II SAB/Wa 27/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Drachal, Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.), Asesor WSA Jacek Fronczyk, Protokolant Aleksandra Luterek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2004 r. sprawy ze skargi K. P. na bezczynność Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie niewydania decyzji administracyjnej oddala skargę Pismem z dnia 1 grudnia 2003 r. p. K. P. zwrócił się do Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej o stwierdzenie, że jako przedsiębiorca, który nie zatrudnia pracowników, nie ma obowiązku odprowadzania składek na Fundusz Pracy. W odpowiedzi na powyższe pismo zastępca dyrektora Departamentu [...] Ministerstwa Gospodark, Pracy i Polityki Społecznej poinformował p. K. P., że stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.) osoby podlegające ubezpieczeniu społecznemu lub zaopatrzeniu emerytalnemu opłacają obowiązkowe składki na Fundusz Pracy. Zgodnie zaś z przepisami ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm.) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnym podlegają m.in. osoby prowadzące pozarolniczą działalność, co oznacza, że p. K. P. prowadząc samodzielnie działalność gospodarczą jako przedsiębiorca, a nie jako pracodawca, powinien opłacać składki na Fundusz Pracy za okres trwania obowiązkowego ubezpieczenia emerytalnego i rentowego. W dniu 19 grudnia 2003 r. p. K. P. wezwał Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej do usunięcia naruszenia prawa, polegającego na braku procesowego rozstrzygnięcia jego sprawy. Podniósł jednocześnie, że pismo z dnia 8 grudnia 2003 r. podpisane przez zastępcę dyrektora Departamentu [...] jest stanowiskiem tegoż dyrektora, a nie organu administracji publicznej. Pismem z dnia 9 stycznia 2004 r. p. K. P. został poinformowany, że obowiązujące prawo nie przewiduje możliwości rozstrzygnięcia sprawy w formie decyzji administracyjnej, a nadto, że decyzja wydana w sprawie, w której załatwienia w formie decyzji prawo nie przewiduje, jest decyzją wadliwą, wydaną bez podstawy prawnej. Pan K. P. w dniu 4 lutego 2004 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, polegającą na niewydaniu decyzji administracyjnej w sprawie zwolnienia go od obowiązku wpłacania składek na Fundusz Pracy. Bezczynność organu, zdaniem skarżącego, narusza jego interes prawny jako strony postępowania administracyjnego przez pozbawienie go uprawnień i gwarancji procesowych, wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący wniósł o wydanie przez Sąd orzeczenia w trybie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), sądy rozpatrują skargi na bezczynność organów administracji w sprawach określonych w pkt 1-4 powołanego przepisu, tj. gdy w sprawie powinna być wydana decyzja lub postanowienie, na które służy zażalenie oraz inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji, w których podnoszone jest niewydanie decyzji administracyjnej w terminie określonym w Kodeksie postępowania administracyjnego, kontrola sądu sprowadza się przede wszystkim do sprawdzenia, czy istotnie sprawa, w której skarżący zarzuca organowi administracji bezczynność podlega załatwieniu przez ten organ, w drodze aktu administracyjnego. W wyroku z dnia 5 lutego 1999 r. sygn. akt I SAB 90/98 Lex 48016 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale - mimo ustalonego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności. Inaczej mówiąc, o bezczynności organu administracji publicznej można mówić tylko wtedy, gdy będąc do tego zobowiązany w ustalonym terminie i w formie przewidzianej prawem, organ nie załatwia sprawy. Sytuacja taka w niniejszej sprawie nie zaistniała. Sprawa opłacania składek na Fundusz Pracy została uregulowana w rozdziale 7 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.). Przepisy tego rozdziału określają m.in. podmioty zobowiązane do opłacania składek, wysokość składek i czasookres opłacania składek. Z art. 56 ust. 2 ustawy wynika, że poboru składek na Fundusz Pracy dokonuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Szczegółowe uregulowanie tej materii zawarte zostało w przepisach ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 137, poz. 887 ze zm.). W myśl art. 68 ust. 1 pkt 1c wymienionej ustawy do zakresu działania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych należy m.in. wymierzanie i pobieranie składek na Fundusz Pracy. Z kolei zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy zakład wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności ustalania wymiaru składek i ich poboru, a także umorzenia należności z tytułu składek. Z powołanych wyżej przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz o systemie ubezpieczeń społecznych nie wynika, aby Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, będąc dysponentem Funduszu Pracy, miał obowiązek wydawania decyzji rozstrzygającej wniosek strony o zwolnienie z obowiązku odprowadzania składek na Fundusz Pracy. Obowiązujące przepisy prawa w ogóle nie przewidują rozstrzygnięcia takiej sprawy w formie decyzji administracyjnej. Z tych względów nie można podzielić zarzutów skargi i uznać, że Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej pozostaje w bezczynności, polegającej na niewydaniu w sprawie decyzji administracyjnej. Dlatego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), należało orzec jak w sentencji.