II SAB/Wa 731/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Olga Żurawska – Matusiak, , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2014 r. sprawy ze skargi M. J. na bezczynność Ministra Sportu i Turystyki w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w pozostałym zakresie; 3. zasądza od Ministra Sportu i Turystyki na rzecz skarżącego M. J. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] czerwca 2013 r. M. J. zwrócił się do Ministra Sportu i Turystyki z wnioskiem o pisemne udostępnienie następujących informacji: - pełnej wysokości kosztów - środków publicznych jakie zostały wydatkowane na zorganizowanie koncertu [...]; - podanie, skąd pochodziły pieniądze na ten cel, co konkretnie zostało za te pieniądze zakupione i sfinalizowane; - doręczenie dokumentacji, w szczególności aktów administracyjnych, poleceń przelewu, faktur, na podstawie których zostały wypłacone te środki publiczne; - jakie skutki dla Polski i budżetu Państwa przyniosło sponsorowanie koncertu [...], w szczególności czy do budżetu Państwa wpłynęły jakieś odsetki za udzielone pieniądze publiczne; - czy Minister Sportu i Turystyki ze środków publicznych wspiera polskie inicjatywy charytatywne jak np.: "Podziel się posiłkiem", akcję "Pajacyk" albo też wspiera posiłki dla głodnych dzieci w polskich szkołach. Wobec braku odpowiedzi ze strony organu, pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r. M. J. ponowił swoje żądanie udostępnienia wskazanych informacji i wezwał do rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2013 r. Minister Sportu pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r. poinformował wnioskodawcę, że odpowiedź zostanie udzielona w ustawowym terminie. Następnie Ministerstwo Sportu przesłało wnioskodawcy pismo z dnia [...] października 2013 r., w którym poinformowało, że żądane prze niego informacje oraz dokumenty zawierają szereg informacji posiadających znaczącą wartość gospodarczą (negocjacyjną) dla L. sp. z o.o. oraz M. sp. z o.o., m.in. warunki, na jakich zostały zawarte umowy, strukturę transakcji, parametry finansowe, zakres oferowanych usług i ich warunki, rozkład praw i obowiązków stron. Ujawnienie tych informacji stanowiłoby dla konkurentów tych spółek znaczące źródło informacji o ich polityce biznesowej. Zatem dokumenty te stanowią tajemnicę przedsiębiorcy w myśl art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503, z późn. zm.) i stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 153, poz. 127) nie mogą zostać ujawnione. Jednocześnie powołano się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1599/12, w którym Sąd stwierdził, iż "tajemnicę przedsiębiorstwa stanowi poufna informacja posiadająca wartość gospodarczą, a w szczególności informacja techniczna, technologiczna łub organizacyjna", a także, że "w doktrynie i orzecznictwie obowiązuje liberalna wykładnia pojęcia informacji posiadającej wartość gospodarczą, zgodnie z którą za całkowicie wystarczające w tej mierze należy uznać istnienie nawet nieznacznej lub jedynie potencjalnej wartości ekonomicznej informacji, której wykorzystanie przez innego przedsiębiorcę mogłoby zaoszczędzić mu wydatków lub zwiększyć jego zyski w relacjach z innymi uczestnikami obrotu". Odpowiadając zaś na pytanie dotyczące wspierania akcji charytatywnych wymienionych we wniosku, wskazano, że takie działania nie są objęte zakresem działania ministerstwa. Wobec powyższego pismem z dnia 25 listopada 2013 r. M. J. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Sportu i Turystyki w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W skardze wniesiono o: – zobowiązanie Ministra Sportu i Turystyki w W. do rozpatrzenia wniosku z dnia 10 czerwca 2013 r. o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności, – stwierdzenie , że bezczynność organu - Ministra Sportu i Turystyki w W. nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa , – zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w całości, w szczególności związanych z opłatą od skargi – zasądzenie od organu władzy publicznej - Ministra Sportu i Turystyki w W. na rzecz skarżącego wszelkich kosztów postępowania wg norm przepisanych. M. J. podniósł w skardze, że pomimo upomnienia organu, ten przekroczył ustawowy termin na udostępnienie informacji publicznej, wynoszący 14 dni i nie udzielił jej przez blisko 6 miesięcy. Jednocześnie skarżący podkreślił, że żądana przez niego informacja faktycznie jest informacją publiczną, gdyż dotyczy wydatkowania środków publicznych ze Skarbu Państwa i przez Skarb Państwa. W odpowiedzi na skargę Minister Sportu i Turystyki wniósł o umorzenie postępowania, wskazując, że pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. udzielił skarżącemu informacji co do poniesionych przez Ministerstwo kosztów związanych z zorganizowaniem przedmiotowego koncertu oraz wskazując kwotę zysków, jakie organ zdołał uzyskać, a także przesłał żądane kopie dokumentów. Powyższe w ocenie Ministra świadczy o uwzględnieniu skargi oraz stanowi podstawę do umorzenia postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Ponadto podkreślił, że określony w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej 14-dniowy termin na udzielenie informacji publicznej, ma charakter instrukcyjny. Pismem z dnia 27 lutego 2014 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o umorzenie postępowania z uwagi na udostępnienie przez organ żądanych informacji, a także o zasądzenie wyszczególnionych w piśmie kosztów postępowania. Pełnomocnik zrelacjonował stan faktyczny sprawy oraz stwierdził, że organ uznał skargę, co jest wystarczającą przesłanką dla umorzenia postępowania. Pismem z dnia 18 marca 2014 r. pełnomocnik organu ustosunkował się do wniosku o zasądzenie kosztów postępowania złożonego przez pełnomocnika skarżącego, podnosząc, że zgodnie z treścią art. 205 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako: p.p.s.a.): § 1. Do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem albo radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku lub dochodu utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. § 2. Do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Jednocześnie pełnomocnik organu podniósł, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych wymieniony powyżej katalog jest wyczerpujący i nie podlega rozszerzeniu, a także, że adwokatowi lub radcy prawnemu nie przysługuje zwrot kosztów kserowania pism procesowych wraz z załącznikami. Koszty te pokrywa przyznane mu wynagrodzenie. Mając na uwadze powyższe, wskazano na niezasadność wniosku pełnomocnika strony skarżącej o zasądzenie kosztów postępowania w zakreślonej w piśmie wysokości oraz wniesiono o oddalenie tego wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważy, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga analizowana pod kątem bezczynności Ministra Sportu i Turystyki w zakresie udzielenia żądanej informacji publicznej do dnia złożenia skargi, była zasadna. Na wstępie wyjaśnić należy, iż stosownie do treści art. 3 § 2 cytowanej już wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne; 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7. akty nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego; 8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Z bezczynnością organu mamy zatem do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Powyższe oznacza więc, że zarzut bezczynności powinien się pojawić wówczas, gdy organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu bowiem spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu. Mówiąc natomiast o dostępie do informacji publicznej i ewentualnej bezczynności w tym zakresie stwierdzić na samym początku należy, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, iż obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, zaś według ust. 2, prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu, przy czym tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy (ust. 3). Konkretyzacją zaś tego prawa zajmuje się m.in. ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), gdzie w myśl art. 1, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w tym akcie prawnym. Ponadto na podstawie art. 2 ust. 1, każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, co jednocześnie nie oznacza, że każdy podmiot jest zobligowany do jej udostępniania. Realizacja bowiem tego prawa spoczywa na określonych w ustawie podmiotach. I tak, zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są również organizacje związkowe i pracodawców reprezentatywne, w rozumieniu ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego (Dz. U. Nr 100, poz. 1080 z późn. zm.), oraz partie polityczne (ust. 2). W świetle zatem powyższych uregulowań prawnych, tj. art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy, Minister Sportu i Turystyki jest niewątpliwie podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest natomiast pogląd, w myśl którego informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych, wykonywana lub odnosząca się do władz publicznych, a także odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne, w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej. Informacją publiczną jest zatem w świetle przepisów art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 ustawy, każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ust. 1 ustawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt I OSK 123/06, Lex nr 291357). W wyroku z dnia 7 stycznia 2004 r. (sygn. akt K 14/03), Trybunał Konstytucyjny stwierdził, iż udostępnienie informacji publicznej następuje w formie czynności materialno – technicznej, a tylko wyjątkowo w sytuacjach określonych w przepisach art. 14 ust. 2 (umorzenie postępowania) i art. 16 ust. 1 (odmowa udostępnienia informacji), wymagana jest forma decyzji administracyjnej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2012 r., sygn. akt II SAB/Wa 312/12). W rozpoznawanej sprawie wnioskowana przez skarżącego informacja dotycząca pełnej wysokości kosztów – środków publicznych jakie zostały wydatkowane na zorganizowanie koncertu [...]; w tym podanie, skąd pochodziły pieniądze na ten cel, co konkretnie zostało za te pieniądze zakupione i sfinalizowane; doręczenie dokumentacji, w szczególności aktów administracyjnych, poleceń przelewu, faktur, na podstawie których zostały wypłacone te środki publiczne oraz jakie skutki dla Polski i budżetu Państwa przyniosło sponsorowanie koncertu [...], jest zatem informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, dotyczy bowiem wydatkowania środków publicznych i mieści się w pojęciu zasad funkcjonowania organu władzy publicznej (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy). Jednocześnie jednak należy zauważyć, że w przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje fakt, że po wniesieniu skargi z dnia 25 listopada 2013 r., organ udzielił żądanej informacji z wniosku skarżącego z dnia [...] czerwca 2013 r., pismem z dnia [...] grudnia 2013 r., co do poniesionych przez Ministerstwo kosztów związanych z zorganizowaniem przedmiotowego koncertu oraz wskazując kwotę zysków, jakie organ zdołał uzyskać, a także przesyłając żądane kopie dokumentów. Wobec zatem udzielenia skarżącemu przez Ministra Sportu i Turystyki żądanych informacji publicznych, na podstawie art. 54 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 tejże ustawy, umorzył w tym zakresie postępowanie sądowoadministracyjne, bowiem w dacie orzekania nie było podstaw do zobowiązania organu do rozpoznania wniosku o informację publiczną, skoro został on już rozpoznany (vide: uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, ONSA i WSA 2009/4/63). Odnośnie natomiast stwierdzenia bezczynności organu na dzień wniesienia skargi to bezspornie, o czym była już mowa na wstępie niniejszych rozważań, doszło do niej, przy czym nie miała ona miejsca – w ocenie Sądu – z rażącym naruszeniem prawa, bowiem okres na jej udostępnienie nie można uznać za kwalifikowany i w konsekwencji w tej sytuacji nie sposób dopatrzyć się ze strony organu lekceważenia skarżącego, czy też celowego przedłużania postępowania, szczególnie że organ w tym czasie prowadził ze skarżącym korespondencję, wskazując, że żądane dokumenty zawierają tajemnicę przedsiębiorcy. Z tego też powodu Sąd nie orzekł z urzędu grzywny wobec organu. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 149 § 1 ust. 1 w zw. z art. 161 § 1 pkt 3) i w zw. z art. 132, a w sprawie kosztów na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 cytowanej już wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku.