II SO/Wa 32/25
PostanowienieWSA w Warszawie2025-08-13
Skład orzekający: asesor sądowy Dorota Kozub-Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Spraw Zagranicznych powinien zostać ukarany grzywną za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi na bezczynność Konsula RP w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, pomimo podnoszonych przez Ministra problemów technicznych z systemem odbioru korespondencji elektronicznej?Ratio decidendi
Minister Spraw Zagranicznych podlega grzywnie za nieprzekazanie skargi w ustawowym terminie, ponieważ ewentualne problemy techniczne z systemem odbioru korespondencji elektronicznej nie mogą stanowić podstawy usprawiedliwiającej zwłokę, zwłaszcza gdy strona wniosła skargę w sposób zgodny z prawem i otrzymała urzędowe potwierdzenie jej skutecznego doręczenia. Grzywna ma charakter dyscyplinujący i stanowi gwarancję realizacji prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wymierzenie Ministrowi Spraw Zagranicznych grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi na bezczynność Konsula RP w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarga została wniesiona elektronicznie, a strona otrzymała urzędowe potwierdzenie jej doręczenia. Minister Spraw Zagranicznych argumentował, że opóźnienie wynikało z problemów technicznych z systemem odbioru korespondencji elektronicznej, co uniemożliwiło przekazanie skargi do sądu. Sąd uznał te argumenty za nieuzasadnione i wymierzył grzywnę.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Ministrowi Spraw Zagranicznych grzywnę w wysokości 500 zł oraz zasądził od Ministra na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: asesor sądowy Dorota Kozub-Marciniak (spr.) po rozpoznaniu dnia 13 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. F. o wymierzenie Ministrowi Spraw Zagranicznych grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi I. F. z dnia [...] grudnia 2024 r. na bezczynność Konsula Rzeczypospolitej Polskiej w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: 1. wymierzyć Ministrowi Spraw Zagranicznych grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; 2. zasądzić od Ministra Spraw Zagranicznych na rzecz I. F. kwotę w wysokości 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z dnia [...] czerwca 2025 r. I. F. (dalej, jako: skarżący) złożył wniosek o wymierzenie Ministrowi Spraw Zagranicznych grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi I. F. z dnia [...] grudnia 2024 r. na bezczynność Konsula Rzeczypospolitej Polskiej w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej.
W uzasadnieniu wniosku skarżący wyjaśnił, iż ww. skarga została wniesiona do elektronicznej skrzynki podawczej Konsula Rzeczypospolitej Polskiej w [...] (elektroniczna skrzynka podawcza [...]), co dokumentuje Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia nr [...]. W konsekwencji, skarga powinna zostać przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w terminie 60 dni przez Ministra Spraw Zagranicznych (art. 54 § 2 zdanie drugie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.). Z przepisów art. 54 § 2 i 5 P.p.s.a. wynika, że skargę na bezczynność konsula wnosi się za jego pośrednictwem, natomiast skargę do sądu administracyjnego przekazać powinien Minister Spraw Zagranicznych. Do analogicznego wniosku prowadzi przepis § 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 maja 2019 r. w sprawie szczegółowego sposobu oraz szczegółowych warunków przekazywania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego.
Skarżący do wniosku dołączył skargę z dnia [...] grudnia 2024 r. na bezczynność Konsula Rzeczypospolitej Polskiej w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej. Wniosek o wymierzenie grzywny wraz ze skargą na bezczynność Konsula został doręczony Ministrowi Spraw Zagranicznych [...] czerwca 2025 r. (k. 34 akt sądowych).
Minister w odpowiedzi na wniosek wniósł o nieuwzględnianie wniosku skarżącego o wymierzenie organowi grzywny.
Minister wyjaśnił, że z informacji uzyskanej od Konsula RP w [...], od lipca 2024 r. niesprawny jest system odbioru korespondencji ePUAP. Okoliczność ta skutkowała niemożliwością przekazania złożonej skargi do Sądu. Tym samym zaniechanie organu należy uznać za niezawinione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Na podstawie art. 54 § 2 zd. 1 w zw. z § 1 P.p.s.a. organ, którego bezczynność jest przedmiotem skargi, przekazuje ją sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w postaci papierowej lub elektronicznej w terminie 30 dni od dnia jej otrzymania. Zd. 2 skargę wniesioną za pośrednictwem konsula oraz skargę na decyzję wydaną przez ministra właściwego do spraw zagranicznych w zakresie spraw uregulowanych w ustawie z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, minister właściwy do spraw zagranicznych przekazuje sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie sześćdziesięciu dni od dnia jej otrzymania odpowiednio przez ministra właściwego do spraw zagranicznych albo konsula.
Zgodnie z art. 55 § 1 P.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków,
o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec
o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W świetle art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę wymierza się do wysokości 10-krotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego (dalej: Prezes GUS) na podstawie odrębnych przepisów. Stosownie do komunikatu Prezesa GUS z 11 lutego 2025 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2024 r., przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2024 r. wyniosło 8181,72 zł (Monitor Polski z 2025 r., poz. 125).
Wymierzając grzywnę, sąd bierze pod uwagę specyfikę i charakter danej sprawy, uwzględnia więc m.in. charakter, pozycję i sytuację organu administracji, wagę uchybienia w świetle standardów państwa prawnego, a wreszcie i to, czy wnioskujący o wymierzenie grzywny będzie mógł mieć obiektywne poczucie, że wymierzona grzywna i związana z nią dolegliwość dla organu jest proporcjonalna do negatywnych konsekwencji, jakie wnioskującemu o wymierzenie grzywny przyniosło niedopełnienie przez organ dyspozycji art. 54 § 2 P.p.s.a. (tak postanowienie NSA z dnia 17 stycznia 2024 r., sygn. akt I OZ 1259/13). Grzywna ma charakter dyscyplinująco-restrykcyjny (tak postanowienie NSA z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06), jest podstawową gwarancją procesową realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.; Dz.U. z 1997 r, nr 78, poz. 483 ze zm.), ma służyć przede wszystkim zapobieganiu naruszeniom prawa przez organ w przyszłości i stanowić istotną dolegliwość, szczególnie w przypadkach, gdy organ notorycznie nie wywiązuje się z obowiązków wynikających z art. 54 § 2 P.p.s.a.
Mając na uwadze, że przedmiotem niniejszej sprawy jest nieprzekazanie skargi z zakresu dostępu do informacji publicznej, należało wziąć pod uwagę treść art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm., dalej u.d.i.p.), będącego przepisem szczególnym w odniesieniu do P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, przekazanie sądowi akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi.
Z akt sprawy o sygn. II SAB/Wa 688/25, pod którą zarejestrowana została skarga z dnia [...] grudnia 2024 r. na bezczynność Konsula Rzeczypospolitej Polskiej w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej wynika, że organ skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy przekazał do Sądu w dniu 25 lipca 2025 r.
W ocenie Sądu okoliczności przedstawione w odpowiedzi na wniosek nie mogą stanowić podstaw usprawiedliwiających zaistniałą zwłokę. Ewentualne techniczne problemy organu nie mogą obciążać strony, która wniosła skargę w sposób zgodny z prawem. W rozpoznawanej sprawie strona wniosła skargę z dnia [...] grudnia 2024 r. poprzez platformę e-PUAP na skrzynkę Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w [...] z siedzibą w [...]. W związku z posiadaniem przez Ambasadę w dniu złożenia skargi oficjalnej ścieżki komunikacji elektronicznej – własnej skrzynki e-PUAP, strona uprawniona była do skorzystania z niej i wniesienia skargi tą drogą. Bezpośrednio po złożeniu skargi otrzymała również Urzędowe Poświadczenia Przedłożenia, a więc urzędowe potwierdzenie skutecznego doręczenia pisma do organu (k. 20 akt sądowych – UPP). W ocenie Sądu, uchybienie terminu do przekazania skargi w niniejszej sprawie jest oczywiste i nie zostało w sposób przekonujący uzasadnione. Ponadto uchybienie terminowi, stosownie do art. 21 pkt 1 u.d.i.p., nastąpiło również po otrzymaniu skargi przez organ w dniu [...] czerwca 2025 r.
Sąd, wymierzając grzywnę, miał na uwadze przede wszystkim to, że opóźnienie w przekazaniu skargi nie było znaczne. Wymierzenie grzywny w kwocie 500 zł jest, zdaniem Sądu, adekwatne do uchybienia, jakiego organ dopuścił się, nie przekazując skargi wraz z odpowiedzią na skargę jak i aktami sprawy w ustawowym terminie, a nadto spełni rolę prewencyjną. Powyższa kwota zawiera się w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. jak w punkcie 1 sentencji oraz na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a. jak w punkcie 2 sentencji. Na poczet kosztów postępowania Sąd zaliczył uiszczony przez skarżącego wpis od wniosku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło