II SO/Wa 5/21

PostanowienieWSA w Warszawie2021-06-09

Skład orzekający: Sędzia WSA Piotr Borowiecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nieprzekazania przez organ skargi na bezczynność w udzieleniu informacji publicznej do sądu administracyjnego w ustawowym terminie, sąd powinien wymierzyć organowi grzywnę?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny powinien wymierzyć organowi grzywnę na wniosek skarżącego, jeśli organ nie przekazał skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu w ustawowym terminie. Niewypełnienie tego obowiązku stanowi podstawę do nałożenia grzywny, która ma charakter dyscyplinująco-prewencyjny i służy ochronie konstytucyjnego prawa strony do sądu.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wymierzenie grzywny Kołu Łowieckiemu za nieprzekazanie w terminie skargi na bezczynność w udzieleniu informacji publicznej. Skarga została wysłana do Koła Łowieckiego we wrześniu 2020 r. i doręczona 25 września 2020 r. Koło Łowieckie udzieliło odpowiedzi na wniosek o informację publiczną, ale nie przekazało skargi na bezczynność do sądu. Sąd uznał, że termin na przekazanie skargi minął, a obowiązek nie został wypełniony.
Rozstrzygnięcie
Wymierzono Kołu Łowieckiemu nr [...] grzywnę w wysokości 1.000 złotych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Borowiecki po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. P. o wymierzenie [...] Kołu Łowieckiemu nr [...] "[...]" z siedzibą w W. grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi p o s t a n a w i a: wymierzyć [...] Kołu Łowieckiemu nr [...] "[...]" z siedzibą w W. grzywnę w wysokości 1.000 (jeden tysiąc) złotych. W piśmie z dnia [...] stycznia 2021 r. S. P. (dalej jako: "skarżący") złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie [...] Kołu Łowieckiemu nr [...] z siedzibą w [...] (dalej jako: "Koło Łowieckie") grzywny na podstawie art. 55 w związku z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.") za nieprzekazanie skargi na bezczynność w udzieleniu informacji publicznej z dnia [...] września 2020 r. w terminie, w wysokości jednokrotnego średniego wynagrodzenia w gospodarce narodowej za rok 2020. Z akt sprawy wyniki, że wspomniana skarga została wysłana do [...] Koła Łowieckiego w dniu [...] września 2020 r listem poleconym, za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. W odpowiedzi na powyższy wniosek [...] Koło Łowieckie stwierdziło, że po otrzymaniu pisma skarżącego z dnia [...] września 2020 r. zawierającego wniosek o udzielenie informacji publicznej, udzieliło S. P. odpowiedzi pismem z dnia [...] września 2020 r. Ponadto, Koło Łowieckie zauważyło, iż zwróciło się o pomoc prawną do Zarządu Głównego Polskiego Związku Łowieckiego, którą obiecano mu udzielić, jednak ze względu na stan pandemii, w ograniczonym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 54 § 2 zdanie pierwsze w związku z art. 54 § 1 P.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W świetle art. 55 § 1 P.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Postanowienie to może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Przepis art. 154 § 6 P.p.s.a. przewiduje grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Należy zauważyć, iż według komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2021 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2020 r., przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2020 r. wyniosło 5.167,47 złotych (M.P. z 2021 r., poz. 137). Jak stanowi art. 64 § 3 P.p.s.a., do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 P.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-prewencyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 P.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym tym przepisem (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl). Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (por. T. Woś /w:/ T. Woś [red.], H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2011, s. 381). Z akt niniejszej sprawy wynika, że S. P. złożył w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu [...] września 2020 r. skargę na bezczynność [...] Koła Łowieckiego w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2020 r. o udostępnienie informacji publicznej, co potwierdza załączony do skargi dowód nadania (k. 5 akt sądowych). Przesyłka zawierająca wspomnianą skargę została doręczona [...] Kołu Łowieckiemu w dniu 25 września 2020 r. (vide: dokument "Śledzenie przesyłek - Tracking"). Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że skargę należało przekazać do Sądu wraz z aktami sprawy najpóźniej w dniu [...] października 2020 r., czyli z upływem 15-dniowego terminu, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który stanowi w tym przypadku lex specialis w stosunku do art. 54 § 2 P.p.s.a. Termin ten nie został jednakże zachowany, bowiem przedmiotowa skarga nie została do dnia wydania niniejszego postanowienia przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Przekazanie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Nieprzekazanie skargi ogranicza w istocie stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Powołana regulacja ma charakter dyscyplinujący, represyjny oraz prewencyjny, co jednoznacznie wynika z orzecznictwa (por. m.in. postanowienie NSA z dnia 21 maja 2015 r., sygn. akt I OZ 426/15, postanowienie NSA z dnia 7 marca 2017 r., sygn. akt I OZK 228/06, czy też postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 14 stycznia 2015 r., sygn. akt IV SA/Po 7/14). W rozpatrywanym przypadku przekroczenie terminu do przekazania skargi jest znaczne, wynosi bowiem już ponad sześć miesięcy. Z tych przyczyn Sąd uznał, że rozpoznawany wniosek zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu, wymierzenie grzywny w kwocie 1.000 złotych jest adekwatne do uchybienia, jakiego dopuściło się [...] Koło Łowieckie nr [...] z siedzibą w [...], nie przekazując skargi wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami sprawy, a nadto spełni rolę prewencyjną. Warto zauważyć, że w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 P.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W tej sytuacji, uznać należy, że wysokość wymierzonej grzywny będzie spełniać wszystkie wymienione powyżej funkcje, tym bardziej, że uchybienie obowiązkom zapisanym w art. 54 § 2 p.p.s.a. przez [...] Koło Łowieckie nr [...] z siedzibą w [...] jest znaczne. Na bieg terminu do przekazania Sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę nie mógł mieć wpływu ogłoszony na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stan zagrożenia epidemicznego, a następnie stan epidemii, bowiem w rozpoznawanej sprawie przepisy ustaw "COVID-owych" nie wstrzymały terminu do przekazania skargi, albowiem nie miały one w tej sprawie zastosowania. Warto jednocześnie zwrócić uwagę, że na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek odpowiedniej organizacji pracy, obejmującej terminowość powierzonych mu zadań. Należy tak zorganizować pracę organu, by mógł on zająć stanowisko w sprawie w ustawowym terminie. Sąd, rozstrzygając o wysokości wymierzonej grzywny miał na uwadze czas, jaki upłynął od dnia [...] października 2020 r. (ostatni dzień terminu na przekazanie skargi do Sądu) oraz argumentację odnotowanego braku przekazania tej skargi do Sądu. Sąd stwierdził także, że orzeczona grzywna stanowić powinna należytą sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie przepisu art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło