II SO/Wa 3/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Walawski po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. J. o wymierzenie Dyrektorowi [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w W. grzywny za nie przekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie skargi z dnia 21 listopada 2020 r. wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy postanawia: wymierzyć Dyrektorowi [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w W. grzywnę w wysokości 100 zł (sto złotych). W piśmie z 5 stycznia 2021 r. K. J. (dalej: "wnioskodawca", "skarżący") wniósł o wymierzenie Dyrektorowi [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w W. grzywny za nie przekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie skargi z dnia 21 listopada 2020 r. wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy. Do wniosku skarżący załączył kserokopię skargi na bezczynność organu w zakresie rozpoznania wniosku z dnia [...] wrzesnia 2020 r. o udostępnieni e informacji publicznej. W nadesłanej w dniu 8 lutego 2021 r. odpowiedzi na skargę organ wniósł o niewymierzanie grzywny za nieprzekazanie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy, wskazując, że ze względu na sytuację epidemiczną, a także związane z tym priorytety szkoły celem zapewnienia ciągłości funkcjonowania jednostki systemu oświaty w związku z wprowadzeniem zdalnego nauczania nastąpiło wydłużenie terminu rozpoznania wniosku. Podniósł, że w świetle powyższego oraz orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wymierzenie grzywny nie jest obligatoryjne i zależy od oceny sądu oraz przyczyn niewykonania obowiązku przekazania skargi wraz z aktami sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 2 zdanie pierwsze w związku z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej "p.p.s.a."), organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie to może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. przewiduje grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Według Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 9 lutego 2021 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2020 r. przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2020 r. wyniosło 5167,47 zł. Jak stanowi art. 64 § 3 p.p.s.a., do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w ww. przepisie (za: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego; dalej: "NSA" z 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl). W uchwale z 3 listopada 2009 r., (sygn. akt II GPS 3/09) NSA wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). Z akt sądowych niniejszej sprawy oraz sprawy o sygn. akt II SAB/Wa 105/21 wynika, że wnioskodawca złożył w dniu [...] września 2020 r. wniosek o udostępnienie informacji publicznej. W dniu 21 listopada 2020 r. skarżący za pośrednictwem drogi elektronicznej wniósł skargę na bezczynność organu w sprawie ww. wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Z kolei w piśmie z dnia 5 stycznia 2021 skarżący wniósł o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie jego skargi. Dopiero po doręczeniu organowi odpisu wniosku skarżącego, przesyłką z dnia 9 lutego 2021 r. organ przekazał do sądu akta sprawy, wraz z odpowiedzią na skargę oraz skargą K. J. Nie budzi zatem wątpliwości, że ustawowy na przekazanie skargi nie został zachowany. Skargę należało przekazać do Sądu wraz z aktami sprawy najpóźniej w dniu 7 grudnia 2020 r. tj. z upływem 15 - dniowego terminu, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który stanowi w tym przypadku lex specialis w stosunku do art. 54 § 2 p.p.s.a. w zakresie skrócenia terminu na przekazanie do Sądu skargi. W rozpatrywanym przypadku przekroczenie terminu do przekazania skargi z 21 listopada 2020 r. jest znaczne, jednakże zostało przez organ wyjaśnione i usprawiedliwione szczególnym trybem pracy Szkoły wobec pandemii Covid-19. Wobec powyższego Sąd uznał, iż rozpoznawany wniosek zasługuje na uwzględnienie. Orzekając o wysokości wymierzonej grzywny, Sąd wziął pod uwagę okoliczności wniesienia skargi, a także brak doświadczenia Dyrektora Szkoły w sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej. Wymierzenie grzywny w kwocie 100 zł jest, zdaniem Sądu, adekwatne do uchybienia, jakiego organ dopuścił się, nie przekazując skargi K. J. wraz z odpowiedzią na skargę jak i aktami sprawy w ustawowym terminie, a nadto spełni rolę prewencyjną. Jednocześnie Sąd stwierdza, że rolą Dyrektora Szkoły na etapie wpłynięcia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem ww. podmiotu, jest terminowe przekazanie skargi. Jej nieprzekazanie bowiem ogranicza w istocie stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Ponadto okoliczność, że organ przekazał do Sądu skargę wraz z odpowiedzą i aktami sprawy, nie skutkuje ani bezprzedmiotowością postępowania, ani bezzasadnością rozpoznawanego wniosku. Powołana regulacja ma charakter dyscyplinujący, represyjny oraz prewencyjny, co jednoznacznie wynika z orzecznictwa (np. postanowienia NSA z 21 maja 2015 r. I OZ 426/15 i z 7 marca 2017 r. I OZK 228/06, WSA w Poznaniu z 14 stycznia 2015 r. IV SA/Po 7/14). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.