II SAB/Wa 339/13

WyrokWSA w Warszawie2013-11-12

Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Olga Żurawska – Matusiak, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej, która została usunięta przed rozpoznaniem skargi przez sąd, może być uznana za rażące naruszenie prawa?
Ratio decidendi
Bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej, która została usunięta przed rozpoznaniem skargi przez sąd, nie może być uznana za rażące naruszenie prawa, jeśli organ podjął uzasadnione czynności zmierzające do realizacji wniosku, nawet jeśli początkowo błędnie zinterpretował jego zakres. W takiej sytuacji postępowanie sądowe w przedmiocie bezczynności staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wykazu osób, które otrzymały mieszkania komunalne oraz osób oczekujących na przydział lokalu. Organ początkowo poinformował o braku możliwości wygenerowania danych z bazy komputerowej, a następnie sukcesywnie przekazywał informacje, anonimizując dane osobowe. Po wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, organ uzyskał zgody na udostępnienie danych osobowych od części osób i przekazał uzupełnione wykazy. Następnie organ wydał decyzję odmawiającą udostępnienia danych osób, które nie wyraziły zgody. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność organu, zarzucając rażące naruszenie prawa. Po wniesieniu skargi organ uzupełnił informacje i wydał decyzję odmowną, co spowodowało wniosek o umorzenie postępowania.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. Umorzono postępowanie w pozostałym zakresie; 3. Zasądzono od Burmistrza Gminy K. na rzecz skarżącej I. S. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Ewa Marcinkowska Sędzia WSA – Olga Żurawska – Matusiak (sprawozdawca) Sędzia WSA – Janusz Walawski Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2013 r. sprawy ze skargi I. S. na bezczynność Burmistrza Gminy K. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] marca 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność organu w zakresie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] marca 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie w pozostałym zakresie; 3. zasądza od Burmistrza Gminy K. na rzecz skarżącej I. S. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z [...] marca 2012 r. I. S. (dalej jako skarżąca) zwróciła się do Burmistrza Miasta i Gminy [...] o udzielenie informacji publicznej w następującym zakresie: 1) wykaz osób, które otrzymały mieszkania z zasobów komunalnych w latach 2006-2012 (do 6 marca włącznie), ze wskazaniem jak długo osoby te były na liście; 2) wykaz osób oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego dłużej niż 4 lata. Pismem z [...] marca 2012 r. organ poinformował skarżącą, że zbiorcze dane o jakie się zwraca nie są gromadzone w bazie komputerowej Wydziału Gospodarki Komunalnej i Spraw Lokalowych, w związku z czym skarżąca wezwała organ, pismem z [...] kwietnia 2012 r., do usunięcia naruszenia prawa poprzez udzielenie żądanej informacji. Zwróciła uwagę, że nie wnioskowała o udostępnienie bazy komputerowej, a danych, które są bez wątpienia w posiadaniu organu. W piśmie z [...] kwietnia 2012 r. organ wskazał, że ze względu na duży nakład pracy wymagany do przygotowania oczekiwanych danych, informacje będą przekazywane sukcesywnie. [...] czerwca 2012 r. skarżącej zostały przekazane żądane wykazy, z tym, że nie zawierały one personaliów osób, które otrzymały mieszkanie, jak również tych, które oczekują na mieszkanie. W tych okolicznościach skarżąca pismem z [...] lipca 2012 r. skierowała do organu wezwanie do wydania decyzji dotyczącej odmowy dostępu do informacji publicznej z wniosku z [...] marca 2012 r., a następnie [...] listopada 2012 r. złożyła skargę na działanie Burmistrza Gminy [...] w przedmiocie nieudostępnienia informacji publicznej. Na pisma te nie otrzymała odpowiedzi. W związku z powyższym skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Burmistrza Gminy [...], podając, że do dnia wniesienia skargi nie został zrealizowany jej wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Wskazała również, że skoro bezczynność trwa już 14 miesięcy, to należy uznać, że miała ona miejsce przy rażącym naruszeniu prawa. Wniosła o zobowiązanie organu do dokonania czynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej zgodnie z jej wnioskiem z [...] marca 2012 r., uznanie, że bezczynność stanowiła rażące naruszenie prawa i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że po udzieleniu skarżącej odpowiedzi pismem z [...] marca 2012 r. przystąpił do przetwarzania danych osób, które otrzymały lub oczekują na przydział mieszkań komunalnych. Organ dokonał analizy ponad 914 akt indywidualnych spraw i udostępnił skarżącej wykazy, ograniczając dostęp do informacji umożliwiających identyfikację osób fizycznych, tj. przekazał wykazy, w których imiona i nazwiska oraz adresy zamieszkania osób, których dotyczyły wykazy zostały zanonimizowane. W związku z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, z którego wynikało, że skarżąca oczekuje podania imion i nazwisk oraz adresów osób objętych wykazami, organ przystąpił do uzyskania zgód od poszczególnych osób na udostępnienie ich danych osobowych. 124 osoby wyraziły zgodę na udostępnienie ich danych osobowych, 137 osób sprzeciwiło się temu, a 651 osób nie zajęło stanowiska. W związku z powyższym organ podał, że dane osób, które wyraziły zgodę na ich udostępnienie skarżącej, zostaną przekazane skarżącej do [...] lipca 2013 r. w formie uzupełnionych wykazów. Uwzględniając powyższe okoliczności, a zwłaszcza podejmowane działania, organ uznał, że nie pozostaje w bezczynności. [...] lipca 2013 r. skarżącej został przekazany uzupełniony wykaz zawierający imiona i nazwiska oraz adresy osób, które wyraziły zgodę na udostępnienie ich danych osobowych. [...] października 2013 r. została natomiast wydana decyzja odmawiająca udostępnienie informacji publicznej w zakresie imion, nazwisk i adresów zamieszkania osób, których dotyczył wniosek, a które nie wyraziły zgody na udostępnienie danych. Pismem z [...] października 2013 r., wobec wykonania wszystkich żądań skarżącej, organ wnioskował o umorzenie postępowania. Na rozprawie 12 listopada 2013 r. skarżąca oświadczyła, że po wniesieniu skargi organ wydał decyzję, a zatem nie pozostaje w bezczynności, w związku z czym wniosła o umorzenie postępowania i zasądzenie kosztów postępowania. Organ przychylił się do wniosku o umorzenie postępowania, wniósł jednak o oddalenie wniosku o zasądzenie kosztów postępowania, gdyż cały czas podejmował czynności mające na celu załatwienie sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjny sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej zwana jako "P.p.s.a."). obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana został zawiniona lub niezawiniona opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, ze stosowany akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana, wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86). Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wyłącznie wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej powoływana jako u.d.i.p.) terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2 miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że został w niej spełniony zarówno zakres podmiotowy, jak i przedmiotowy stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej. Burmistrz Gminy [...] jest bowiem organem zobowiązanym do udzielenia posiadanej informacji publicznej, zaś żądana przez skarżącą informacja ma charakter informacji publicznej. Sąd ocenia skargę na bezczynność na moment jej wniesienia, niemniej zobowiązany jest uwzględnić wszelkie okoliczności zaistniałe od tego zdarzenia prawnego do chwili orzekania. Biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku o dostęp do informacji publicznej ([...] marca 2012 r.) i zestawiając ją z datą skierowania skargi ([...] maja 2013 r.) nie można przyjąć, by skarga na moment jej wniesienia była nieuzasadniona. Organ podejmował wprawdzie czynności zmierzające do realizacji wniosku skarżącej, ale do momentu wystąpienia do Sądu ze skargą na bezczynność organu Burmistrz nie udostępnił wnioskowanej informacji, jak również nie wydał decyzji odmownej. Wypełnienie żądania skarżącej nastąpiło po wniesieniu skargi do Sądu. [...] lipca 2013 r., przy wykorzystaniu poczty elektronicznej, przesłany został skarżącej wykaz osób, które otrzymały mieszkania z zasobów komunalnym Gminy [...] w latach 2006-2012 oraz osób oczekujących na przydział lokalu mieszkalnego dłużej niż 4 lata, zawierający imiona i nazwiska oraz adresy osób, które wyraziły zgodę na udostępnienie swoich danych osobowych. Natomiast decyzją z [...] października 2013 r. Burmistrz Gminy [...] odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie imion, nazwisk i adresów zamieszkiwania osób, których dotyczył wniosek, a które nie wyraziły zgody na udostępnienie wnioskowanych danych. Tym samym organ, podejmując stosowny akt w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej realizujący wniosek skarżącej w części, jak również dokonując czynności udostępnienia pozostałej części żądanej informacji, uwolnił się od zarzutu zwłoki po wniesieniu skargi, a przed jej rozpoznaniem. Zgodnie z art. 149 P.p.s.a., Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Uwzględniając okoliczności przedmiotowej sprawy, a zwłaszcza działania organu zmierzające do uzyskania zgody na udostępnienie danych osobowych od 912 osób, Sąd orzekł, że bezczynność Burmistrza Gminy [...] nie stanowiła bezczynności kwalifikowanej. Rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12 Lex nr 1218894). W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Organ w pierwszej fazie realizacji wniosku źle zinterpretował zakres żądanej informacji, a następnie podejmował uzasadnione czynności w celu jego zrealizowania. W myśl art. 149 P.p.s.a. Sąd nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania w kierunku wydania wyroku zobowiązującego organ do rozpatrzenia wniosku, jeżeli w dniu orzekania zarzucana w skardze bezczynność już nie występuje, bo organ podjął stosowną decyzję, czy też dokonał czynności, jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. W takiej sytuacji postępowanie sądowe wszczęte skargą na bezczynność staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a., orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku, zaś w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., jak w punkcie drugim. O kosztach orzeczono na podstawie art. 201 § 1, art. 205 § 1 oraz art. 209 P.p.s.a., uznając, że w dacie wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności. Sąd zasądził od Burmistrza Gminy [...] na rzecz skarżącej I. S. kwotę 100zł, poniesioną tytułem uiszczenia wpisu do skargi. Wobec wniosku organu o zasądzenie kosztów postępowania wskazać należy, że wobec jednoznacznej treści przepisu art. 201 § P.p.s.a., wniosek ten nie mógł zostać uwzględniony.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło