II SAB/Wa 6/14

WyrokWSA w Warszawie2014-03-13

Skład orzekający: Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Andrzej Kołodziej, Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego wykonująca zadania publiczne, takie jak dystrybucja gazu, jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej na wniosek, nawet jeśli wnioskodawca pozostaje z nią w sporze cywilnoprawnym?
Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego wykonująca zadania publiczne, w tym dystrybucję gazu, jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej na wniosek, niezależnie od istnienia sporu cywilnoprawnego z wnioskodawcą. Prawo dostępu do informacji publicznej ma charakter publicznego prawa podmiotowego i nie może być ograniczane ze względu na indywidualne interesy podmiotu zobowiązanego, chyba że wynika to z konstytucyjnie uzasadnionych przesłanek. Spółka nie może odmówić udostępnienia informacji publicznej, powołując się na możliwość uzyskania jej w innym trybie, jeśli sama jest podmiotem zobowiązanym do jej udzielenia na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Stan faktyczny
Skarżąca K. M. wniosła o udostępnienie decyzji administracyjnych i innych dokumentów dotyczących budowy urządzeń gazowych na jej nieruchomości. Spółka odmówiła udostępnienia informacji, twierdząc, że nie jest to informacja publiczna i że skarżąca może uzyskać dokumenty w innym trybie. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność spółki, zarzucając jej nieudostępnienie informacji publicznej w ustawowym terminie. Spółka w odpowiedzi na skargę podtrzymała swoje stanowisko, argumentując, że żądane dokumenty dotyczą sporu cywilnoprawnego i że skarżąca była stroną postępowań administracyjnych, co umożliwia jej dostęp do dokumentów w trybie K.p.a.
Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje Polską Spółkę [...] Sp. z o.o. do rozpatrzenia wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od spółki na rzecz skarżącej kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej Ewa Marcinkowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2014 r. sprawy ze skargi K. M. na bezczynność Polskiej Spółki [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej. 1. zobowiązuje Polską Spółkę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącej K. M. z dnia [...] lutego 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Polskiej Spółki [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na rzecz skarżącej K. M. kwotę 357 (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 5 lutego 2013 r. pełnomocnik K. M. wezwał [...] Sp. z o.o. [...] w S. do podjęcia negocjacji w przedmiocie ustalenia wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym działki [...], położonej w miejscowości T., gmina G., powiat [...], województwo [...], dla której Sąd Rejonowy w T. prowadzi księgę wieczystą o numerze [...] oraz ustanowienia na tej nieruchomości odpłatnej służebności przesyłu dotyczącej posadowionych urządzeń gazowych. W piśmie tym zawarł jednocześnie wniosek o udostępnienie wszelkich, ewentualnych decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy ww. urządzeń usytuowanych na działce K. M., w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 5 i ust. 3, art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a) tiret pierwszy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Do wniosku załączone zostało pisemne oświadczenie H. M., że przekazuje wszelkie roszczenia dotyczące ewentualnego odszkodowania za korzystanie przez każdego przedsiębiorcę przesyłowego z gruntów stanowiących jego własność na rzecz żony K. M. W odpowiedzi na powyższe wystąpienie, [...] Sp. z o.o. [...] w S. w piśmie z dnia 22 lutego 2013 r. poinformowała pełnomocnika wnioskodawczyni, iż przedmiotowa sieć gazowa została wybudowana na podstawie decyzji z dnia [...] października 1980 r., wydanej przez Naczelnika Gminy w G. na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (jedn. tekst: Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64). Ponadto zwrócono uwagę, że od dnia 10 listopada 1982 r. przedmiotowa sieć gazowa jest nieprzerwanie eksploatowana, najpierw przez poprzedników prawnych Spółki, a obecnie przez Spółkę. Z przedstawionych powyżej okoliczności wynika zatem, że Spółce przysługuje tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, stanowiącej własność K. M. w zakresie służebności o treści służebności przesyłu. W tej sytuacji zarówno żądanie zapłaty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości, jak również żądanie ustanowienia służebności przesyłu nie znajduje uzasadnienia. W piśmie tym wskazano jednocześnie, że powoływany przez pełnomocnika art. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej nie może znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie. Zgodnie bowiem z treścią wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2011 r. (sygn. akt II SAB/Wa 318/11), spraw indywidualnych, wynikających ze sporu, nie można kwalifikować jako informacji publicznej w rozumieniu art. 1 i 6 ustawy i danych, dotyczących sytuacji majątkowej kontrahenta żądać w tym trybie. Wychodząc jednak naprzeciw prośbie o udostępnienie dokumentów wskazanych we wniosku poinformowano pełnomocnika wnioskodawczyni o możliwości osobistego zapoznania się z dokumentami urzędowymi dotyczącymi przedmiotowego gazociągu, znajdującymi się w posiadaniu Spółki, w siedzibie [...] Sp. z o.o. w T. [...] w S. w uzgodnionym wcześniej terminie. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, pełnomocnik skarżącej K. M. wniósł o stwierdzenie bezczynności Polskiej Spółki [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. oraz zobowiązanie jej do udzielenia informacji w żądanym zakresie i w żądanej formie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając bezczynność polegającą na: 1. nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek z 5 lutego 2013 r. w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, 2. niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzenia postępowania zgodnie z art. 17 ust. 1 ww. ustawy. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej podniósł, że argumentem przemawiającym za obowiązkiem stosowania przez spółkę prawa handlowego, zajmującą się dystrybucją gazu, ustawy o dostępie do informacji publicznej jest art. 4 ust. 1 pkt 5 tej ustawy. Przepis ten stanowi, iż zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej, oprócz władz publicznych, są również inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Zadanie publiczne cechuje zaś powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli. Dystrybucja gazu i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo gazownicze ze względu na znaczenie paliwa gazowego dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, są wyrazem urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji RP. Żądanie udostępnienia decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii gazowych dotyczy zatem "sprawy publicznej" i nakłada na przedsiębiorstwo obowiązek udzielenia informacji dotyczącej tej sprawy. Jednocześnie pełnomocnik zaznaczył, że wniesienie skargi na bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej nie jest obwarowane jakimkolwiek terminem, a skarga na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej, nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia. Wskazał nadto, że do dnia sporządzenia skargi Spółka ani nie udzieliła informacji, ani nie wydała rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji, czy też w sprawie umorzenia postępowania o udostępnienie informacji. Poinformował też, że na mocy uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników spółki [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Z. z dnia [...] maja 2013 r. o połączeniu w trybie art. 492 § 1 KSH ze spółką P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. doszło do połączenia ww. spółek, wobec czego, na mocy art. 494 1 KSH spółka przejmująca wstępuje z dniem połączenia we wszystkie prawa i obowiązki spółki przejmowanej. Jednocześnie na mocy aktu notarialnego z dnia [...] sierpnia 2013 r. Rep. [...] nr [...] doszło do zmiany firmy spółki na Polska Spółka [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. Do skargi załączony został wydruk KRS spółki [...] Sp. z o.o. oraz wydruk KRS spółki Polska Spółka [...] Sp. z o.o. W odpowiedzi na skargę Polska Spółka [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła o oddalenie skargi. Uzasadniając swoje stanowisko Spółka podniosła, że przedmiotowa sieć gazowa została wybudowana przez Urząd Gminy w G. oraz Społeczny Komitet Gazyfikacji wsi T. na podstawie decyzji Wojewódzkiego Biura Planowania Przestrzennego z dnia [...] września 1980 r. zatwierdzającej plan realizacyjny i udzielającej pozwolenia na budowę sieci gazowej średnioprężnej oraz dopływów domowych dla wsi T. W skład Społecznego Komitetu Gazyfikacji wsi T. wchodził również właściciel działki o obecnym nr [...] (poprzednio [...]), na której wybudowany został odcinek sieci gazowej oraz przyłącz gazowy do budynku, co wynika z wykazu członków tego komitetu. W związku z ww. decyzją dnia [...] października 1980 r. została wydana przez Naczelnika Gminy w G. decyzja zezwalająca poprzednikowi prawnemu Spółki, [...] w S., na przeprowadzenie robót ziemnych i montażowych przez nieruchomości położone w Gminie T., w tym ww. działkę. Zgodnie z adnotacją zawartą na ww. decyzji, otrzymali ją także właściciele nieruchomości. Następnie sieć ta przekazana została przez Urząd Gminy w G. oraz Społeczny Komitet Gazyfikacji wsi T. na rzecz poprzednika prawnego Spółki "bez jakichkolwiek obciążeń natury rzeczowej, finansowej oraz prawnej", co znajduje potwierdzenie w treści protokołu zdawczo - odbiorczego z dnia [...] października 1982 r. Właściciel przedmiotowej nieruchomości oznaczonej obecnie nr [...], przez którą przeprowadzono gazociąg, był stroną obu postępowań administracyjnych, tj. postępowania przed Wojewódzkim Biurem Planowania Przestrzennego, w toku którego dnia [...] września 1980 r. wydano decyzję zatwierdzającą plan realizacyjny i udzielającą pozwolenia na budowę sieci gazowej średnioprężnej oraz dopływów domowych dla wsi T., jak i postępowania przed Naczelnikiem Gminy w G., zakończonego dnia [...] października 1980 r. wydaniem decyzji zezwalającej poprzednikowi prawnemu Spółki, [...] w S., na przeprowadzenie robót ziemnych i montażowych przez nieruchomości położone w Gminie T. Jako strona ww. postępowań właściciel ww. nieruchomości otrzymał więc egzemplarze wydanych decyzji, co znajduje potwierdzenie w adnotacji na decyzji z dnia [...] października 1980 r. Co więcej, obecnie skarżący jako strona ww. postępowań może w dalszym, ciągu domagać się ponownego udostępnienia decyzji związanych z budową sieci gazowej położonej na swojej nieruchomości od właściwych urzędów, które takie decyzje wydawały, w trybie określonym w Kodeksie postępowania administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej: "przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi". Takim innym trybem dostępu do decyzji administracyjnej jest tryb przewidziany w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego (obecnie w art. 73 K.p.a.). W świetle powyższego należy zatem stwierdzić, że ww. decyzje zostały skarżącemu udostępnione przez organy je wydające, zaś od daty wydania tych decyzji skarżący dysponował i dysponuje możliwością uzyskania odpisu tych decyzji w innym trybie niż przewidziany w ustawie o dostępie do informacji publicznej. W rezultacie sam fakt, że skarżący dotychczas nie skorzystał z możliwości uzyskania odpisu decyzji we wskazanym wyżej trybie sam w sobie nie może przesądzać o pojawieniu się po stronie Spółki obowiązku wynikającego z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Spółka podniosła jednocześnie, iż spraw indywidualnych, wynikających ze sporu na tle zawartego przez strony kontraktu, nie można kwalifikować jako informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej i danych, dotyczących sytuacji majątkowej kontrahenta żądać w tym trybie. Takim kontraktem jest natomiast niewątpliwie umowa przekazania sieci gazowej, zawarta w celu przesyłu paliwa gazowego przez Spółkę do m.in. budynku skarżącego, który to przesył niemożliwy jest bez jednoczesnego korzystania z nieruchomości skarżącego, polegającego chociażby na posadowieniu gazociągu pod powierzchnią gruntu. Taki sam charakter ma umowa, której przedmiotem jest ustanowienie służebności przesyłu na nieruchomości skarżącego, o zawarcie której zwrócił się do Spółki. Niniejsza sprawa nie jest więc sprawą publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak twierdzi skarżący, ale sprawą indywidualną, prywatną o charakterze cywilnoprawnym, która winna zostać rozstrzygnięta przez właściwe sądy powszechne. W takiej sytuacji skarżący może zaś uzyskać dostęp do żądanych dokumentów na podstawie art. 187 § 2 pkt 3 i 4 K.p.c. Spółka zaznaczyła jednocześnie, iż umożliwiła skarżącemu osobiste zapoznanie się z posiadanymi dokumentami po wcześniejszym uzgodnieniu terminu. Skarżący nie skorzystał jednak z tej możliwości. Podkreśliła przy tym, że prawo do informacji publicznej nie jest tożsame z żądaniem kserokopii (odpisów) dokumentów stanowiących taką informację. Pełnomocnik skarżącej w piśmie procesowym z dnia 4 marca 2014 r. podtrzymał zarzuty skargi. Ustosunkowując się do argumentacji przedstawionej w odpowiedzi na skargę podniósł, iż w przedmiotowej sprawie skarżąca nie ma możliwości uzyskania wnioskowanych informacji w jakimkolwiek innym znanym trybie. Nie posiada ona bowiem wiedzy pozwalającej na dokładną identyfikację wnioskowanej dokumentacji oraz ewentualnych organów, które miałyby jej ową dokumentację udostępnić - o ile takowe istnieją. Decyzje i dokumenty dotyczące budowy urządzeń gazowych są natomiast dokumentami, w których posiadaniu pozostaje inwestor, a jeżeli inwestorem jest podmiot realizujący zadania publiczne, to i decyzje te i dokumenty służą realizowaniu zadań publicznych przez taki podmiot. Zaznaczył też, iż narażenie na koszty oraz ogromne zaangażowanie czasowe związane z samodzielnym poszukiwaniem wnioskowanej dokumentacji przez skarżącą, zważywszy na brak możliwości dokładnej przez nią identyfikacji przedmiotowych dokumentów, stałoby w sprzeczności ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej zwana jako "P.p.s.a.", obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. W ocenie Sądu, skarga na bezczynność Polskiej Spółki [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. zasługuje na uwzględnienie. Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Organ administracji pozostaje w bezczynności w szczególności w przypadku, gdy nie udzielił zainteresowanej jednostce żądanej przez nią informacji publicznej bądź też nie podjął rozstrzygnięcia stosownie do przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.). W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się skarżący, był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz, że żądana przez skarżącego informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy, pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność (por. P. Szustakiewicz, Postępowanie w sprawie bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych, Przegląd Prawa Publicznego 2012, nr 6, s. 75 i n. wraz z powołanym orzecznictwem). Do udostępniania informacji publicznej, w myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż Polska Spółka [...] Sp. z o.o. z siedzibą W. jest zobowiązana do rozpoznania przedmiotowego wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Zauważyć bowiem należy, że działalność Spółki obejmuje m. in. poszukiwania i eksploatację złóż gazu ziemnego, ropy naftowej oraz import, magazynowanie, obrót oraz dystrybucję paliw gazowych i płynnych. Zgodnie natomiast z definicją celu publicznego zawartą w art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), celami publicznymi są: budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Z uwagi zatem na wagę i zakres zadań wykonywanych przez Spółkę, a przede wszystkim obowiązki tego podmiotu jako operatora systemu dystrybucyjnego gazu oraz mając na uwadze brzmienie powołanego wyżej art. 6 pkt 2 ustawy, jest ona jednostką organizacyjną użyteczności publicznej, wykonującą zadania publiczne w rozumieniu powołanego art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej i wobec czego podlega regulacjom tej ustawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10). Jednocześnie, w ocenie Sądu, żądane przez skarżącą informacje mają charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do art. 1 ust. 1 ww. ustawy, informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Informacją taką jest w szczególności informacja o danych publicznych, w tym "treść i postać dokumentów urzędowych", a zwłaszcza "treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć" (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret 1 ustawy). We wniosku z dnia [...] lutego 2013 r. skarżąca wystąpiła o udostępnienie decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy gazowych urządzeń przesyłowych na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości T. gm. G. Skarżąca domaga się więc niewątpliwie udostępnienia "treści aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć", o jakich mowa w powołanym przepisie art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret 1 ustawy, a także innych dokumentów stanowiących podstawę budowy, posadowienia i ewentualnie przebudowy urządzeń przesyłowych. Sąd nie podziela argumentacji Spółki, iż zawarte we wniosku z dnia [...] lutego 2013 r. żądanie udostępnienia wskazanych dokumentów nie może być oceniane w oparciu o przepisy ustawy, albowiem dokumenty te wiążą się z dochodzeniem przez skarżącą od Spółki roszczeń cywilnoprawnych. Zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo dostępu do informacji publicznej ma zatem konstrukcję publicznego prawa podmiotowego. Prawu temu odpowiada obowiązek udzielania obywatelom informacji publicznej przez podmioty wskazane w ustawie, do których, jak wskazano wyżej, należy Polska Spółka [...] Sp. z o.o. Przepis art. 61 ust. 3 Konstytucji RP wyznacza granice dopuszczalnej ingerencji w zakres omawianego prawa, wskazując, iż ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach wartości, jakimi są: ochrona wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochrona porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego Państwa. Ograniczenia dostępności informacji publicznej i kryteria ważenia kolidujących ze sobą wartości podlegają ocenie z punktu widzenia zasady proporcjonalności określonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Ograniczając pewną sferę wolności konstytucyjnej obywatela, przepis ustawy musi czynić to w sposób, który przede wszystkim nie naruszy jej istoty i nie spowoduje zachwiania relacji konstytucyjnego dobra, które jest ograniczane (prawo do informacji publicznej). Wskazana regulacja winna także być adekwatna do celu, jaki temu ograniczeniu przyświeca (np. ochrona prywatności), który to cel musi być również kwalifikowany w kategoriach wartości konstytucyjnej (interes jednostki, interes Państwa). Chodzi zatem o prawidłowe wyważenie proporcji, jakie muszą być zachowane, by przyjąć, że dane ograniczenie wolności obywatelskiej nie narusza konstytucyjnej hierarchii dóbr (por. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2012 r., I OSK 2022/12, niepubl.). Decyzje administracyjne, stanowiące podstawę lokalizacji i budowy przez przedsiębiorstwo linii gazowych na nieruchomościach innych podmiotów ze swej istoty stanowią przedmiot informacji publicznej. W świetle bowiem utrwalonego orzecznictwa sądowego, dokumentacja związana z procesami inwestycyjnymi, w tym decyzje administracyjne, operaty szacunkowe i inne dokumenty są dokumentami, do których dostęp gwarantuje ustawa, jeżeli znajdują się one w posiadaniu podmiotu, do którego kierowany jest wniosek o taką informację (wyroki WSA w Krakowie: z dnia 15 stycznia 2013 r., II SAB/Kr 184/12, niepubl., z dnia 28 stycznia 2013 r., II SAB/Kr 212/12, niepubl. oraz z dnia 17 kwietnia 2013 r., II SAB/Kr 21/13, niepubl., wyroki WSA w Poznaniu: z dnia 29 maja 2008 r., IV SA/Po 545/07, Lex nr 516697 oraz z dnia 19 grudnia 2007 r., IV SA/Po 652/07, Lex nr 460751). Przyjęcie, jak tego domaga się Spółka, że tego rodzaju dokumenty urzędowe będące w posiadaniu przedsiębiorstwa gazowniczego "tracą" charakter informacji publicznej w przypadku, gdy ich udzielenia domaga się osoba fizyczna pozostająca w sporze cywilnoprawnym z tym przedsiębiorstwem, jest nie tylko sprzeczne z duchem regulacji ustawowych i konstytucyjnych dotyczących dostępu do informacji publicznej, ale nadto byłoby nielogiczne. Ocena, czy określona informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy nie może być odmienna w zależności od tego, jaki wnioskodawca ubiegać się będzie o jej udostępnienie. Rozpatrując wniosek o udostępnienie informacji publicznej właściwy podmiot nie jest zresztą upoważniony do badania interesu prawnego ani nawet faktycznego wnioskodawcy (art. 2 ust. 2 ustawy). Jedynie w przypadku informacji przetworzonej ustawodawca wprowadził wymóg wykazania, że uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 ustawy). Jeżeli konkretny dokument ma charakter informacji publicznej, to nie może być on tej cechy pozbawiony wówczas, gdy jego udostępnienie, zdaniem przedsiębiorstwa, mogłoby mieć negatywne konsekwencje dla tego podmiotu w ewentualnym przyszłym procesie cywilnym. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, odmienna wykładnia powołanych przepisów naruszałaby istotę prawa podmiotowego do informacji publicznej, a także godziłaby w zasadę równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP). Odnosząc się natomiast do argumentacji Spółki, że niedopuszczalne jest stosowanie przepisów ustawy wówczas, gdy żądane informacje osiągalne są w innym trybie, podnieść należy, iż nie zostało wykazane, by skarżąca była stroną ewentualnych postępowań w sprawie lokalizacji i budowy sieci gazowej na działce nr [...] położonej w miejscowości T., co umożliwiałoby jej dostęp do żądanych dokumentów na podstawie art. 73 § 1 K.p.a. Wbrew twierdzeniom Spółki, z przedłożonych dokumentów nie wynika, aby skarżąca była członkiem Społecznego Komitetu Gazyfikacji wsi T. oraz aby uczestniczyła w postępowaniach administracyjnych dotyczących lokalizacji i budowy sieci gazowej w tej miejscowości. Na liście członków Społecznego Komitetu Gazyfikacji wsi T. wymienione zostało jedynie nazwisko męża skarżącej T. M. Z załączonego do wniosku o udostępnienie informacji publicznej odpisu z księgi wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w T. wynika natomiast, że wyłączną właścicielką nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym działki [...], położonej w miejscowości T., gmina G. jest aktualnie skarżąca K. M. Także, ewentualna możliwość zwrócenia się przez skarżącą o udostępnienie żądanych dokumentów do jakiegokolwiek innego podmiotu w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie wyłącza uprawnienia do zwrócenia się z tym wnioskiem do Spółki, skoro jest ona podmiotem objętym regulacją tej ustawy. Z tych powodów należało uznać, że wskazana wyżej norma kolizyjna z art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej nie wykluczała w tym przypadku zastosowania przepisów tej ustawy. Odnośnie natomiast stanowiska Spółki, iż umożliwiła skarżącej osobiste zapoznanie się z posiadanymi dokumentami po wcześniejszym uzgodnieniu terminu, z czego jednak zainteresowana nie skorzystała, należy przypomnieć, iż stosownie do treści art. 14 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się. Z cyt. norm wynika, że powiadomienie o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem, ze wskazaniem, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie, obwarowane jest zarówno terminem, w którym wnioskodawca ma się ustosunkować do propozycji organu, jak i rygorem, który podlega zastosowaniu w przypadku niezłożenia wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu. Dla przyjęcia, że podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej proceduje zgodnie z ustawą, wymagane jest zatem, by powiadomienie o potrzebie sprecyzowania wniosku zostało opatrzone rygorem i terminem na jego realizację. Zamieszczenie tych elementów w powiadomieniu wpływa bowiem na dalszy tok procedowania, a wobec braku sprecyzowania wniosku – pozwala podmiotowi zobowiązanemu na podjęcie czynności zmierzających do wydania decyzji o umorzeniu postępowania o udzielenie informacji publicznej, co uzasadnia konieczność stosowania w tym zakresie przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Spółka w piśmie z dnia 22 lutego 2013 r., stanowiącym odpowiedź na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, nie powiadomiła natomiast wnioskodawczyni o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie zawarła pouczenia, że jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia nie zostanie złożony wniosku o udostępnienie informacji publicznej w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, to postępowanie o udostępnienie informacji zostanie umorzone. Nie została tym samym wdrożona przez Spółkę procedura z art. 14 ust. 2 ustawy mająca na celu udostępnienie informacji publicznej w inny sposób lub w innej formie niż określona we wniosku. Reasumując, z akt sprawy wynika, że Polska Spółka [...] Sp. z o.o. nie załatwiła wniosku skarżącej w sposób określony w ustawie o dostępie do informacji publicznej. W piśmie z dnia 22 lutego 2013 r. Spółka zajęła bowiem stanowisko, iż żądane informacje nie są informacją publiczną, a jednocześnie poinformowała o możliwości osobistego zapoznania się z dokumentami urzędowymi dotyczącymi przedmiotowego gazociągu, znajdującymi się w posiadaniu Spółki, w uzgodnionym wcześniej terminie. Polska Spółka [...] Sp. z o.o. pozostaje zatem w bezczynności co do wniosku skarżącej z dnia [...] lutego 2013 r., a wniosek ten powinien zostać rozpoznany przez Spółkę w trybie określonym w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej. Żądane przez skarżącą informacje mają bowiem charakter informacji publicznej, a podmiot, do którego się zwróciła jest zobowiązany do rozpatrzenia wniosku o jej udzielenie. O ile Spółka jest w posiadaniu wskazanych przez skarżącą dokumentów, powinna zatem zakończyć wszczęte tym wnioskiem postępowanie w sposób przewidziany prawem, udzielając informacji publicznej albo wydając decyzję o jej odmowie, gdyby zaistniały przesłanki do wydania takiej decyzji. Uwzględniając powyższe, Sąd na podstawie art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej zakreślił Spółce termin 14-dniowy do rozpoznania wniosku, liczony od dnia doręczenie prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność Spółki w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę okoliczność Sąd wziął pod uwagę wszystkie aspekty sprawy, w tym fakt, że zachowanie Spółki nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na nią z mocy ustawy. W piśmie skierowanym do pełnomocnika skarżącej Spółka ustosunkowała się bowiem do złożonego wniosku. Bezczynność wynikała natomiast z błędnego przeświadczenia, że żądana informacja nie podlega udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Należy też zwrócić uwagę, że w przypadku, gdyby zachodziła konieczność wydania decyzji administracyjnej w niniejszej sprawie, Spółka powinna rozważyć, czy ustanowienie w sprawie przez K. M. na etapie składania wniosku pełnomocnika w postaci K. jest zgodne z regulacjami zawartymi w Kodeksie postępowania administracyjnego (art. 33 § 1 K.p.a.). Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło