III SA 1810/02
WyrokWSA w Warszawie2004-02-17
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo odmówił stwierdzenia nadpłaty podatku dochodowego od osób prawnych, uznając, że koszty uzyskania przychodów powinny zostać pomniejszone o kwotę dotacji, a nie o wydatki sfinansowane z tej dotacji?Ratio decidendi
Organ podatkowy nieprawidłowo zinterpretował i zastosował art. 16 ust. 1 pkt 58 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Przepis ten stanowi, że za koszty uzyskania przychodów nie uważa się wydatków i kosztów bezpośrednio sfinansowanych z dochodów wolnych od podatku, a nie samej kwoty dotacji. W przypadku braku możliwości ustalenia, które konkretnie wydatki zostały sfinansowane z dotacji, organ podatkowy nie może dowolnie przyjąć, że koszty uzyskania przychodów należy pomniejszyć o całą kwotę dotacji. Obowiązek zebrania materiału dowodowego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego spoczywa na organach podatkowych.Stan faktyczny
Bank Spółdzielczy złożył korektę zeznania podatkowego CIT-8 za 1999 r., wnioskując o stwierdzenie nadpłaty podatku dochodowego od osób prawnych. Organ podatkowy odmówił stwierdzenia nadpłaty, uznając, że koszty uzyskania przychodów powinny zostać pomniejszone o kwotę otrzymanej dotacji na dopłaty do oprocentowania kredytów rolniczych, a nie o wydatki z tej dotacji. Bank Spółdzielczy zakwestionował takie stanowisko, wskazując na błędną wykładnię art. 16 ust. 1 pkt 58 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej w W.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2004 r. sprawy ze skargi Banku Spółdzielczego z siedzibą w P. na decyzję Izby Skarbowej w W. - Ośrodek Zamiejscowy w C. z dnia 5 czerwca 2002 r. (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty podatku dochodowego od osób prawnych - uchyla zaskarżoną decyzję; (...).
Zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. 233 par. 1 pkt 1, art. 79 par. 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./, art. 7 ust. 1 i ust. 2, art. 12 ust. 1 i 2, art. 16 ust. 1 pkt 58 i art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482 ze zm./, Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w P. z dnia 8 marca 2002 r. (...) w sprawie odmowy Bankowi Spółdzielczemu w P. stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999 r.
Z akt sprawy wynika, że po złożeniu zeznania o wysokości osiągniętego dochodu w podatku dochodowym od osób prawnych za rok 1999 na formularzu CIT-8 Bank Spółdzielczy w P. wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w tym podatku w kwocie 239.406,00 zł, jednocześnie składając korektę zeznania podatkowego.
Na zapytanie Urzędu Skarbowego w P., czy korygując zeznanie podatkowe uwzględniono treść art. 16 ust. 1 pkt 58 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, Bank złożył ponowną korektę zeznania CIT-8 za 1999 r. w której przyjęto, że przychody wolne od podatku stanowiły 43,5 procent ogółu przychodów osiągniętych w 1999 r. i proporcjonalnie do tego o 43,5 procent zostały zmniejszone koszty uzyskania przychodów za ten rok, co stanowi kwotę 2.024.284,21 zł.
Urząd Skarbowy odmówił Bankowi stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999 r.
Izba Skarbowa w W. podzieliła stanowisko organu I instancji, powołując się na przepisy art. 12 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 i ust. 3, art. 17 ust. 1 pkt 14 oraz art. 16 ust. 1 pkt 58 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Stwierdziła, że dopłaty do oprocentowania kredytów na cele rolnicze, które otrzymał Bank, zostały uznane od dnia 1 stycznia 1999 r. za dotacje z budżetu państwa lub budżetów samorządu, nie są więc przychodem podlegającym opodatkowaniu i jednocześnie wydatki sfinansowane tymi dotacjami nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.
Przyznała, że w rozpatrywanej sprawie nie można ustalić na co zostały wydane pieniądze pochodzące z dotacji, a podatnik nie przedstawił wiarygodnych dowodów na to, że nie wykorzystał w 1999 r. pieniędzy pochodzących z dotacji na bieżącą działalność.
Podkreśliła, że nie ma w sprawie zastosowania art. 15 ust. 2 tej ustawy, zważywszy, iż Bank osiąga dochód z jednego źródła /opodatkowanej działalności bankowej/ i nie jest możliwe proporcjonalne rozliczenie kosztów dotyczących dotacji, jakiego dokonał Bank w ponownej korekcie zeznania CIT-8 za 1999 r.
Zdaniem Izby Skarbowej z uwagi na zmianę stanowiska Ministra Finansów w kwestii dopłat do oprocentowania preferencyjnych kredytów bankowych na cele rolnicze o kwotę otrzymanych dopłat banki winny pomniejszyć zarówno przychody za 1999 r., jak i koszty uzyskania przychodów.
W skardze na tę decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Skarżący wniósł o jej uchylenie, nie zgadzając się z twierdzeniem Izby Skarbowej, że koszty uzyskanych w roku 1999 przychodów należało pomniejszyć o kwotę przyznanych w tym roku dopłat do oprocentowania kredytów preferencyjnych. Dopłaty do oprocentowania kredytów, jak podnosi, to nie to samo co koszty i wydatki sfinansowane z tych dopłat. Z przepisu art. 16 ust. 1 pkt 58 ustawy o podatku dochodowym jasno wynika, iż koszty uzyskanych w roku 1999 przychodów należało pomniejszyć o kwotę poniesionych w tym roku kosztów i wydatków z dotacji, a nie o kwotę samej dotacji, jak podaje Izba Skarbowa. A zatem zasadnym jest postawienie decyzji Izby Skarbowej zarzutu błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania przepisu art. 16 ust. 1 pkt 58 powołanej ustawy o podatku dochodowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, w brzmieniu obowiązującym w 1999 r., a w szczególności art. 17 ust. 1 pkt 14, wolne od podatku są dotacje otrzymane z budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego, z wyjątkiem dopłat do oprocentowania kredytów bankowych w zakresie określonym w odrębnych ustawach. Stosownie przy tym do art. 16 ust. 1 pkt 58 tej ustawy, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków i kosztów bezpośrednio sfinansowanych z dochodów /przychodów/, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 14-14b, 23-25 i 27.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem sporu jest kwestia, które i w jakiej wysokości wydatki i koszty Banku zostały bezpośrednio sfinansowane z dotacji.
W rozpoznawanej sprawie Izba Skarbowa uznała, że wystarczającym dla rozstrzygnięcia powyższej kwestii jest stwierdzenie, że nie można ustalić, jakie wydatki i koszty zostały z dotacji sfinansowane, co uzasadnia stanowisko nieuznania za koszty uzyskania przychodu kwot wydatków w wysokości otrzymanej dotacji. Zdaniem Izby Skarbowej, to podatnik nie przedstawił wiarygodnych dowodów na okoliczność niewykorzystania dotacji na bieżącą działalność.
Według oceny Sądu stanowisko to nie jest uprawnione.
W szczególności należy wskazać, że zgodnie z art. 122 i art. 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./, w toku postępowania to organy podatkowe są zobowiązane do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, zebrania w sposób wyczerpujący i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie.
Oczywiste jest, że konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego zachodzi w sytuacji, gdy pewne fakty są sporne między podatnikiem a organem podatkowym.
Dokumenty i oświadczenia składane przez stronę w postępowaniu administracyjnym korzystają przy tym z domniemania prawdziwości, jeżeli nie są oczywiście sprzeczne z innymi dowodami lub okolicznościami i faktami znanymi organowi administracyjnemu z urzędu.
W złożonej korekcie zeznania Skarżący przedstawił rozliczenie m.in. w zakresie kosztów uzyskania przychodu. W związku z zakwestionowaniem zeznania w tej części, to organy podatkowe powinny wykazać, których kosztów i wydatków nie uznano za koszty uzyskania przychodów. W tej kwestii nie dokonano jednakże żadnych ustaleń.
Art. 16 ust. 1 pkt 58 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, co zasadnie podnosi Skarżący, nie upoważnia organów podatkowych w przypadku braku możliwości ustalenia kosztów i wydatków, o których mowa w tym przepisie, do przyjęcia, że na sfinansowanie tych kosztów przeznaczone zostały w całości przychody wolne od podatku dochodowego, a sposób, w jaki zebrano i dokonano oceny materiału dowodowego, nosi cechy dowolności.
Zważywszy, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa postępowania i prawa materialnego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy Sąd, na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "a i c", art. 152 w zw. z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło