II SO/Wa 44/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K.B. o wymierzenie Prezesowi Zarządu Fundacji im. [...] z siedzibą w [...] grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia 9 października 2024 r. na bezczynność Prezesa Zarządu Fundacji im. [...] z siedzibą w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej p o s t a n a w i a: oddalić wniosek Wnioskiem z [...] listopada 2024 r. K.B. (dalej: "wnioskodawca") wystąpił, drogą ePUAP, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Prezesowi Zarządu Fundacji im. [...] z siedzibą w [...] (dalej: "Prezes Zarządu", "organ Fundacji") grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z 9 października 2024 r. na bezczynność Prezesa Zarządu w przedmiocie rozpoznania wniosku z [...] września 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca wskazał, że 19 września 2024 r. złożył, za pośrednictwem poczty elektronicznej (na adres: [...]), wniosek o udostępnienie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na trzy pytania. Dotychczas nie otrzymał na nie odpowiedzi. Do dnia sporządzenia niniejszego wniosku nie została również przekazana Sądowi ww. skarga na bezczynność Prezesa Zarządu, którą organ Fundacji odebrał 25 października 2024 r. Wnioskodawca dołączył do wniosku m.in. kopię tej skargi oraz kopię zwrotnego potwierdzenia odbioru skargi przez Prezesa Zarządu w dniu 25 października 2024 r. W odpowiedzi z 19 grudnia 2024 r. na wniosek, organ Fundacji wniósł o odrzucenie wniosku o wymierzenie grzywny jako niedopuszczalnego oraz zasądzenie od wnioskodawcy na rzecz Fundacji kosztów postępowania według norm prawem przepisanych; ewentualnie, w przypadku uznania przez Sąd, że nie zachodzą przesłanki do odrzucenia wniosku, organ Fundacji zażądał oddalenia wniosku i zasądzenia kosztów postępowania. Prezes Zarządu stwierdził, iż skarga została przekazana do sądu administracyjnego w przewidzianym prawem terminie i zarejestrowana pod sygn. akt II SAB/Wa 677/24. Organ Fundacji dodał, że analogiczny wniosek o wymierzenie grzywny wnioskodawca złożył w sprawie o sygn. akt II SO/Wa 25/24, który to wniosek został oddalony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. W ocenie organu Fundacji, działania wnioskodawcy są niezrozumiałe i mają charakter nękania. Niniejszy wniosek jest nieuzasadniony zarówno pod względem merytorycznym, jak i formalnym. Wobec tego, że opisaną wyżej odpowiedź na wniosek podpisał A.B. jako Prezes Zarządu, a według informacji, ujawnionej w Krajowym Rejestrze Sądowym, do jednoosobowej reprezentacji Fundacji jest uprawniony M.R, Sąd wezwał organ Fundacji do wykazania w terminie 7 dni umocowania A.B. do jednoosobowej reprezentacji Fundacji, ewentualnie do nadesłania w ww. terminie odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, podpisanej przez właściwie umocowaną osobę/osoby (wraz z odpisem). W odpowiedzi z 11 marca 2025 r. na powyższe wezwanie, A.B. wyjaśnił, iż jest on uprawniony do reprezentowania Fundacji jako Prezes Zarządu, przy czym konieczne było ponownie złożenie wniosku do Krajowego Rejestru Sądowego o dokonanie wpisu. Jednocześnie przedłożył uchwały Rady Fundacji z [...] września 2024 r. i z [...] października 2024 r. dotyczące zmian osobowych w organach Fundacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Niniejszy wniosek z [...] listopada 2024 r. o wymierzenie grzywny Prezesowi Zarządu nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 54 § 2 zdanie pierwsze w związku z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Natomiast zgodnie z art. 21 pkt 1 u.d.i.p., do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy p.p.s.a., z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Powyższy przepis stanowi lex specialis względem art. 54 § 2 p.p.s.a. W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. przewiduje grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Według art. 64 § 3 p.p.s.a., do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. zawiera normę zmierzającą do dyscyplinowania organów administracji publicznej w zakresie terminowego wykonywania obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., obok funkcji dyscyplinującej, jest też funkcja represyjna służąca ochronie konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Ponadto omawiana grzywna pełni funkcję prewencyjną, ponieważ ma zapobiegać naruszeniom prawa polegającym na przewlekaniu postępowania sądowoadministracyjnego. Zasada szybkości postępowania jest bowiem jedną z podstawowych zasad postępowania sądowoadministracyjnego (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego; dalej: "NSA" z 11 maja 2012 r., sygn. akt I OZ 328/12 i uchwała NSA z 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 – orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w bazie internetowej na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). Nawet stwierdzenie zaistnienia przesłanek określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. nie obliguje sądu administracyjnego do wymierzenia grzywny, lecz kreuje uprawnienie w tym przedmiocie – "sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny". Orzeczenie sądu ma więc charakter uznaniowy. Rozważając zasadność grzywny i miarkując jej wysokość, sąd administracyjny może brać pod uwagę takie okoliczności jak: charakter sprawy; pozycję i sytuację organu administracji; przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązku przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy; czy przed rozpatrzeniem wniosku organ wypełnił ten obowiązek i czy przekazanie kompletnych akt sprawy opóźniło jej rozpoznanie; wagę uchybienia w świetle standardów państwa prawnego; czas, jaki upłynął od wniesienia skargi; potrzebę kształtowania autorytetu wymiaru sprawiedliwości w optyce organów; czy wnioskujący o wymierzenie grzywny będzie mógł mieć obiektywne poczucie, że wymierzona grzywna i związana z nią dolegliwość dla organu jest proporcjonalna do negatywnych konsekwencji, jakie wnioskującemu o wymierzenie grzywny przyniosło niedopełnienie przez organ przedmiotowego obowiązku, innymi słowy, czy grzywna spełni wymogi sprawiedliwości naprawczej (vide postanowienie NSA z 24 marca 2022 r., sygn. akt III OZ 167/22 i powołane tam orzeczenia NSA z 17 stycznia 2014 r., sygn. akt I OZ 1259/13 i z 22 maja 2014 r., sygn. akt I OZ 382/14). W przedmiotowej sprawie skarga wnioskodawcy z 9 października 2024 r. na bezczynność Prezesa Zarządu została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem organu Fundacji, który jej odbiór pokwitował 25 października 2024 r., co przyznaje sam wnioskodawca. Zatem 15-dniowy termin do jej przekazania Sądowi (wynikający z art. 21 pkt 1 u.d.i.p.) upływał 8 listopada 2024 r. i w tym też dniu ww. skarga wraz z odpowiedzią na skargę została nadana do Sądu, a następnie zarejestrowana pod sygn. akt II SAB/Wa 677/24 (vide karty nr 4-9 akt sądowych sprawy o sygn. II SAB/Wa 677/24). W kwestii obowiązku przekazania akt administracyjnych, dostrzec wypada, iż wprawdzie w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 677/24 Sąd dwukrotnie (14 stycznia 2025 r. i 28 lutego 2025 r.) zwracał się do Prezesa Zarządu o ich nadesłanie, jednak wezwania te nie były uzasadnione, bowiem akta administracyjne zostały już wcześniej Sądowi przesłane (jeszcze przed przekazaniem skargi i odpowiedzi na skargę), a mianowicie do sprawy o sygn. akt II SAB/Wa 427/24. W odpowiedzi na skargę organ Fundacji domagał się przeprowadzenia dowodu z akt ww. sprawy, podnosząc, że zawierają one pełną dokumentację - korespondencję pomiędzy wnioskodawcą a Fundacją. Podsumowując, należy stwierdzić, iż skarga wraz z odpowiedzią na skargę zostały terminowo przekazane przez organ Fundacji, zaś aktami administracyjnymi tutejszy Sąd dysponował już wcześniej. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ocenił żądanie wnioskodawcy o wymierzenie grzywny Prezesowi Zarządu za całkowicie bezpodstawne, dlatego na podstawie art. 55 § 1 oraz art. 151 w związku z art. 166 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.