II SAB/Wa 548/14
WyrokWSA w Warszawie2014-11-13
Skład orzekający: Olga Żurawska-Matusiak, Adam Lipiński, Andrzej Kołodziej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej, gdy udostępnia ją w formie zanonimizowanej, a żądane informacje (imię i nazwisko radcy prawnego, nazwa kancelarii, wysokość wynagrodzenia) stanowią istotne elementy umowy o obsługę prawną zawartej w trybie Prawa zamówień publicznych?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, jeśli udostępnia informację publiczną w formie zanonimizowanej, a zanonimizowane dane (imię i nazwisko radcy prawnego, nazwa kancelarii, wysokość wynagrodzenia) stanowią kluczowe elementy umowy o obsługę prawną zawartej w trybie Prawa zamówień publicznych. W takim przypadku organ powinien wydać decyzję administracyjną o odmowie udostępnienia informacji w części, w jakiej nie może jej ujawnić, zamiast pozostawać w bezczynności. Sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku w tym zakresie, umorzył postępowanie w części, w której informacja została już udostępniona (choć zanonimizowana), a w pozostałej części oddalił skargę.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej umów na obsługę prawną gminy, w tym danych radcy prawnego, nazwy kancelarii i wysokości wynagrodzenia. Organ udostępnił zanonimizowaną kopię umowy po wniesieniu skargi na bezczynność. Skarżący uznał, że organ nie udzielił informacji w pełnym zakresie, co doprowadziło do skargi do WSA. Sąd rozpoznał sprawę ze skargi na bezczynność Wójta Gminy.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązano Wójta Gminy [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącego S. M. z dnia [...] września 2013 r. w zakresie wskazania imienia i nazwiska radcy prawnego, nazwy jego kancelarii oraz wysokości ustalonego w umowie wynagrodzenia, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. umorzono postępowanie w zakresie udostępnienia informacji publicznej określonej w pkt 1 wniosku; 3. oddalono skargę w pozostałej części; 4. stwierdzono, że bezczynność organu stwierdzona w pkt 1 wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 5. zasądzono od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącego S. M. kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Andrzej Kołodziej, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2014 r. sprawy ze skargi S. M. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Wójta Gminy [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącego S. M. z dnia [...] września 2013 r. w zakresie wskazania imienia i nazwiska radcy prawnego, nazwy jego kancelarii oraz wysokości ustalonego w umowie wynagrodzenia, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. umarza postępowanie w zakresie udostępnienia informacji publicznej określonej w pkt 1 wniosku; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. stwierdza, że bezczynność organu stwierdzona w pkt 1 wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 5. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącego S. M. kwotę 357 (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z [...] września 2013 r. S. M. (dalej jako skarżący) zwrócił się do Wójta Gminy [...] o udzielenie informacji publicznej, poprzez przesłanie drogą elektroniczną:
1. kopii wszystkich umów (w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego i Kodeksu pracy) wiążących gminę oraz jej jednostki organizacyjne, mających za przedmiot świadczenie na ich rzecz usług w zakresie obsługi prawnej, w tym reprezentację tychże podmiotów przed sądami powszechnymi i administracyjnymi oraz przed organami ścigania i organami władzy publicznej,
2. nadto, o ile nie wynika to wprost z treści umowy, wniósł o wskazanie trybu w jakim doszło do wyboru podmiotu świadczącego usługi oraz czy osoby działające w imieniu tego podmiotu, lub też one same, posiadają tytuł zawodowy adwokata lub radcy prawnego,
3. w przypadku braku umów, które swym zakresem przedmiotowym obejmowałyby w głównej mierze wykonywanie czynności jw., wniósł o wskazanie podmiotów (osób), które w zakresie swoich obowiązków służbowych lub faktycznych wykonują między innymi wskazane czynności obsługi prawnej wraz z podaniem ich kwalifikacji zawodowych i trybu w jakim doszło do ich wyboru.
[...] października 2013 r. organ przesłał skarżącemu w formie elektronicznej pismo, z treści którego wynika, że obsługę prawną w Urzędzie Gminy oraz w jednostkach organizacyjnych pełni radca prawny posiadający tytuł zawodowy radcy prawnego. Na obsługę prawną zawierane są umowy jednoroczne, w trybie art. 4 pkt 8 ustawy z 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych. W wykonaniu umowy radcy prawnemu udzielane są pełnomocnictwa do reprezentowania Gminy i jej jednostek organizacyjnych przed sądami oraz przed innymi podmiotami. Jednocześnie organ wskazał, że bez zgody radcy prawnego nie może ujawnić miesięcznego wynagrodzenia radcy prawnego.
Uznając, że organ nie udzielił informacji w pełnym, żądanym zakresie, skarżący wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na bezczynność Wójta Gminy [...], wnosząc o zobowiązanie organu do rozpoznania jego wniosku z [...] września 2013 r. w terminie 14 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz o zwrot kosztów postępowania.
W ocenie skarżącego organ naruszył przepisy art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 10 ust. 1, art. 13 ust. 1 i 2, art. 14 ust. 1 i 2 oraz art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania, wskazując, iż przesłał skarżącemu zanonimizowaną kopię umowy na obsługę prawną organów Gminy [...] we wnioskowanym przez skarżącego okresie. Organ uznał, że tym samym uchybienie objęte skargą zostało usunięte, a wnioskowana informacja została udzielona w pełnym zakresie. Organ dołączył kopię zanonimizowanej umowy przesłanej skarżącemu.
W piśmie z 4 listopada 2014 r. skarżący podtrzymał skargę w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę prawnych form działania organów administracji publicznej, podlegających jego kontroli, a także orzeka w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.). Natomiast zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Skarga na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania przez organ administracji oczekiwanego przez stronę aktu lub podjęcia określonej czynności. Skarga taka wnoszona jest wówczas, gdy organ wprawdzie prowadzi postępowanie, ale – mimo ustawowego obowiązku – nie kończy go wydaniem stosownego aktu ani nie podejmuje właściwej czynności, której domaga się strona (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, publ. LEX nr 148427 i nr 148280). Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie niewydania stosownego aktu lub niepodjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z realizacją wniosku, a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Istotne bowiem jest, że organ dopuszcza się zwłoki w rozpatrzeniu wniosku, a jego procedowanie wydłuża czas oczekiwania przez stronę na rozstrzygnięcie sprawy. Natomiast okoliczności, które powodują zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów, wpływają na ocenę zasadności skargi na bezczynność w tym sensie, że sąd zobowiązany jest je ocenić przy jednoczesnym stwierdzeniu, czy istniejąca bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa czy też nie.
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej podlega rozpatrzeniu w drodze czynności materialno – technicznej, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. lub decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a.). Oczywistym zatem jest, że w przypadku niepodjęcia przez adresata wniosku takich prawnych form działania, strona może zwalczać stan jego opieszałości w drodze skargi na bezczynność w trybie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Strona ma prawo kwestionowania bezczynności organu zawsze, gdy uznaje, że żądane przez nią informacje są informacjami publicznymi i powinny być jej udzielone w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej jako u.d.i.p.). W przypadku takiej skargi, sąd dokonuje kwalifikacji żądanych informacji i w zależności od ich charakteru, podejmuje stosowne rozstrzygnięcie. Stwierdzając lub nie stwierdzając bezczynności organu w przedmiocie informacji publicznej, ocenia wówczas prawidłowość dokonania przez organ kwalifikacji wniosku, zapewniając stronie niezbędną ochronę sądową w zakresie dostępu do informacji publicznej.
Umieszczenie w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej prawa obywateli do uzyskiwania informacji publicznej wskazuje na ustrojową doniosłość dostępu do takiej informacji i świadczy zarazem o ochronie tego prawa, jako że ma ono konstrukcję publicznego prawa podmiotowego. Konstytucja RP w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego Państwa (ust. 3). W ustępie 1 powołanego przepisu zostało określone powszechne obywatelskie prawo dostępu do informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Obejmuje ono także uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Korelatem tego prawa podmiotowego jest spoczywający przede wszystkim na organach władzy publicznej obowiązek udzielania obywatelom określonych informacji o działalności instytucji. Obowiązek ten polega zatem nie tyle na dostępności określonych informacji dla odbiorcy, ile przynajmniej – co do zasady – oznacza konieczność aktywnego działania ze strony organu udzielającego informacji, które polega na dostarczeniu osobie zainteresowanej, na jej żądanie, pewnego zakresu informacji. Formy realizacji obywatelskiego prawa do informacji publicznej Konstytucja RP określa w ust. 2 tegoż przepisu, wskazując na możliwość dostępu do dokumentów urzędowych oraz wstępu na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów (z możliwością rejestracji obrazu i dźwięku). Artykuł 61 ust. 3 Konstytucji RP wyznacza granice dopuszczalnego ograniczenia tego prawa: ograniczenie może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego Państwa. Z kolei art. 61 ust. 4 stanowi, że tryb udzielania informacji publicznej określają ustawy, a w odniesieniu do Sejmu i Senatu, ich regulaminy.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p.).
W sprawach ze skarg na bezczynność sąd administracyjny obowiązany jest zbadać, czy organ wykonał ciążący na nim obowiązek załatwienia sprawy indywidualnej, określony przepisami prawa administracyjnego, a co za tym idzie – winien ustalić, czy wystąpiły przesłanki (podmiotowe i przedmiotowe) zaistnienia takiego prawnego obowiązku. W rozpoznawanej sprawie przesłanki takie wystąpiły.
Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
1) organy władzy publicznej,
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
W świetle powyższego, nie ulega zatem wątpliwości, że Wójt Gminy [...] będąc organem władzy publicznej, jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej do udzielenia informacji, mającej walor informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu (art. 4 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 u.d.i.p.).
Pojęcie "informacji publicznej" ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W myśl tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Uwzględniając wszystkie aspekty wynikające z treści tych przepisów, można więc przyjąć, że informacją publiczną będzie każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa.
Informacja publiczna, która nie funkcjonuje w obiegu publicznym, udostępniana jest na wniosek, o czym stanowi art. 10 ust. 1 u.d.i.p. Wniosek podlega bowiem realizacji, jeżeli informacja publiczna nie została udostępniona i zainteresowany nie ma innej możliwości zapoznania się z jej treścią, np. poprzez bezpośredni do niej wgląd, bądź sięgając do publikatora.
Żądane przez skarżącego informacje stanowią informację publiczną, co jest okolicznością niekwestionowaną przez organ. Są one bowiem związane z obsługą prawną, która jest świadczona na rzecz Gminy i jej jednostek organizacyjnych przez podmioty zewnętrzne. Wybór tych podmiotów, zawarte z nimi umowy, jak i środki wydatkowane na ten cel stanowią informację o zasadach funkcjonowania władzy publicznej (art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p.) i wydatkowaniu środków publicznych (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f u.d.i.p.). Poprzez zawieranie umów o świadczenie pomocy prawnej organ dysponuje majątkiem publicznym. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 139 ust. 3 ustawy z 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 907 ze zm.) umowy w sprawach zamówień publicznych są jawne i podlegają udostępnieniu na zasadach określonych w przepisach o dostępie do informacji publicznej. W rozpoznawanej sprawie umowa dotycząca obsługi prawnej została zawarta w trybie powyższej ustawy.
Konstytucyjne prawo do informacji publicznej winno służyć jak najszerszemu obywatelskiemu dostępowi do danych publicznych. Zatem normy regulujące zarówno tryb, jak i zasady dostępu do informacji publicznej winny, być wykładane z poszanowaniem podstawowej reguły in dubio pro libertate. Zasada jawności życia publicznego i transparentności działań władzy publicznej, które to zasady legły u podstaw obywatelskiego prawa do informacji publicznej, realizowanego w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, mają bowiem sprzyjać sprawowaniu społecznej kontroli przez wszystkich obywateli. Ustawodawca celowo w art. 2 ust. 2 u.d.i.p. wprowadził zapis, zgodnie z którym od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Toteż zainteresowany obywatel, kierując swój wniosek do podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej, nie musi wykazywać interesu faktycznego czy prawnego w żądaniu uzyskania informacji publicznej, nie musi więc podawać, w jakim celu żądana informacja publiczna jest mu potrzebna.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno – techniczną. Żaden przepis prawa nie nakłada na dysponenta takiej informacji obowiązku nadawania tejże czynności szczególnej formy. W myśl art. 13 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, czyli niezwłocznie, jednak nie później, niż w terminie 14 dni, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Z bezczynnością podmiotu zobowiązanego w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy podmiot ten nie podejmuje czynności materialno – technicznej wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji. Z kolei stanowisko podmiotu, które w istocie sprowadza się do odmowy udzielenia informacji, przybiera procesową formę decyzji administracyjnej (art. 16 u.d.i.p.), co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
W tego typu sprawach wnioskodawca domaga się udzielenia informacji, czyli działania zgodnego z wnioskiem.
W rozpoznawanej sprawie w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej organ udostępnił informację w ograniczonym zakresie. Podał, iż obsługę prawną Gminy oraz jej jednostek organizacyjnych pełni radca prawny, a na tę obsługę, w trybie ustawy - Prawo zamówień publicznych, zawierane są umowy jednoroczne, w wykonaniu których radcy prawnemu udzielane są pełnomocnictwa do reprezentowania Gminy i jej jednostek organizacyjnych przed sądami oraz przed innymi podmiotami. Tym samym organ udzielił informacji objętej pkt 2 wniosku z [...] września 2013 r. i w tym zakresie Sąd skargę – na zasadzie art. 151 P.p.s.a. – oddalił, uznając, że organ wobec udzielonej odpowiedzi nie pozostaje w bezczynności (pkt 3 wyroku).
Do udostępnienia żądanej w pkt 1 wniosku umowy wiążącej Gminę, mającej za przedmiot świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej doszło już po wniesieniu skargi, albowiem dopiero [...] sierpnia 2013 r. przesłano skarżącemu zanonimizowaną kopię umowy – zlecenia nr [...], zawartej [...] stycznia 2013 r. na świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej organów Gminy [...]. Uznając, że w tym zakresie postępowanie stało się bezprzedmiotowe, Sąd – na zasadzie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. – umorzył postępowanie w tej części (pkt 2 wyroku). Istotne jest bowiem, że w sprawach skarg na bezczynność sąd orzeka, biorąc za podstawę stan faktyczny i prawny sprawy, istniejący w dacie orzekania, a w istocie w chwili zamknięcia rozprawy (art. 54 § 3 P.p.s.a.). W sytuacji zatem, gdy w toku postępowania sądowoadministracyjnego, a przed dniem orzekania organ administracji wydał decyzję lub inny akt, bądź też dokonał czynności, choćby z przekroczeniem ustawowych terminów, brak jest podstaw do uwzględnienia skargi stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a.
Sąd uwzględnił natomiast przedmiotową skargę w zakresie w jakim wniosek skarżącego nie został de facto uwzględniony poprzez udzielenie informacji.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że możliwe jest udostępnienie informacji publicznej w sposób nienaruszający dóbr chronionych, poprzez tzw. anonimizację danych wrażliwych. W takim wypadku nie zachodzi potrzeba wydawania oddzielnej decyzji na podstawie art. 16 u.d.i.p., gdyż przepis ten może mieć zastosowanie tylko w wypadku odmowy udostępnienia informacji, a nie w przypadku jej udzielenia z zachowaniem zasady ochrony dóbr chronionych. Natomiast w takiej sytuacji ocenie sądu rozpatrującego skargę na bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej, podlega sposób i zakres dokonanej przez organ anonimizacji, a w szczególności, czy nie niweczy ona pożądanego przez stronę rezultatu w postaci uzyskania informacji o konkretnie wskazanych sprawach publicznych (por. wyrok NSA z 16 kwietnia 2014 r., I OSK 2339/13, publ. https://cbois.nsa.gov.pl).
W rozpoznawanej sprawie organ zanonimizował udostępnioną skarżącemu umowę poprzez usunięcie z niej imienia i nazwiska radcy prawnego, nazwy firmy, pod którą kancelaria ta jest prowadzona, wysokości miesięcznego wynagrodzenia oraz numeru i lokalizacji rachunku bankowego. W ocenie Sądu elementy takie jak dane osobowe radcy prawnego, firma pod jaką prowadzi działalność gospodarczą oraz wysokość środków publicznych przeznaczonych na jego wynagrodzenie stanowią istotne i kluczowe elementy umowy o świadczenie obsługi prawnej. Nie można przy tym tracić z pola widzenia okoliczności, iż przedmiotowa umowa została zawarta w trybie ustawy – Prawo zamówień publicznych, co oznacza, że umowa ta, stosownie do przywołanego wcześniej przepisu ma charakter jawny. Także stosownie do art. 38 ust. 1 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013 r., poz. 672 ze zm.) dane radcy prawnego, tj. imię i nazwisko, nazwa kancelarii, nr identyfikacji podatkowej NIP i nr REGON są jawne i każdemu dostępne w CEIDG (Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej).
Skoro zatem skarżący wnosił o udostępnienie kopii umów mających za przedmiot świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, to udostępnienie kopii umowy bez jej najistotniejszych elementów należy ocenić jako równoznaczne z odmową udostępnienia takiej informacji publicznej. Odmowa udostępnienia informacji publicznej powinna natomiast znaleźć odzwierciedlenie w stosownej decyzji, wydanej w trybie art. 16 u.d.i.p. w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., który określa możliwość ograniczenia prawa do informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Tylko bowiem wydanie decyzji pozwoli stronie i ewentualnie sądowi, w przypadku zakwestionowania przez stronę wydanego rozstrzygnięcia, na poznanie motywów jakimi kierował się organ, odmawiając ujawnienia pewnych treści. Skoro więc organ nie wydał decyzji w powyższym zakresie, to należało uznać, że popadł w bezczynność w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie treści umowy wskazanych w wyroku. W orzecznictwie podkreśla się, że w sytuacji, gdy informacja w pewnym zakresie została udzielona, nakładanie na organ ponownego obowiązku jej udzielenia w całości, w drodze obowiązku ponownego rozpoznania wniosku strony o jej udostępnienie, nie ma podstawy w obowiązujących przepisach. Obowiązkiem Sądu było zatem precyzyjne określenie zakresu, w jakim informacja nie została udzielona i tylko w takim zakresie możliwe było pozytywne dla skarżącego wyrokowanie.
Za uprawnione natomiast uznał Sąd zanonimizowanie umowy w zakresie pkt 6 co do lokalizacji i numeru rachunku bankowego. Są to niewątpliwie dane wrażliwe, a jednocześnie niestanowiące istotnego elementu umowy o świadczenie obsługi prawnej. Podkreślenia przy tym wymaga, że stosownie do brzmienia art. 104 i 105 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (Dz. U. z 2012 r., poz. 1376 ze zm.) uznać należy, że rachunek bankowy klienta banku objęty jest tajemnicą bankową. Zatem, bez woli właściciela rachunku (art. 104 ust. 4 zd. drugie Prawa bankowego) nie jest możliwe ujawnienie numeru rachunku osobom postronnym i instytucjom nieuprawnionym (niewymienionym w przepisach ustawy – Prawo bankowe), zwłaszcza przez podmiot, który wszedł w posiadanie tego numeru rachunku w ramach realizacji umowy cywilnoprawnej, jak to miało miejsce w analizowanym przypadku.
Reasumując, Sąd uznał, że organ pozostaje w bezczynności w zakresie udzielenia skarżącemu informacji szczegółowo określonej w pkt 1 wyroku i w oparciu o art. 149 § 1 P.p.s.a. zobowiązał Wójta Gminy [...] do rozpoznania wniosku skarżącego w tym zakresie (pkt 1 wyroku). Jeżeli organ podtrzyma swoje stanowisko, iż informacje te nie mogą być skarżącemu udzielone, winien wydać w tym zakresie decyzję przy uwzględnieniu regulacji prawnych zawartych w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.
Jednocześnie Sąd uznał, że stwierdzona bezczynność Wójta Gminy [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wprawdzie organ nie zachował terminów określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej, jak również nie udzielił informacji w pełnym zakresie, to jednak nie można przyjąć, że stwierdzona bezczynność w sposób rażący uchybia przepisom ustawy o dostępie do informacji publicznej. Prezentowane przez organ stanowisko wskazuje na wadliwą interpretację przepisów ww. ustawy, a nie na lekceważenie strony (pkt 4 wyroku).
O zwrocie kosztów postępowania, obejmujących uiszczony wpis sądowy w wysokości 100 zł oraz koszty wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego w wysokości 240 zł i 17 zł tytułem poniesionej opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa, Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło