II SO/Wa 18/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M.W. o wymierzenie Polskiej Fundacji Narodowej grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia 1. wymierzyć Zarządowi Polskiej Fundacji Narodowej grzywnę w wysokości 1.000 zł (tysiąc złotych), 2. zasądzić od Zarządu Polskiej Fundacji Narodowej na rzecz M.W. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 19 kwietnia 2019 r. M.W. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie Polskiej Fundacji Narodowej grzywny, w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn.zm.); zwanej dalej P.p.s.a., za nieprzekazanie sądowi w ustawowym terminie skargi z dnia 29 marca 2019 r. na bezczynność Polskiej Fundacji Narodowej w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 30 stycznia 2018 r. o udostępnienie informacji publicznej wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę, w wysokości 500 zł za każdy dzień zwłoki od dnia 16 kwietnia 2019 r. do dnia rozpoznania wniosku. Wniosła o zasądzenie kosztów postępowania obejmujących zwrot wpisu sądowego od wniosku. Wnioskodawczyni wskazała, że w dniu 29 marca 2019 r. (dowód: kserokopia potwierdzenia nadania przesyłki poleconej) złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem organu, skargę na bezczynność w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Skarga została doręczona organowi w dnu 1 kwietnia 2019 r. (dowód: kserokopia wydruku – śledzenie przesyłek ze strony internetowej Poczty Polskiej S.A.). Do tej pory organ nie przekazał sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W odpowiedzi z dnia 7 maja 2019 r. na powyższy wniosek Polska Fundacja Narodowa wniosła o odrzucenie wniosku, ewentualnie oddalenie. Wskazała, że biorąc pod uwagę treść art. 61 Konstytucji RP i art. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1330, z późn. zm.), Polska Fundacja Narodowa nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Obecnie brak jest prawomocnego wyroku sądu stwierdzającego, aby Polska Fundacja Narodowa była zobowiązana do udostępnienia informacji w trybie u.d.i.p. Zwróciła uwagę na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt I OZ 309/12, w którym wyrażono pogląd, że w przypadku ustalenia, iż wskazany przez stronę skarżącą podmiot nie mieści się w kręgu zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej, należy uznać, że nie jest on organem, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. zobowiązanym do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w terminie o którym mowa w art. 21 pkt 1 u.d.i.p. i nie może być w stosunku do niego kierowany wniosek o ukaranie grzywną za niewykonanie wyżej wymienionych obowiązków (art. 55 § 1 P.p.s.a.), a zatem jako niedopuszczalny podlega odrzuceniu. Zaznaczyła, że nie dysponuje środkami publicznymi. Ponadto posiada cele statutowe, które nie mogą być utożsamiane z zadaniami publicznymi, a jej działania nie zastępują działalności organów władzy. Polska Fundacja Narodowa ma status podmiotu finansującego konkretne działania objęte statutem oraz jego celami, zatem nie jest skierowane do odbiorcy powszechnego, ale indywidualnego. Dopiero działanie podmiotu finansowanego może być postrzegane jako funkcjonowanie w ramach zadań publicznych w rozumieniu orzecznictwa administracyjnego, o ile będzie nakierowane na działanie odbiorcy powszechnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2013 r., sygn. akt I OSK 1858/13), z czym w niniejszej sytuacji nie mamy do czynienia Polska Fundacja Narodowa stwierdziła, że skoro nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej na gruncie u.d.i.p., to nie dopuściła się naruszenia art. 21 tej ustawy w zakresie przekazania skargi do sądu wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 P.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 P.p.s.a.). Natomiast przepis szczególny może w tym zakresie wprowadzać odstępstwa. Zgodnie z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej; zwanej dalej u.d.i.p., do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy P.p.s.a., z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. W myśl art. 55 § 1 P.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Podkreślić należy, że art. 55 § 1 Pp.s.a., w oparciu o który został złożony wniosek o wymierzenie grzywny, stanowi regulację prawną mającą na celu dyscyplinowanie organów administracji publicznej do terminowego wykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 tej ustawy oraz zapobieganie przetrzymywaniu przez nie skarg skierowanych do sądu administracyjnego. Z akt niniejszej sprawy wynika bezspornie, że skarżąca w dniu 29 marca 2019 r. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem Polskiej Fundacji Narodowej, skargę na bezczynność tego organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Nie ulega zatem wątpliwości, że organ zobowiązany był do przekazania skargi do Sądu w terminie 15 dni od jej otrzymania i do dnia rozpoznania niniejszego wniosku, skarga ta wraz aktami sprawy i odpowiedzią nie została przekazana do Sądu. Zauważyć należy, że pismo organu z dnia 7 maja 2019 r. może być uznane wyłącznie za odpowiedź na wniosek o wymierzenie grzywny zgodnie z jego tytułem oznaczonym przez sam organ. Wobec powyższego należy stwierdzić, że Polska Fundacja Narodowa nie wykonała obowiązku wynikającego z art. 54 § 1 P.p.s.a., ponieważ nie przekazała skargi do sądu wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Wskazany organ udzielił odpowiedzi jedynie na wniosek o wymierzenie grzywny, jednak nie wyczerpuje on obowiązków wynikających z przywołanej regulacji. Podniesiona przez organ w odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny argumentacja, że nie jest on podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, nie ma żadnego znaczenia dla oceny zasadności wniosku o wymierzenie grzywny, jak również nie wpływa na ocenę działań związanych z nieprzekazaniem do Sądu wniesionej skargi. To od stanowiska składu orzekającego Sądu zależeć będzie, czy okoliczność podniesiona przez organ zostanie uwzględniona czy też nie, natomiast bezwzględnym obowiązkiem organu, za pośrednictwem którego wniesiono skargę na bezczynność, jest przekazanie jej w prawem przewidzianym terminie wynikającym z u.d.i.p. do sądu administracyjnego. Zatem nawet uzasadnione przekonanie, że skarga nie jest dopuszczalna, nie zwalnia organu od obowiązku przekazania tej skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego. To bowiem rolą sądu administracyjnego jest dokonanie oceny skargi zarówno pod względem formalnym, jak i merytorycznym w oparciu o skargę i akta administracyjne, a organ nie może go w tym zastępować, nawet pozostając w uzasadnionym przekonaniu o niedopuszczalności skargi. Odnosząc się zaś do powołanego w odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2012 r., sygn. akt I OZ 309/12 należy wskazać, że dotyczyło ono innego stanu faktycznego i prawnego. W realiach tamtej sprawy skarżąca we wniosku o wymierzenie grzywny jako organ wskazała Prezesa P. S.A. z siedzibą w [...]. Sąd drugiej instancji wskazał, że obowiązkiem Sądu pierwszej instancji było ustalenie, czy był on organem reprezentującym spółkę poprzedzone rozważeniem, czy P. S.A. jest organem administracji w sensie funkcjonalnym tj. czy na podstawie przepisów ustawy wykonuje zadania publiczne lub dysponuje majątkiem publicznym bądź, czy Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają w tej spółce pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Podkreślił, że w świetle przepisów Działu II Rozdział 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) organami spółki akcyjnej są: zarząd, rada nadzorcza oraz walne zgromadzenie (akcjonariuszy). Zgodnie z art. 368 § 1 powołanej ustawy, prowadzenie spraw spółki i jej reprezentowanie należy do kompetencji zarządu. Oznacza to, że w przypadku skierowania żądania udostępnienia informacji publicznej do spółki akcyjnej spełniającej warunki określone w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., organem właściwym lub zobowiązanym do jej udostępnienia jest zarząd spółki, gdyż na nim spoczywa ustawowy obowiązek reprezentacji. Z przedłożonego do akt sprawy odpisu rejestru przedsiębiorców z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że organem reprezentującym P. S.A. był Zarząd, a zatem organ kolegialny. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że Prezes P. S.A. niebędący organem tej spółki, nie mógł być uznany za podmiot ją reprezentujący. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł w punkcie 1 sentencji postanowienia o wymierzeniu organowi grzywny, na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art.154 § 6 i art. 64 § 3 P.p.s.a., uznając, że wysokość wymierzonej grzywny osiąga cel przewidziany w przywołanej normie. O zwrocie kosztów postępowania w punkcie 2 sentencji postanowienia, obejmujących wpis od wniosku - 100 zł, orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.