III SA 1308/02

WyrokWSA w Warszawie2004-02-19

Skład orzekający: B. Lubiński, W. Kubiak, H. Kamińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podatnik, który w pierwszym półroczu roku poprzedzającego rok podatkowy nie osiągnął dochodu podlegającego opodatkowaniu, może skorzystać z uproszczonej formy wpłacania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, jeśli nie należy do grup wyłączonych z tej formy na podstawie art. 44 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?
Ratio decidendi
Podatnik, który w pierwszym półroczu roku poprzedzającego rok podatkowy nie osiągnął dochodu podlegającego opodatkowaniu, nie jest wyłączony z kręgu podatników uprawnionych do skorzystania z uproszczonej formy wpłacania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, o ile nie należy do grup wymienionych w art. 44 ust. 6d ustawy. Brak osiągnięcia dochodu w tym okresie nie stanowi przesłanki do odmowy zastosowania uproszczonej formy wpłat, gdyż przepis ten nie zawiera takiego warunku. Zaskarżona decyzja, która odmówiła prawa do tej formy, została wydana z naruszeniem prawa materialnego.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. prowadzący działalność gospodarczą wybrał uproszczoną formę wpłacania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2001 r. Organy podatkowe odmówiły mu tej możliwości, uznając, że nie spełnił wymogów wynikających z art. 44 ust. 6b i 6c ustawy, ponieważ w pierwszym półroczu 2000 r. wykazał dochód w deklaracji PIT-5, ale podatek dochodowy "0". Skarżący wniósł skargę, argumentując, że brak płatności zaliczek w I półroczu 2000 r. nie pozbawia go prawa do skorzystania z uproszczonej formy, gdyż jego dochód nie przekraczał kwoty wolnej od opodatkowania, a ustawa nie stawia takiego warunku.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego w R., zasądził od Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego i stwierdził, że decyzje organów nie podlegają wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA (del.) B. Lubiński, Sędziowie NSA (del.) W. Kubiak (spr.), WSA H. Kamińska, Protokolant M. Szamocka, po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2004 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych 1) uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] stycznia 2002r. Nr [...] 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącego kwotę 300 zł (trzysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego 3) stwierdza, że decyzje wymienione w pkt 1 nie podlegają wykonaniu w całości. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2002r. nr [...] Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy decyzję [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] stycznia 2002r. nr [...] w sprawie określenia J. P. zobowiązania w zaliczkach na podatek dochodowy od osób fizycznych za luty, lipiec i sierpień 2001r., zaległości z tego tytułu oraz odsetek za zwłokę. W motywach rozstrzygnięcia podano, że J. P. prowadził działalność gospodarczą pod firmą PHU "W" w R. W dniu [...] lutego 2001r. podatnik złożył zawiadomienie o wyborze uproszczonej formy wpłacania zaliczek na podatek dochodowy za 2001r. W wyniku przeprowadzonej kontroli [...] Urząd Skarbowy w R. stwierdził, że J. P. niezasadnie korzystał z uproszczonej formy odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w 2001r., gdyż za I półrocze 2000r. w deklaracji na zaliczkę miesięczną (PIT-5) wykazał należny podatek dochodowy "0", a dochód w kwocie [...] zł. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy powołał przepisy art.44 ust.6 b, 6 c i 6 d ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.). Stwierdzono, że podatnik wprawdzie nie należy do grup osób wymienionych w art.44 ust. 6 d ustawy, a więc podatników do których nie mają zastosowania przepisy o uproszczonej formie wpłacania zaliczek na podatek dochodowy w 2001r., jednak nie uprawnia go to do skorzystania z tej formy wpłacania zaliczek. Oprócz warunku wymienionego w art.44 ust. 6 d ustawy podatnik powinien spełniać wymogi wymienione w art. 44 ust. 6 b i c cytowanej ustawy. Izba Skarbowa w W. wyjaśniła, że w art.44 ust. 6 c pkt 3 ustawy zawarto nakaz wpłacania zaliczek w terminach określonych w ust.6 (to jest w terminie do dnia 20 każdego miesiąca za miesiąc poprzedni), wyliczonych zgodnie z zasadami określonymi w art.44 ust. 6 b. J.P. w I półroczu 2000r. w deklaracjach na zaliczkę miesięczną wykazał dochód w kwocie [...] zł oraz podatek dochodowy "0" co, zdaniem Izby Skarbowej, uniemożliwiało dokonywanie wpłat zaliczek wynikających z art.44 ust. 6 c pkt 3 ustawy w trybie uproszczonym za miesiące od stycznia do maja 2001r. W związku z tym Izba Skarbowa wywodziła, że J.P. nie mógł również skorzystać z uproszczonej formy odprowadzania zaliczek za następne miesiące 2001r. (czerwiec, lipiec i sierpień). Podatnicy, którzy wybrali uproszczoną formę wpłacania zaliczek są bowiem obowiązani stosować uproszczoną formę wpłacania zaliczek przez cały rok podatkowy. W skardze do Sądu J. P. wniósł o uchylenie decyzji organów podatkowych obu instancji wydanych w sprawie. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że wybrał uproszczoną formę wpłacania zaliczek na podatek dochodowy, ponieważ w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych spełniał wszystkie wymagania w przepisach tych zawarte. Art.44 ust. 6b ustawy określając grupy podatników, do których nie ma zastosowania uproszczona forma wpłaty zaliczek nie zawiera zastrzeżenia warunku wpłaty zaliczek. Zdaniem skarżącego ustawodawca określając podatników, którzy nie mogą korzystać z uproszczonej formy rozliczania zaliczek nie wymienił wśród nich podatników, którzy nie opłacali zaliczek w I półroczu 2000r., gdyż ich dochód nie przekraczał kwoty wolnej od opodatkowania. Wobec tego brak płatności zaliczek w I półroczu 2000r. nie pozbawia go prawa do skorzystania z uproszczonej formy rozliczenia zaliczek. Skarżący twierdzi, że organy podatkowe stawiają mu warunki (wpłatę zaliczek), których ustawodawca nie określił w ustawie. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w W. wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji z dnia [...] kwietnia 2002r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało uznać za zasadną. Wskazać trzeba, iż stosownie do art.44 ust. 6b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zaliczki miesięczne na ten podatek w formie uproszczonej mogą płacić tylko podatnicy osiągający dochody z działalności gospodarczej, o której mowa w art.14 ustawy. Z tego kręgu osób wyłączeni są podatnicy wymienieni w ust.6 d art.44 ustawy, a więc który po raz pierwszy podjęli działalność w roku poprzedzającym rok podatkowy lub w roku podatkowym, w pierwszym półroczu roku podatkowego poprzedzającego rok podatkowy odliczali stratę, lub za pierwsze półrocze roku podatkowego poprzedzającego rok podatkowy ponieśli stratę lub w trakcie roku podatkowego poprzedzającego rok podatkowy dokonywali odliczeń, z wyjątkiem odliczeń, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. a i art.27b ustawy, lub korzystali z ulg, lub dokonują takich odliczeń w trakcie roku podatkowego. Skarżący nie zalicza się do żadnej z grup podatników, do których przepisy o uiszczaniu zaliczek na podatek dochodowy w formie uproszczonej nie mają zastosowania. Przyznaje tę okoliczność sama Izba Skarbowa w W. w zaskarżonej decyzji. Zacytowany przepis art. 44 ust. 6d ustawy stanowił wyjątek od zasady określonej w art.44 ust. 6b ustawy w zakresie kręgu podatników korzystających z omawianego przywileju, a więc podatników osiągających dochody z działalności gospodarczej, a zatem nie może być wykładany rozszerzająco ani zawężająco. Natomiast pozostała treść art.44 ust. 6b wskazuje na to, że uregulowane w tym zakresie kwestie dotyczą zasad płatności zaliczek w formie uproszczonej, a nie kręgu podatników, którzy z takiej formy płatności mogą skorzystać. W rozpoznawanej sprawie skarżący w I półroczu 2000r. nie osiągnął dochodu powodującego obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych. Taki stan faktyczny ustawodawca nie potraktował jako wykluczający skarżącego z kręgu podatników uprawnionych do omawianego przywileju podatkowego, co potwierdza omówiony przepis art.44 ust.6 d ustawy. Dlatego też Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja [...] Urzędu Skarbowego w R. zostały podjęte z naruszeniem prawa materialnego, a to art.44 ust. 6b i d cytowanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Miało to wpływ na wynik sprawy poprzez określenie skarżącemu zaliczek płatnych na zasadach ogólnych a nie w formie uproszczonej. Należało zatem uchylić obie decyzje organów podatkowych wydane w sprawie niniejszej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oraz orzec o zwrocie kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącego w oparciu o art.200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło