II SO/Wa 54/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 4 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.M. o wymierzenie grzywny Prezydentowi m. [...] za nieprzekazanie skargi z dnia [...] maja 2021 r. na przewlekłość postępowania wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: 1. wymierzyć Prezydentowi m. [...] grzywnę w wysokości 4.000 zł (słownie: cztery tysiące złotych), 2. zasądzić od Prezydenta m. [...] na rzecz S.M. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. S. M. (dalej jako wnioskodawca), w dniu 3 sierpnia 2021 r. złożył osobiście w Biurze Podawczym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie Prezydentowi m.[...] W. (dalej jako organ) grzywny za nieprzekazanie skargi z dnia [...] maja 2021 r. (na przewlekłość w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej) wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W odpowiedzi na powyższy wniosek organ w piśmie z [...] lutego 2022 r. wskazał, że ww. skarga związana z postępowaniem wszczętym na wniosek M. M. (syna) działającego w imieniu S. M. nie została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ponieważ skarga nie wpłynęła do organu. Jak wyjaśnił organ, w dniu [...] maja 2021 r. do Gabinetu Prezydenta wpłynął e-mail, którego załącznik stanowił plik w formacie "jpg". Nie był to skan dokumentu ani dokument opatrzony zweryfikowanym podpisem elektronicznym, a jedynie załącznik do wiadomości mailowej. Skarga w formacie papierowym lub w postaci dokumentu elektronicznego nie wpłynęła do organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 54 § 2 zdanie pierwsze w związku z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329; dalej p.p.s.a.) organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie to może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. przewiduje grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Według komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia [...] lutego 2022 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2021 r., przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2021 r. wyniosło 5.662,53 złote (M.P. z 2022 r. poz. 175). Jak stanowi art. 64 § 3 p.p.s.a., do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-prewencyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym tym przepisem (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl). Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). Z akt niniejszej sprawy wynika, że wnioskodawca złożył za pośrednictwem maila w dniu [...] maja 2021 r. na adres: [...] skargę na przewlekłość działania Prezydenta m.[...] W. w zakresie rozpatrzenia wniosku o wydanie kopii umowy [...]. Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że skargę należało przekazać do Sądu wraz z aktami sprawy najpóźniej w dniu [...] czerwca 2021 r., czyli z upływem 15-dniowego terminu, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który stanowi w tym przypadku lex specialis w stosunku do art. 54 § 2 p.p.s.a. Termin ten nie został jednakże zachowany, bowiem przedmiotowa skarga nie została do dnia wydania niniejszego postanowienia przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Jako pozostające bez wpływu na odnotowany fakt złożenia skargi na przewlekłość, należy uznać twierdzenia organu zawarte w odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, że do organu skarga w formacie papierowym lub w postaci dokumentu elektronicznego nie wpłynęła. Mając na uwadze zgromadzoną w niniejszej sprawie dokumentację, okoliczność złożenia skargi na przewlekłość organu nie budzi wątpliwości Sądu zaś argumenty organu są irrelewantne z punktu widzenia nałożonego na organ administracji obowiązku wyznaczonego treścią przepisu art. 54 § 2 p.p.s.a.. Przekazanie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Nieprzekazanie skargi ogranicza w istocie stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu. Powołana regulacja ma charakter dyscyplinujący, represyjny oraz prewencyjny, co jednoznacznie wynika z orzecznictwa (np. postanowienia NSA z 21 maja 2015 r. I OZ 426/15 i z 7 marca 2017 r. I OZK 228/06, WSA w Poznaniu z 14 stycznia 2015 r. IV SA/Po 7/14). W rozpatrywanym przypadku przekroczenie terminu do przekazania skargi jest znaczne, wynosi bowiem niespełna jedenaście miesięcy (na dzień wydania niniejszego postanowienia). W konsekwencji Sąd uznał, że rozpoznawany wniosek zasługuje na uwzględnienie. Wymierzenie grzywny w kwocie 4.000 złotych jest, zdaniem Sądu, adekwatne do uchybienia, jakiego dopuścił się Prezydent m.st. Warszawy, nie przekazując skargi wraz z odpowiedzią na skargę jak i aktami sprawy, a nadto spełni rolę prewencyjną. W uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., (sygn. akt II GPS 3/09) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. Mając powyższe na uwadze uznać należy, że taka wysokość wymierzonej grzywny będzie spełniać wszystkie wymienione powyżej funkcje, tym bardziej, że uchybienie obowiązkom zapisanym w art. 54 § 2 p.p.s.a. przez organ jest znaczne. Sąd, postanawiając o wysokości wymierzonej grzywny miał na uwadze czas, jaki upłynął od dnia [...] czerwca 2021 r. (ostatni dzień terminu na przekazanie skargi do Sądu) oraz argumentację odnotowanego braku przekazania tej skargi do Sądu. Sąd zauważa także, że orzeczona grzywna stanowić powinna należytą sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł, jak w pkt 1 sentencji postanowienia, działając na podstawie przepisu art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania orzekł, jak w pkt 2, działając w tym zakresie w oparciu o przepis art. 200 w związku z art. 205 § 1 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a..