II SO/Wa 4/21
PostanowienieWSA w Warszawie2021-03-16
Skład orzekający: Sędzia WSA Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien wymierzyć grzywnę organowi, który nie przekazał skargi do sądu w ustawowym terminie, pomimo że organ ten nie podjął działań w celu skierowania skargi do sądu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny powinien wymierzyć grzywnę organowi, który nie przekazał skargi do sądu w ustawowym terminie, ponieważ jest to bezwzględny obowiązek organu, a jego niewypełnienie ogranicza stronie skarżącej realizację konstytucyjnego prawa do sądu. Grzywna ma charakter dyscyplinująco-prewencyjny i jej celem jest doprowadzenie do wykonania tego obowiązku.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył wniosek o wymierzenie Wojskowemu Kołu Łowieckiemu grzywny za nieprzekazanie skargi na bezczynność organu w terminie. Skarga została doręczona Kołu Łowieckiemu we wrześniu 2020 r., jednak do dnia wydania postanowienia nie została przekazana do sądu. Koło Łowieckie argumentowało, że nie podjęło działań w celu skierowania skargi do sądu, ponieważ wnioskodawca mógł skorzystać z innych ścieżek uzyskania informacji. Sąd uznał, że przekroczenie terminu jest znaczne i zasługuje na uwzględnienie wniosku.Rozstrzygnięcie
Sąd wymierzył Wojskowemu Kołu Łowieckiemu grzywnę w wysokości 2.000 zł oraz zasądził od niego na rzecz wnioskodawcy kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. T. o wymierzenie Wojskowemu Kołu Łowieckiemu nr [...] z siedzibą w [...] grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanawia: 1. wymierzyć Wojskowemu Kołu Łowieckiemu [...] z siedzibą w [...] grzywnę w wysokości 2.000 zł (słownie: dwa tysiące złotych), 2. zasądzić od Wojskowego Koła Łowieckiego [...] z siedzibą w [...] na rzecz A. T. kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
A. T. (dalej jako wnioskodawca), reprezentowany przez radcę prawnego, pismem z [...] stycznia 2021 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie Wojskowemu Kołu Łowieckiemu nr [...] z siedzibą w [...] (dalej jako Wojskowe Koło Łowieckie) grzywny za nieprzekazanie skargi z [...] września 2020 r. w terminie,
w wysokości jednokrotnego średniego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za rok 2020. Wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Za podstawę wniosku wskazał art. 55 § 1 w związku z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej p.p.s.a.).
Wspomniana skarga wpłynęła do Wojskowego Koła Łowieckiego w dniu
[...] września 2020 r.
W odpowiedzi na powyższy wniosek Wojskowe Koło Łowieckie stwierdziło,
że po otrzymaniu pisma z [...] sierpnia 2020 r. (wniosek o udzielenie informacji publicznej) uznano, że w celu uzyskania dodatkowych informacji wnioskodawca może skorzystać z przysługującego mu jako członkowi Koła prawa i zwrócić się w tej sprawie do Zarządu Koła nie uciekając się do zasad uzyskania informacji publicznej. W związku z tym Wojskowe Koło Łowieckie wskazało, że nie podjęło działań, aby skierować skargę do Sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 54 § 2 zdanie pierwsze w związku z art. 54 § 1 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi
i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania.
W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków,
o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu
organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie to może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. przewiduje grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Według komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia
[...] lutego 2021 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej
w 2020 r., przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2020 r. wyniosło 5.167,47 złotych (M.P. z 2021 r. poz. 137).
Jak stanowi art. 64 § 3 p.p.s.a., do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy
o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-prewencyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym tym przepisem (vide postanowienie Naczelnego Sądu
Administracyjnego; dalej: "NSA" z 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi
grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu
(T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381).
Z akt niniejszej sprawy wynika, że A. T. złożył w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu [...] września 2020 r. skargę na bezczynność Wojskowego Koła Łowieckiego w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] sierpnia 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej, co potwierdza załączony do skargi dowód nadania (karta nr 9 akt). Przesyła zawierająca wspomnianą skargę została doręczona Wojskowemu Kołu Łowieckiemu w dniu [...] września 2020 r.
(por. dokument "Śledzenie przesyłek – Tracking", karta nr 10 akt).
Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że skargę należało przekazać do Sądu wraz z aktami sprawy najpóźniej w dniu [...] października 2020 r., czyli z upływem
15-dniowego terminu, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który stanowi w tym przypadku lex specialis w stosunku do art. 54 § 2 p.p.s.a. Termin ten nie został jednakże zachowany, bowiem przedmiotowa skarga nie została do dnia wydania niniejszego postanowienia przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Przekazanie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Nieprzekazanie skargi ogranicza w istocie stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Powołana regulacja ma charakter dyscyplinujący, represyjny oraz prewencyjny,
co jednoznacznie wynika z orzecznictwa (np. postanowienia NSA z 21 maja 2015 r.
I OZ 426/15 i z 7 marca 2017 r. I OZK 228/06, WSA w Poznaniu z 14 stycznia 2015 r.
IV SA/Po 7/14).
W rozpatrywanym przypadku przekroczenie terminu do przekazania skargi jest znaczne, wynosi bowiem już ponad pięć miesięcy (na dzień wydania niniejszego postanowienia). Z tych przyczyn Sąd uznał, że rozpoznawany wniosek zasługuje
na uwzględnienie.
Wymierzenie grzywny w kwocie 2.000 złotych jest, zdaniem Sądu, adekwatne do uchybienia, jakiego dopuściło się Wojskowe Koło Łowieckie, nie przekazując skargi wraz z odpowiedzią na skargę jak i aktami sprawy, a nadto spełni rolę prewencyjną. W uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., (sygn. akt II GPS 3/09) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. Mając powyższe na uwadze uznać należy, że taka wysokość wymierzonej grzywny będzie spełniać wszystkie wymienione powyżej funkcje, tym bardziej, że uchybienie obowiązkom zapisanym
w art. 54 § 2 p.p.s.a. przez Wojskowe Koło Łowieckie jest znaczne.
Na bieg terminu do przekazania Sądowi skargi wraz z aktami sprawy
i odpowiedzią na skargę nie mógł mieć wpływu ogłoszony na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stan zagrożenia epidemicznego, a następnie stan epidemii bowiem w rozpoznawanej sprawie przepisy ustaw "COVID-owych" nie wstrzymały terminu do przekazania skargi, albowiem nie miały one w tej sprawie zastosowania.
Wskazania wymaga, że na organie administracyjnym spoczywa obowiązek odpowiedniej organizacji pracy, obejmującej terminowość powierzonych mu zadań. Należy tak zorganizować pracę organu, by mógł on zająć stanowisko w sprawie
w ustawowym terminie.
Sąd, postanawiając o wysokości wymierzonej grzywny miał na uwadze czas, jaki upłynął od dnia [...] października 2020 r. (ostatni dzień terminu na przekazanie skargi do Sądu) oraz argumentację odnotowanego braku przekazania tej skargi
do Sądu. Sąd zauważa także, że orzeczona grzywna stanowić powinna należytą sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł, jak w pkt 1 sentencji postanowienia, działając na podstawie przepisu art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a.
O zwrocie kosztów postępowania orzekł, jak w pkt 2, działając w tym zakresie
w oparciu o przepis art. 200 w związku z art. 205 § 2 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło