II SAB/Wa 463/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 października 2025 r. sprawy ze skargi K.J. na bezczynność Rektora Uniwersytetu [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] kwietnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że Rektor Uniwersytetu [...] dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku K.J. z dnia [...] kwietnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej; 2. stwierdza, że bezczynność Rektora Uniwersytetu [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Rektora Uniwersytetu [...] na rzecz skarżącego K.J. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. K.J., dalej: "skarżący", wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2025 r. zwrócił się do Rektora Uniwersytetu [...], dalej: "Rektor U[...]", "organ", o udostępnienie list rankingowych do Szkół Doktorskich z lat 2022-2024 z kierunków: nauki o komunikacji społecznej i media; nauki o bezpieczeństwie; nauki o polityce i administracji. We wniosku zaznaczył, że na stronie internetowej Szkoły Doktorskiej archiwalne listy rankingowe nie działają. Po wejściu w link (przykładowy link do listy z 2022) pojawia się komunikat, o tym, że taka strona nie istnieje (404 Not Found). Organ w odpowiedzi z dnia 22 kwietnia 2025 r. poinformował, że listy rankingowe są odpubliczniane zgodnie z zasadami ochrony danych osobowych, a następnie są archiwizowane. Nie ma możliwości udostępnienia ich po zarchiwizowaniu. Skarżący reagując na powyższą odpowiedź, w tej samej dacie, skierował do organu pismo, w którym stwierdził, że archiwizacja dokumentu nie uchyla jego statusu jako informacji publicznej i nie zwalnia instytucji z obowiązku jego udostępnienia. Archiwizacja dotyczy sposobu przechowywania dokumentów, nie zaś ich dostępności dla obywateli. Podniósł, że wnioskowane listy rankingowe były wcześniej publikowane na stronie internetowej Szkoły Doktorskiej i zawierały dane osobowe kandydatów, w tym imię, nazwisko, planowanego promotora oraz tytuł projektu badawczego. Ich publikacja musiała być zatem zgodna z przepisami o ochronie danych osobowych już w momencie pierwotnego udostępnienia. W związku z powyższym, zwrócił się o udostępnienie archiwalnych list w tej samej formie, w jakiej były wcześniej opublikowane. W przypadku wątpliwości, co do kwestii danych osobowych, wniósł o wersję zanonimizowaną - np. z usunięciem imion i nazwisk kandydatów, przy zachowaniu pozycji rankingowej, punktacji i tematów badawczych oraz informacji o przyjęciu na studia. W kolejnym piśmie, skierowanym do skarżącego w dniu 28 kwietnia 2025 r., organ poinformował, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w tym ogólnym rozporządzeniem o ochronie danych (RODO), ustawą o ochronie danych osobowych oraz ustawą o dostępie do informacji publicznej, dostęp do tego rodzaju dokumentacji jest ograniczony. Listy rankingowe publikowane były zgodnie z zasadą jawności postępowania rekrutacyjnego, jednak ich dostępność online ograniczona była czasowo i służyła wyłącznie transparentności bieżącego procesu rekrutacyjnego. Po jego zakończeniu (wraz z osiągnięciem zamierzonego celu), zgodnie z wytycznymi Inspektora Ochrony Danych na Uniwersytecie [...] oraz w trosce o ochronę danych osobowych kandydatów, listy te zostały usunięte ze stron internetowych Szkół Doktorskich. Skarżący w dniu 28 kwietnia 2025 r. skierował do organu pismo, w którym wyjaśnił, że jego wniosek z dnia [...] kwietnia 2025 r. dotyczył udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Zaznaczył, że ograniczenia wynikające z ochrony danych osobowych nie uchylają obowiązku udostępnienia informacji publicznej. W przypadku konieczności ochrony danych osobowych, organ powinien zastosować odpowiednią anonimizację, a nie odmawiać dostępu do informacji w całości. Zauważył, że czasowe ograniczenie publikacji dokumentów na stronie internetowej nie uchyla obowiązku udostępnienia tych informacji na indywidualny wniosek. Usunięcie materiału z Internetu nie oznacza, że dokument przestaje być informacją publiczną. W związku z powyższym, podtrzymał wniosek i wezwał do jego niezwłocznego rozpatrzenia poprzez udostępnienie wnioskowanych informacji lub wydanie formalnej decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Pismem z dnia 11 maja 2025 r. skarżący skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Rektora Uniwersytetu [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] kwietnia 2025 r. Skarżący zarzucił organowi naruszenie: 1) art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji, 2) art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek, 3) art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskiwania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, poprzez błędne uznanie, że przedmiotem złożonego wniosku było udostępnienie informacji przetworzonej, 4) art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim odmowa udostępnienia informacji następuje w drodze decyzji, poprzez niezastosowanie, skutkujące brakiem wydania decyzji administracyjnej w przypadku ograniczenia prawa do informacji. Mając na uwadze powyższe, skarżący wniósł o: 1. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, 2. zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i rozstrzygnięcie o kosztach postępowania według norm przepisanych. Podał, że w dniu 16 maja 2025 r. przekazał skarżącemu zanonimizowane listy rankingowe z lat 2022-2024 z kierunków: nauki o komunikacji społecznej i media, nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji - zgodnie z wnioskiem. Opóźnienie w przekazaniu informacji związane było z przejściowym zaburzeniem funkcjonowania Uniwersytetu po [...], w tym wprowadzeniem [...] (dzień wolny od zajęć dydaktycznych i pracy). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga na bezczynność zasługuje na uwzględnienie. Sąd na wstępie wyjaśnia, że sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a. Organ administracji pozostaje w bezczynności w przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie, określonym bądź w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm.), bądź w przepisach szczególnych, m.in. w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902), dalej: u.d.i.p., bądź w przypadku niepodjęcia innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji (por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 1999 r., sygn. akt I SAB 60/99, OPS 2000, Nr 6, poz. 87). Dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami postępowania. W konsekwencji zakres sądowej kontroli skargi na bezczynność sprowadza się do ustalenia, czy organ był zobowiązany do wydania aktu lub podjęcia czynności, oraz czy w zakreślonym przepisami procesowymi terminie dokonał powyższych działań. W rozpoznawanej sprawie skarżący uczynił adresatem wniosku Rektora Uniwersytetu [...]. Stosownie do treści art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. Z powołanych przepisów wynika jednoznacznie, że Rektor Uniwersytetu, jako organ reprezentujący publiczną uczelnię akademicką będącą państwową osobą prawną, jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania będącej w jego posiadaniu informacji publicznej (art. 23 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 9 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - Dz. U. z 2024 r., poz. 1571 z późn. zm.). Według art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy. Z kolei w art. 6 ust. 1 u.d.i.p. zawarto przykładowe wyliczenie informacji publicznej. Wnioskowane w niniejszej sprawie informacje stanowią informację publiczną, gdyż dotyczą kwestii działalności podmiotu w sferze publicznej (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c u.d.i.p.). Organ powinien był zatem załatwić przedmiotowy wniosek w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p. Spór w istocie sprowadza się do tego, czy wniosek skarżącego został zrealizowany w sposób i terminie wymaganym przepisami u.d.i.p. Stosownie do przepisu art. 13 ust. 1 ustawy u.d.i.p., udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 cytowanej ustawy). W sprawie nie budzi wątpliwości, że Rektor U[...] nie załatwił wniosku strony z dnia [...] kwietnia 2025 r. w terminie wyznaczonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., wobec czego zachodzą podstawy do stwierdzenia, że na dzień złożenia skargi do sądu administracyjnego, tj. 11 maja 2025 r., pozostawał w bezczynności. Wymaga zaznaczenia, że załatwienie wniosku po wniesieniu skargi nie zwalnia sądu z badania bezczynności i jej charakteru. Rozpoznanie skargi na bezczynność organu na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania w określonym terminie aktu. Stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, nawet jeżeli wniosek strony został załatwiony przez organ w toku postępowania sądowego (już po wniesieniu skargi), obliguje sąd do oceny, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.), a także stwarza możliwość orzeczenia organowi grzywny lub przyznania na rzecz skarżącego sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Sąd, mając na uwadze powyższe okoliczności, stwierdził, że Rektor U[...] dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego, ale stan ten ustał przed wydaniem niniejszego wyroku, ponieważ za pismem z dnia 16 maja 2025 r. udzielił skarżącemu odpowiedzi na jego wniosek z dnia [...] kwietnia 2025 r. Z tego względu nie było podstaw do zobowiązania Rektora U[...], na mocy art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., do załatwienia ww. wniosku skarżącego w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt organowi, a jedynie podstawa do stwierdzenia bezczynności (punkt 1 sentencji wyroku). Zdaniem Sądu, bezczynność Rektora U[...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a.), co uzasadniało wydanie punktu 2 wyroku. Z rażącym charakterem bezczynności mamy do czynienia np. wtedy, gdy okres zaniechania jest długotrwały, zaniechanie jest celowe lub zamierzone przez organ, ewentualnie wynika z innych niepodlegających akceptacji przyczyn. Istotą rażącego naruszenia prawa jest bowiem pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia. Jak zasadnie wskazuje się w orzecznictwie, rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 675/12, dostępny na www.nsa.gov.pl). Orzeczenie rażącego naruszenia prawa jest więc zastrzeżone dla najbardziej jaskrawych przypadków długotrwałej bierności organów. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Zaniechanie Rektora U[...], biorąc pod uwagę ustawowe terminy załatwiania spraw z wniosku o udostępnienie informacji publicznej - niezwłocznie i nie później niż 14 dni – nie jest znaczne, ponadto w świetle akt administracyjnych i wyjaśnień zawartych w odpowiedzi na skargę, nie można mówić o złej woli Rektora U[...]. Tym samym brak jest podstaw do przypisania kwalifikowanego charakteru bezczynności. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz art. 149 § 1a p.p.s.a. stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku z dnia [...] kwietnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, która to bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzekł w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Zaś o kosztach orzeczono, na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., w pkt 3 sentencji wyroku. Do kosztów postępowania niezbędnych do dochodzenia praw Sąd zaliczył uiszczony przez stronę skarżącą wpis sądowy.