II SAB/Wa 69/18
WyrokWSA w Warszawie2018-09-14
Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Iwona Maciejuk, Andrzej Góraj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Rady Ministrów pozostawał w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, jeśli poinformował wnioskodawcę, że nie dysponuje żądanymi informacjami, ale wskazał inny organ, do którego należy się zwrócić?Ratio decidendi
Organ nie pozostaje w bezczynności, jeśli w ustawowym terminie poinformuje wnioskodawcę o braku posiadania żądanej informacji publicznej i wskaże właściwy organ do jej uzyskania. Obowiązek udostępnienia informacji publicznej ciąży na podmiocie, który ją posiada. W takiej sytuacji sąd nie może zobowiązać organu do udzielenia informacji, której nie posiada.Stan faktyczny
Z. K. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej kwot wypłaconych przez Rzeczpospolitą Polską niemieszkającym w Polsce Żydom z tytułu określonej ustawy. Kancelaria Prezesa Rady Ministrów poinformowała, że nie dysponuje tymi informacjami i wskazała na Ministra Spraw Zagranicznych. Z. K. wniósł skargę na bezczynność Prezesa Rady Ministrów, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej i pozbawienie go możliwości skorzystania z prawa dostępu do informacji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędziowie WSA Iwona Maciejuk (spr.), Andrzej Góraj, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 września 2018 r. sprawy ze skargi Z. K. na bezczynność Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] grudnia 2017 r. o udostępnienie informacji publicznej - oddala skargę -
Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2017 r. Z. K. zwrócił się do Prezesa Rady Ministrów, na podstawie art. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz powołując art. 146 ust. 4 Konstytucji RP, o udostępnienie informacji publicznej: "jaką kwotę Rzeczpospolita Polska wypłaciła: 1. w 2015 r., 2. w 2016 r., 3. za okres od 1 stycznia 2017 r. do 31 października 2017 r. niemieszkąjącym w Polsce Żydom
z tytułu ustawy z dnia 14 marca 2014 r. o zmianie ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego oraz niektórych innych ustaw" (punkt I.1 wniosku).
Pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] Zastępca Dyrektora Centrum Informacyjnego Rządu w odpowiedzi na wniosek z dnia [...] grudnia 2017 r. poinformował, że Kancelaria Prezesa Rady Ministrów nie dysponuje wnioskowanymi informacjami. Wskazał, że aby je uzyskać należy zwrócić się do Ministra Spraw Zagranicznych.
Z. K. pismem z dnia 18 stycznia 2018 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] grudnia 2018 r. Wniósł
o doręczenie mu żądanej informacji bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie
14 dni od dnia złożenia niniejszego pisma. Zarzucił naruszenie przez organ art. 2,
art. 4 ust. 1 i art. 23a ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zarzucił,
że pozbawiony został możliwości skorzystania z prawa dostępu do informacji publicznej.
Prezes Rady Ministrów, reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że pismem z [...].12.2017 r. Z. K. wystosował do Prezesa Rady Ministrów wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej kwoty jaką Rzeczpospolita Polska wypłaciła: 1. w 2015 roku, 2. w 2016 roku, 3. za okres od 1 stycznia 2017 r. do 31 października 2017 r. niemieszkającym w Polsce Żydom z tytułu ustawy z dnia 14 marca 2014 r. o zmianie ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego oraz niektórych innych ustaw."
W dniu [...] grudnia 2017 r. została skarżącemu udzielona odpowiedź, w której wskazano, że Kancelaria Prezesa Rady Ministrów nie dysponuje wnioskowanymi informacjami. Na powyższe została wniesiona skarga na bezczynność. Pełnomocnik wskazał, że organ w terminie 14 dni od otrzymania żądania udzielenia informacji ustosunkował się do żądania wniosku i poinformował skarżącego w formie pisemnej, że nie ma danych, których udostępnienia żądano. W istocie zatem organ ustosunkowujący się do całości żądania nie był bezczynny, ponieważ podjął w sprawie działania wynikające z ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie naruszając przy tym wynikającego z ustawy 14-dniowego terminu do załatwienia sprawy. Od "milczenia" organu trzeba odróżnić sytuację, w której organ administracji odpowiada na wniosek o udzielenie informacji publicznej poprzez podjęcie czynności materialno-technicznej, lecz nie może podać żądanych informacji, bo ich po prostu nie posiada. W takiej sytuacji udzielenie odpowiedzi organu na wniosek zainteresowanego podmiotu należy potraktować jako udzielenie informacji, choć oczywiście takie stanowisko organu może nie zadowalać zainteresowanego.
W przeciwnym razie, w sytuacji, gdy organ nie ma żądanej informacji, ewentualne orzeczenie sądu zobowiązujące do udzielenia informacji byłoby w ogóle niewykonalne. Nie można bowiem zmusić kogoś do udzielenia informacji, której nie ma (por. wyrok WSA w Warszawie z 6 lipca 2006 r. II SAB/Wa 48/06).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie podlegała uwzględnieniu, albowiem organ nie pozostawał na dzień wniesienia skargi w bezczynności na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r.
o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1330), zwanej dalej u.d.i.p. w rozpatrzeniu wniosku z dnia[...] grudnia 2017 r. (punkt I.1 wniosku - żądanie sporządzenia i doręczenia – w ustawowym terminie – informacji publicznej jak w pkt. I.1 wniosku).
Powołana ustawa służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając w art. 2 ust. 1 ustawy pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa ta reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p).
Zgodnie z brzmieniem art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą
w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty,
o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji.
Prezes Rady Ministrów jest podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej, gdyż zgodnie z art. 147 ust. 1 Konstytucji RP wchodzi w skład Rady Ministrów, zaś na mocy art. 148 Konstytucji RP kieruje m.in. pracami Rady Ministrów oraz koordynuje i kontroluje pracę jej członków. Powyższe nie było
w sprawie sporne. W sprawie nie było też kwestionowane, że żądana we wniosku
z dnia [...] grudnia 2017 r. (punkt I.1) informacja stanowi informację publiczną.
Informacją publiczną jest bowiem każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.), a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się szerokie pojęcie informacji publicznej uznając za informację publiczną każdą wiadomość, dotyczącą faktów
i danych, wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji
(v. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02, LEX nr 78062, wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1774/10, orzeczenia. nsa.gov.pl). Informacja o majątku publicznym, w tym o wydatkowaniu środków
z majątku publicznego stanowi informację o sprawie publicznej (art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.).
W sytuacji, gdy wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną, tak jak w niniejszej sprawie, organ ma obowiązek: 1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej, co winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku oraz w sposób i w formie zgodnej
z wnioskiem; 2) wydać, na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, 3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie
z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie lub 4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji.
W przypadku niepodjęcia przez adresata wniosku takich prawnych form działania, jak wskazane wyżej, strona może zwalczać stan bezczynności w drodze skargi na bezczynność organu w trybie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a.
W sprawie niniejszej organ nie pozostawał w bezczynności, albowiem pismem z dnia [...] grudnia 2017 r., a zatem w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku z dnia [...] grudnia 2017 r., poinformował wnioskodawcę, że nie dysponuje wnioskowanymi informacjami. Wskazał nadto, do jakiego organu należy się zwrócić, aby uzyskać żądane informacje. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązany do udostępnienia informacji publicznej jest podmiot będący w jej posiadaniu. Jeśli zatem podmiot, do którego zwrócił się wnioskodawca oświadcza w piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r., że żądaną we wniosku informacją nie dysponuje, brak jest podstaw, aby uznać, że pozostaje w bezczynności na gruncie u.d.i.p. Sąd nie ma tym samym, wobec oświadczenia organu, podstaw, aby zobowiązać Prezesa Rady Ministrów do rozpatrzenia wniosku.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie,
na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło