II SAB/Wa 645/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: sędzia WSA Andrzej Kołodziej po rozpoznaniu 29 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym skargi T.S. na bezczynność Głównego Inspektora Pracy w przedmiocie rozpoznania skargi z [...] lutego 2025 r. postanawia: odrzucić skargę. T.S. wniósł Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Głównego Inspektora Pracy w przedmiocie rozpoznania skargi z [...] lutego 2025 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego, ewentualnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skargę należało odrzucić, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Skarga do sądu administracyjnego jest dopuszczalna tylko na formy działania lub zaniechania organów administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-9, § 2a i art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), jak również w przepisach szczególnych. A contrario, skarga na inne przejawy działalności tych podmiotów jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, bowiem na podstawie art. 58 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (§ 1 pkt 1). Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (§ 3). W ocenie Sądu pismo skarżącego z [...] lutego 2025 r. należy uznać za skargę w rozumieniu przepisów działu VIII rozdziału 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.; dalej: k.p.a.). W myśl art. 222 k.p.a. o tym, czy pismo jest skargą albo wnioskiem, decyduje treść pisma, a nie jego forma zewnętrzna. W świetle art. 227 k.p.a. przedmiotem wniosku może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Z analizy treści pisma skarżącego z [...] lutego 2025 r. wynika, że skarżący uczynił jego przedmiotem szereg naruszeń prawa, których dopuścił się w jego mniemaniu organ. Skarżący poinformował także organ o możliwych środkach prawnych, które zastosuje w odpowiedzi na wskazane nieprawidłowości. Osnowa rzeczonego pisma, jak również kontekst, w którym zostało złożone, tj. trwający spór między skarżącym - pracownikiem - a organem - pracodawcą, jednoznacznie determinują charakter prawny pisma jako skargi w rozumieniu przepisów k.p.a. Skarga, o której mowa w art. 227 k.p.a., oraz wniosek, o którym mowa w art. 241 k.p.a., są odformalizowanymi środkami ochrony interesów jednostki, których naruszenie nie daje podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego (por. wprowadzenie do komentarza dot. działu VIII k.p.a. [w]: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2022) Skargi i wnioski załatwia się w samoistnym, jednoinstancyjnym postępowaniu uproszczonym kończącym się czynnością materialno-techniczną (zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy będącej przedmiotem skargi albo wniosku). W postępowaniu skargowo-wnioskowym nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie jest wydawany akt administracyjny ani dokonywana czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (tak WSA w Lublinie w prawomocnym postanowieniu z 28 lipca 2021 r. sygn. akt III SA/Lu 428/21). Przedstawiona powyżej argumentacja znajduje odzwierciedlenie w jednolitym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. postanowienia NSA z 9 grudnia 1999 r. sygn. akt III SAB 7/99 oraz postanowienia WSA w Warszawie z 19 stycznia 2023 r. sygn. akt II SAB/Wa 517/22, z 17 listopada 2021 r. sygn. akt II SAB/Wa 605/21 oraz z 27 stycznia 2020 r. sygn. akt II SAB/Wa 784/19). Czynności podjęte w postępowaniu skargowo-wnioskowym nie podlegają kontroli sądów administracyjnych z uwagi na to, że przepisy p.p.s.a. nie przewidują w tej materii jurysdykcji sądów administracyjnych - w szczególności nie są to czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (zob. pkt 18 komentarza do art. 3 p.p.s.a. [w]: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011). Co więcej, przepisy k.p.a. nie przewidują możliwości ich zaskarżenia. Skoro czynności podejmowane w tego rodzaju postępowaniu nie podlegają kontroli sądowej, to tym bardziej bezczynność w rozpoznawaniu skarg i wniosków nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. jak w sentencji.