wszelkie okoliczności zaistniałe od tego zdarzenia prawnego do chwili orzekania. Biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku o dostęp do informacji publicznej ([...] grudnia 2012 r.) zestawiając ją z datą skierowania skargi ([...] października 2013 r.) nie można przyjąć by skarga na moment jej wniesienia była nieuzasadniona. Wójt Gminy K. dopiero w piśmie skierowanym do sądu z dnia [...] maja 2014 r. wskazał, iż protokół z [...] sesji Rady Gminy K., która odbyła się w dniu [...] grudnia 2012 r. został opublikowany w BIP w dniu [...] maja 2014 r. podając jednocześnie stronę internetową na której został on opublikowany. W myśl art. 149 P.p.s.a. Sąd nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania w kierunku wydania wyroku zobowiązującego organ do rozpatrzenia wniosku, jeżeli w dniu orzekania zarzucana w skardze bezczynność już nie występuje, bo organ podjął stosowną decyzję, czy też dokonał czynności, jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. W takiej sytuacji postępowanie sądowe wszczęte skargą na bezczynność staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. Zgodnie z powyższym przepisem Sąd, uwzględniając skargę ma bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia, albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postepowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Biorąc pod uwagę okoliczności przedstawionej sprawy, a w szczególności bardzo długi okres jaki upłynął od chwili złożenia wniosku przez skarżącego do momentu uzyskania przez niego wnioskowanej informacji należy przyjąć zdaniem Sądu, iż bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, Lex nr 1218894). W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja miała miejsce. Organ pismem z dnia 14 stycznia 2013 roku poinformował skarżącego, iż protokół będzie dostępny po przyjęciu go przez Radę Gminy. Natomiast dopiero po wezwaniu Sądu wskazał, iż protokół ten został opublikowany w BIP w dniu [...] maja 2014 r. Tym samym należy przyjąć, iż organ przez okres 1,5 roku nie udzielił skarżącemu wnioskowanej informacji publicznej. Sąd nie znalazł natomiast podstaw, wobec zrealizowania wniosku skarżącego, do wymierzenia organowi grzywny. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 i art. 161 § 1 pkt 3 w zw. Z art. 54 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w pkt 1 i 2 sentencji. O zwrocie kosztów postępowania w pkt 3 sentencji orzeczono na podstawie art. 201 § 1 i art. 205 § 1 wyżej wymienionej ustawy.