II SAB/Wa 28/16

1 Dnia 30 maja 2016 r. 1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: 2 3 Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania 4 po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Komendanta Głównego Straży Granicznej w przedmiocie rozpoznania wniosku o wszczęcie postępowań dyscyplinarnych postanawia - odrzucić skargę. Pismem z dnia 22 grudnia 2015 r. J. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Komendanta Głównego Straży Granicznej w przedmiocie rozpoznania wniosku o wszczęcie postępowań dyscyplinarnych. Skarżący wniósł, "jako pokrzywdzony o objęcie przez organ nadrzędny kontrolą rozstrzygnięcia zawartego w piśmie [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. uzasadniającym odmowę wszczęcia postępowań". W odpowiedzi na skargę Komendanta Głównego Straży Granicznej wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił, że J. K. rozkazem personalnym Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] został zwolniony ze służby stałej w Straży Granicznej. W związku ze złożonym odwołaniem od ww. rozkazu Minister Spraw Wewnętrznych decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] uchylił zaskarżony rozkaz w części dotyczącej terminu zwolnienia ze służby i ustalił nowy termin zwolnienia ze służby na dzień [...] lutego 2013 r., a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz. Następnie WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 19 listopada 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 733/13 uchylił ww. rozkaz personalny oraz ww. decyzję. Komendant Główny Straży Granicznej rozkazem personalnym z [...] kwietnia 2014 r. nr [...] przywrócił skarżącego do służby w Straży Granicznej z dniem [...] kwietnia 2014 r. W dniu [...] września 2015 r. J. K., powołując się na § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 07 czerwca 2002 r. w sprawie świadectw służby i opinii o służbie funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 81, poz. 738 ze zm.) w związku ze zmianą rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. Komendanta Głównego Straży Granicznej, wywołaną wyrokiem z dnia 19 listopada 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 733/13, wniósł do Komendanta Głównego Straży Granicznej wniosek o zmianę i doręczenie zmienionego świadectwa służby, uwzględniającego okres przebywania na zwolnieniu lekarskim, tj. okres [...] marca 2013 r. – [...] kwietnia 2013 r. W odpowiedzi na ww. wniosek Komendant Główny Straży Granicznej pismem z dnia [...] października 2015 r. poinformował ww., że brak jest podstaw do uwzględnienia jego wniosku z uwagi na okoliczność, że § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. W przedmiotowym piśmie Komendant podniósł, że data wynikająca z ostatecznej decyzji nr [...], tj. [...] lutego 2013 r. została wskazana w świadectwie służby skarżącego, jako dzień zwolnienia ze służby. W dniu [...] października 2015 r. skarżący, jako pokrzywdzony, złożył wniosek do Komendanta Głównego Straży Granicznej o wszczęcie postępowań dyscyplinarnych wobec Dyrektora Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Straży Granicznej oraz Zastępcy Komendanta Głównego Straży Granicznej. W odpowiedzi na ww. pismo Komendant Główny Straży Granicznej poinformował skarżącego, że w oparciu o poczynione ustalenia stwierdzono brak podstaw do wszczęcia postępowań dyscyplinarnych wobec Dyrektora Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Straży Granicznej oraz Zastępcy Komendanta Głównego Straży Granicznej. W dniu [...] listopada 2015 r. skarżący wniósł o doręczenie mu postanowienia o sposobie rozpatrzenia wniosku z [...] października 2015 r. W odpowiedzi na ww. pismo organ pismem z dnia [...] grudnia 2015 r. [...] poinformował skarżącego, że nie jest uprawnionym do zgłaszania wniosku o doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego oraz poinformował o braku podstaw do wydania postanowienia o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego. W ocenie organu, skarga J. K. z dnia 22 grudnia 2015 r. skierowana do WSA w Warszawie jest niedopuszczalna, gdyż pozostaje poza zakresem działania sądów administracyjnych. Zdaniem organu, w kontekście zarzutów zawartych w piśmie skarżącego z dnia [...] października 2015 r. skierowanych pod adresem Dyrektora Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Straży Granicznej oraz Zastępcy Komendanta Głównego Straży Granicznej, można przyjąć, że są to skargi w rozumieniu art. 227 w zw. z art. 3 § 4 ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: kpa). Skarżący zawarł w nich bowiem krytykę pracowników organu, zaś Sąd Administracyjny nie jest właściwym w tego rodzaju sprawach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie natomiast do treści art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Z kolei zgodnie z art. 3 § 3 ppsa, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 ppsa, sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 ppsa). W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca przedmiotem skargi do WSA w Warszawie uczyniła przewlekłe prowadzenie postępowania przez Komendanta Głównego Straży Granicznej w przedmiocie rozpoznania wniosku o wszczęcie postępowań dyscyplinarnych. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub co prawda prowadził postępowanie, lecz pomimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia czy też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Analiza pisma skarżącego z dnia [...] października 2015 r., którym J. K. zwrócił się do Komendanta Głównego Straży Granicznej o wszczęcie postępowań dyscyplinarnych wobec Dyrektora Biura Kadr i Szkolenia Komendy Głównej Straży Granicznej oraz Zastępcy Komendanta Głównego Straży Granicznej, pozwala na stwierdzenie, iż jest to skarga w trybie wnioskowo-skargowym, uregulowanym w Dziale VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 23). Wyjaśnić należy, że czynności podejmowane przez organy administracji publicznej w trybie przepisów Działu VIII kpa, odnoszące się do skarg i wniosków, nie mieszczą się w zakresie przedmiotowym art. 3 § 2 pkt 1-9 ppsa i nie podlegają kognicji sądu administracyjnego. Mając na względzie przepis art. 3 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznać należy, iż w postępowaniu skargowo-wnioskowym brak jest podstaw prawnych do rozstrzygania wniosku skierowanego do organu w formach przewidzianych w ww. przepisie. Tryb skargowo-wnioskowy jest jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia wniosku, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego. Stąd też do skarg i wniosków nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej, a skarga (w konsekwencji również skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania w tym zakresie) jako niedopuszczalna, zgodnie z przepisem art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlega odrzuceniu. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 3 wskazanej wyżej ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.