II SO/Wa 8/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Kania po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Stowarzyszenia L. o wymierzenie Ministrowi Skarbu Państwa grzywny za nieprzekazanie skargi, odpowiedzi na skargę i akt administracyjnych sprawy w przedmiocie wniosku z dnia [...] sierpnia 2011 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia 1. wymierzyć Ministrowi Skarbu Państwa grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych, 2. zasądzić na rzecz Stowarzyszenia L. od Ministra Skarbu Państwa kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] lutego 2012 r. Stowarzyszenie L. złożyło w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie wniosek o wymierzenie Ministrowi Skarbu Państwa grzywny w kwocie 500 zł za niewywiązanie się z obowiązków przewidzianych w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – zwanej dalej ppsa, tj. za nieprzekazanie Sądowi skargi z dnia [...] grudnia 2011 r. na bezczynność Ministra Skarbu Państwa w przedmiocie wniosku z dnia [...] sierpnia 2011 r. o udostępnienie informacji publicznej. Wnioskodawca wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wniosku Stowarzyszenie podało, że mimo upływu ponad dwóch miesięcy, organ nie przekazał skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W odpowiedzi na wniosek Minister Skarbu Państwa wniósł o jego oddalenie, wskazując przy tym powody opóźnienia w przekazaniu żądanej wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2011 r. informacji publicznej. Ponadto organ podkreślił fakt niezwłocznego wypełnienia obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 ppsa, po otrzymaniu wezwania Sądu z dnia [...] marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 ppsa, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 ustawy). Mając jednak na uwadze charakter prawa dostępu do informacji publicznej jako publicznego prawa podmiotowego gwarantowanego m.in. w art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ustawodawca w art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.) zwiększył gwarancje procesowe nadania biegu sprawie i skrócił przewidziany w art. 54 § 2 ppsa termin do 15 dni. W myśl zaś art. 55 § 1 ppsa w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Wniosek o wymierzenie grzywny rozpatrywany w niniejszej sprawie dotyczy nieterminowego wykonania obowiązku przekazania do Sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami w sprawie dostępu do informacji publicznej, a więc ustalenia terminowości wykonania tego obowiązku należy dokonać mając na względzie wskazany w ustawie o dostępie do informacji publicznej termin piętnastodniowy. Przewidziany w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej obowiązek przekazania sądowi akt sprawy i odpowiedzi na skargę, poza nadzwyczajnym przypadkiem wymienionym w art. 54 § 3 ppsa (gdy organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, w zakresie swojej właściwości uwzględnia skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy), ma charakter bezwzględny. W konsekwencji organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi musi w taki sposób wykonać nałożony na niego obowiązek przekazania powyższych dokumentów Sądowi, aby w sytuacji, gdy skarżący skorzysta z przyznanego mu na mocy art. 55 § 1 ppsa uprawnienia, móc skutecznie udowodnić dochowanie ustawowego terminu. Musi przy tym przekazać dokładnie te dokumenty, które wymieniono zarówno w treści art. 54 § 2 ppsa, jak i w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z akt niniejszej sprawy wynika, że Minister Skarbu Państwa przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie skargę, odpowiedź na skargę i akta sprawy z uchybieniem piętnastodniowego terminu. Skarga na bezczynność organu w przedmiocie wniosku z dnia [...] sierpnia 2011 r. wpłynęła do organu w dniu 5 grudnia 2011 r., a zatem ostatnim dniem terminu do przekazania skargi wraz z odpowiedzą na skargę i aktami sprawy, zgodnie z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, był dzień 20 grudnia 2011 r. Tymczasem skarga przekazana została Sądowi dopiero w dniu 15 marca 2012 r. (data stempla pocztowego), a zatem 86 dni po upływie wskazanego terminu. Przedmiotowa skarga została zarejestrowana w tut. Sądzie pod sygn. akt II SAB/Wa 109/12. Użyte przez ustawodawcę w art. 55 § 1 ppsa sformułowanie "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny oznacza, że podejmując rozstrzygnięcie w tej sprawie Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy, a także okoliczność, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Niemniej jednak, co należy podkreślić, wymierzenie grzywny organowi może nastąpić w każdym przypadku niewypełnienia obowiązków, nawet jeżeli dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 powołanej ustawy (czy w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej – z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej) nastąpiło jeszcze przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Sformułowanie zawarte w art. 55 § 1 nakazuje bowiem przyjąć, że grzywna, o jakiej mowa w tym przepisie, ma charakter mieszany: dyscyplinująco – restrykcyjny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, nr 6 z 2006, poz. 156). Do jej wymierzenia wystarcza niewykonanie w terminie obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że organ, którego bezczynność jest przedmiotem skargi, przekazał określone w art. 54 § 2 ppsa dokumenty, jednak uczynił to z uchybieniem terminu. Wymierzenie grzywny w niniejszej sprawie ma zatem przede wszystkim charakter restrykcyjny, co jest także zgodne z ratio legis uregulowań ustawy o dostępie do informacji publicznej, w której tak ustalono terminy postępowania w sprawach prawa dostępu do informacji publicznej oraz jego ochrony sądowej, aby jej udzielenie, odmowa, czy też kontrola sądowa następowała stosunkowo szybko, a tym samym, aby utrzymany był jej prawno - podmiotowy, gwarancyjny charakter. Sąd uznał wniosek Stowarzyszenia L. za uzasadniony i wymierzył grzywnę w wysokości 2000 zł. Sąd wziął przy tym pod uwagę okoliczność przekazania skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy, a także fakt, że w odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny organ nie wyjaśnił w żaden sposób przyczyn zaistniałego opóźnienia, wskazując jedynie przyczyny opóźnienia w rozpatrzeniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Trzeba wskazać jednocześnie, że Sąd, orzekając o wymierzeniu grzywny, nie był związany wnioskowaną przez Stowarzyszenie L. wysokością grzywny. Dodać należy, że przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w roku poprzednim (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2012 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2010 r., M.P. z 2012 r., poz. 63) wyniosło 3.399,52 zł (art. 154 § 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie kosztów postępowania w pkt 2 sentencji orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1, oraz art. 210 § 2 w zw. z art. 64 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.