II SO/Wa 38/21
PostanowienieWSA w Warszawie2021-09-03
Skład orzekający: Sędzia WSA Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien wymierzyć grzywnę organowi, który nie przekazał skargi na bezczynność w terminie, pomimo argumentacji organu dotyczącej nieposiadania informacji publicznej?Ratio decidendi
Sąd administracyjny powinien wymierzyć grzywnę organowi, który nie przekazał skargi na bezczynność w terminie, nawet jeśli organ argumentuje, że przedmiot wniosku nie stanowi informacji publicznej lub że nie posiada dokumentów. Niewypełnienie obowiązku przekazania skargi wraz z aktami i odpowiedzią jest samoistną przesłanką do wymierzenia grzywny, mającą charakter dyscyplinująco-prewencyjny, a jej wysokość powinna być adekwatna do uchybienia i spełniać funkcję prewencyjną.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wymierzenie grzywny Samodzielnemu Publicznemu Zespołowi Zakładów Opieki Zdrowotnej (SP ZOZ) za nieprzekazanie skargi na bezczynność w udzieleniu informacji publicznej. Skarga wpłynęła do SP ZOZ w lutym 2021 r., jednak do dnia wydania postanowienia nie została przekazana do sądu. SP ZOZ wniósł o oddalenie wniosku, argumentując, że pismo nie jest informacją publiczną lub zostało przekazane innemu organowi.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Samodzielnemu Publicznemu Zespołowi Zakładów Opieki Zdrowotnej w [...] grzywnę w wysokości 1.000 (jeden tysiąc) złotych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Borowiecki po rozpoznaniu w dniu 3 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. G. o wymierzenie Samodzielnemu Publicznemu Zespołowi Zakładów Opieki Zdrowotnej w [...] grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi p o s t a n a w i a: wymierzyć Samodzielnemu Publicznemu Zespołowi Zakładów Opieki Zdrowotnej w [...] grzywnę w wysokości 1.000 (jeden tysiąc) złotych.
W piśmie z dnia [...] kwietnia 2021 r. Z. G. (dalej jako: "skarżący") złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie Samodzielnemu Publicznemu Zespołowi Zakładów Opieki Zdrowotnej w [...] (dalej także jako: "podmiot zobowiązany") grzywny na podstawie art. 55 w związku z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.") za nieprzekazanie skargi na bezczynność w udzieleniu informacji publicznej z dnia [...] lutego 2021 r. w terminie.
Z akt sprawy wyniki, że wspomniana skarga wpłynęła do Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej w [...] w dniu [...] lutego 2021 r.
W odpowiedzi na powyższy wniosek skarżącego zawartej w piśmie Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej w [...] z dnia [...] maja 2021 r., podmiot zobowiązany, reprezentowany przez adwokata, wniósł o oddalenie wniosku. W uzasadnieniu swojego stanowiska podmiot zobowiązany stwierdził, że przedmiotem wniosku o udostępnienie informacji publicznej jest pismo Dyrektora wspomnianej placówki opieki zdrowotnej z dnia [...] listopada 2019 r., które z uwagi na swój nie władczy charakter nie ma przymiotu informacji publicznej. Ponadto, podmiot zobowiązany podniósł, iż pismo to zostało przekazane Staroście [...], co oznacza w konsekwencji, iż podmiot zobowiązany nie jest w jego posiadaniu. Niezależnie od powyższego, podmiot zobowiązany stwierdził, iż zawarte we wspomnianym piśmie z dnia [...] listopada 2019 r. informacje stanowią tajemnicę Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej w [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 54 § 2 zdanie pierwsze w związku z art. 54 § 1 P.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi
i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania.
W świetle art. 55 § 1 P.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.
Postanowienie to może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Przepis art. 154 § 6 P.p.s.a. przewiduje grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Należy zauważyć, iż według komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2021 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2020 r., przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2020 r. wyniosło 5.167,47 złotych (M.P. z 2021 r., poz. 137).
Jak stanowi art. 64 § 3 P.p.s.a., do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy
o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 P.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-prewencyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 P.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym tym przepisem (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (por. T. Woś /w:/ T. Woś [red.], H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2011, s. 381).
Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarga Z. G. na bezczynność Samodzielnego Publicznego Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2021 r. o udostępnienie informacji publicznej wpłynęła do podmiotu zobowiązanego w dniu [...] lutego 2021 r., co potwierdza załączony do skargi dowód (vide: prezentata na piśmie zawierającym skargę - k. 7 akt sądowych).
Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że skargę należało przekazać do Sądu wraz z aktami sprawy najpóźniej w dniu [...] marca 2021 r., czyli z upływem 15-dniowego terminu, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który stanowi w tym przypadku lex specialis w stosunku do art. 54 § 2 P.p.s.a. Termin ten nie został jednakże zachowany, bowiem przedmiotowa skarga nie została do dnia wydania niniejszego postanowienia przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Przekazanie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Nieprzekazanie skargi ogranicza w istocie stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Powołana regulacja ma charakter dyscyplinujący, represyjny oraz prewencyjny, co jednoznacznie wynika z orzecznictwa (por. m.in. postanowienie NSA z dnia 21 maja 2015 r., sygn. akt I OZ 426/15, postanowienie NSA z dnia 7 marca 2017 r., sygn. akt I OZK 228/06, czy też postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 14 stycznia 2015 r., sygn. akt IV SA/Po 7/14).
W rozpatrywanym przypadku przekroczenie terminu do przekazania skargi jest znaczne, wynosi bowiem już ponad pięć miesięcy.
Z tych przyczyn Sąd uznał, że rozpoznawany wniosek zasługuje na uwzględnienie.
W ocenie Sądu, wymierzenie grzywny w kwocie 1.000 złotych jest adekwatne do uchybienia, jakiego dopuścił się Samodzielny Publiczny Zespół Zakładów Opieki Zdrowotnej w [...], nie przekazując skargi wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami sprawy, a nadto spełni rolę prewencyjną.
Warto zauważyć, że w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 P.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy.
W tej sytuacji, uznać należy, że wysokość wymierzonej grzywny będzie spełniać wszystkie wymienione powyżej funkcje, tym bardziej, że uchybienie obowiązkom zapisanym w art. 54 § 2 p.p.s.a. przez Samodzielny Publiczny Zespół Zakładów Opieki Zdrowotnej w [...] jest znaczne.
Na bieg terminu do przekazania Sądowi skargi wraz z aktami sprawy
i odpowiedzią na skargę nie mógł mieć wpływu ogłoszony na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stan zagrożenia epidemicznego, a następnie stan epidemii, bowiem w rozpoznawanej sprawie przepisy ustaw "COVID-owych" nie wstrzymały terminu do przekazania skargi, albowiem nie miały one w tej sprawie zastosowania.
Warto jednocześnie zwrócić uwagę, że na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek odpowiedniej organizacji pracy, obejmującej terminowość powierzonych mu zadań. Należy tak zorganizować pracę organu, by mógł on zająć stanowisko w sprawie w ustawowym terminie.
Sąd, rozstrzygając o wysokości wymierzonej grzywny miał na uwadze czas, jaki upłynął od dnia [...] marca 2021 r. (ostatni dzień terminu na przekazanie skargi do Sądu) oraz argumentację odnotowanego braku przekazania tej skargi do Sądu.
Sąd stwierdził także, że orzeczona grzywna stanowić powinna należytą sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie przepisu art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło