III SA 2013/03
WyrokWSA w Warszawie2004-05-05
Skład orzekający: Grażyna Nasierowska, Hanna Kamińska, Bogdan Lubiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik nabywający samochód ciężarowy przerobiony z samochodu osobowego, który nie posiada świadectwa homologacji na samochód ciężarowy, ma prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z nabyciem tego samochodu, w świetle przepisów obowiązujących od 1 stycznia 2001 r.?Ratio decidendi
Podatnik nabywający samochód ciężarowy przerobiony z samochodu osobowego, który nie posiada wymaganego świadectwa homologacji na samochód ciężarowy, nie ma prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z nabyciem tego samochodu. Świadectwo homologacji jest wyłącznym kryterium decydującym o kwalifikacji pojazdu jako osobowego lub ciężarowego w świetle przepisów obowiązujących od 1 stycznia 2001 r.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. P. na decyzję Izby Skarbowej w W. utrzymującą w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w O. w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za grudzień 2002 r. Przedmiotem sporu było prawo podatnika do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z nabyciem samochodu ciężarowego przerobionego z samochodu osobowego, który nie posiadał świadectwa homologacji na samochód ciężarowy. Strona skarżąca podnosiła, że przeróbka miała miejsce przed wprowadzeniem wymogu homologacji, a dowód rejestracyjny potwierdzał status pojazdu jako ciężarowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Nasierowska, Sędzia WSA Hanna Kamińska (spr.), Sędzia NSA Bogdan Lubiński, Protokolant Artur Kot, po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2004 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Izby Skarbowej w W. Ośrodek Zamiejscowy w C. z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług -oddala skargę-
III SA 2013/03 UZASADNIENIE
Izba Skarbowa w W. zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2002r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 21 § 1 pkt 1, § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz.926, ze zm.), art. 10 ust. 2, art. 23 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 11, poz.50, ze zm.), § 10 ust.3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 27, poz.268, ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. P. od decyzji Urzędu Skarbowego w O. z dnia [...] maja 2002r. Nr [...] w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za grudzień 2002r., utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji Izba Skarbowa przedstawiła opis stanu faktycznego i odniosła się do zarzutów podniesionych w odwołaniu. Po dokonaniu analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie organ odwoławczy podzielił w całości stanowisko przedstawione przez organ pierwszej instancji. Zdaniem Izby Skarbowej, zarzuty podniesione przez stronę skarżącą nie zasługiwały na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym, podatnik nie ma prawa do obniżenia podatku należnego w przypadku nabycia samochodu osobowego lub innego samochodu o dopuszczalnej ładowności do 500 kg, wyjątkiem przypadków, gdy odsprzedaż lub oddanie w odplatane używanie na podstawie umów leasingu tych samochodów stanowi przedmiot działalności gospodarczej podatnika.
Organy podatkowe nie kwestionowały obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zawarty w fakturach na zakup samochodu ciężarowego przerobionego z samochodu osobowego do 31 grudnia 2000r, uznając zgodnie z interpretacją prawa wydaną przez Ministra Finansów z dnia 29 stycznia 2002r. oraz orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, że podstawą zaliczenia samochodu do osobowego lub ciężarowego jest kwalifikacja ustalona w dowodzie rejestracyjnym pojazdu oraz zaświadczenie stacji kontroli pojazdów potwierdzające zmianę rodzaju pojazdu. Od dnia 1 stycznia 2001r. stosownie do przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2000r. ( Dz. U. Nr 121, poz. 1296) wydanych na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 23 pkt 1 ustawy o VAT, warunkiem obniżenia podatku należnego jest posiadanie homologacji producenta lub importera. Zgodnie z treścią § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 27, poz. 268) podatnikom nabywającym samochody inne niż osobowe, które nie posiadają homologacji producenta lub importera wymaganej dla tego rodzaju samochodów, nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z nabyciem tych samochodów. Obowiązek posiadania świadectwa homologacji na nowy rodzaj samochodu wynika z przepisów art. 68 ust. 1 i ust. 9 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.). Z treści ust.9 wynika, że w razie dokonania zmian w pojeździe, mających wpływ na zmianę warunków stanowiących podstawę wydania świadectwa homologacji, podmiot dokonujący takich zmian zobowiązany jest uzyskać nowe świadectwo homologacji na dany typ pojazdu, przedmiot wyposażenia lub część.
W rozpatrywanej sprawie strona skarżąca zakupiła samochód ciężarowy [...] o ładowności 505 kg od drugiego właściciela samochodu. Pierwszy właściciel uzyskał w dniu 14 maja 1998r. zaświadczenie stacji pojazdów o przeprowadzonym badaniu technicznym i zmianie rodzaju pojazdu z osobowego na ciężarowy, w wyniku zamontowania przegrody oddzielającej część ładunkową od pasażerskiej. Na ten rodzaj pojazdu podatnik nie posiada świadectwa homologacji, legitymuje się tylko ważnym dowodem rejestracyjnym, z którego wynika, że przedmiotowy samochód jest samochodem ciężarowym. W świetle niekwestionowanego przez stronę stanu faktycznego organ odwoławczy stwierdził, że podatnik nie miał prawa obniżenia podatku należnego z tytułu zakupu samochodu osobowego przerobionego na ciężarowy, bez wymaganego świadectwa homologacji na samochód ciężarowy.
Na powyższą decyzję wniesiono skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Skarżący domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podniósł zarzut naruszenia art. 19 ust. 1 oraz a contrario art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym stwierdzając, że Izba Skarbowa nie uwzględniła następujących istotnych okoliczności:
- samochód został przerobiony z osobowego na ciężarowy w dniu 14 maja 1998r., co wynika z zaświadczenia [...] Stacji Kontroli Pojazdów, kiedy do zakwalifikowania pojazdu do innego rodzaju niż osobowy nie było wymagane świadectwo homologacji producenta;
- samochód został nabyty od poprzedniego właściciela na podstawie umowy;
- Generalny Inspektor Kontroli Skarbowej wydał szczegółowe instrukcje dla organów podatkowych, mające na celu nie kwestionowanie prawa podatnika do odliczenia podatku VAT z tytułu nabycia samochodów osobowych przerobionych na ciężarowe;
- z orzecznictwa NSA wynika teza, iż tylko zmiana dowodu rejestracyjnego, z którego wynikałoby, że samochód nie jest ciężarowym pozwalałaby organom podatkowym na zastosowanie przepisu art. 25 ust.1 pkt 2 ustawy o VAT;
- dowód rejestracyjny na samochód ciężarowy jest ważny, a mimo to organy podatkowe nie uznały tej decyzji za wiążącą;
- rodzaj pojazdu, będącego przedmiotem umowy sprzedaży, jest udokumentowany na podstawie faktury VAT.
W odpowiedzi na zarzuty zawarte w skardze, Izba Skarbowa podtrzymała w całości dotychczasowe stanowisko, wnioskują o oddalenie skargi jako pozbawionej uzasadnionych podstaw prawnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Badając zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem stwierdzić należy, iż nie narusza ona przepisów prawa, a zatem nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem sporu i niniejszego osądu jest zastosowanie przez organy podatkowe § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 27, poz. 268 ze zm.). Zgodnie z treścią tego przepisu, podatnikom nabywającym samochody inne niż osobowe, które nie posiadają homologacji producenta lub importera wymaganej dla tego rodzaju pojazdów, nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego oraz do zwrotu różnicy podatku, o kwotę podatku naliczonego związanego z nabyciem tych samochodów. Generalnie podatników VAT dotyczy problem kwalifikacji nabywanych samochodów do samochodów osobowych lub innego rodzaju. Dla potrzeb podatku VAT, wobec treści art. 25 ust.1 pkt 2 ustawy, decydującym kryterium dla kwalifikacji samochodu do samochodów osobowych czy też ciężarowych przerobionych na osobowe jest posiadana homologacja. Kwestia powyższa była również przedmiotem uchwały 5 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2000r., OPK 17/00, ONSA 2001 Nr 2 poz. 62): " w świetle art. 68 ust. 9, art. 72 ust. 1 pkt 3 i art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.) oraz § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. Nr 59, poz. 632 ze zm.) warunkiem dokonania zmiany w dowodzie rejestracyjnym rodzaju i przeznaczenia pojazdu, z samochodu osobowego na ciężarowy specjalizowany, jest dołączenie nowego świadectwa homologacji na dany typ pojazdu.’
Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz wytyczne Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia 29 stycznia 2002r., na które powołał się skarżący dotyczą stanu pranego obowiązującego przed dniem 1 stycznia 2001r. Minister Finansów zrealizował delegację zawartą w art. 23 ust. 1 ustawy o VAT wydając rozporządzenie z dnia 22 grudnia 2000r. ( Dz. U. Nr 121, poz. 1296) zmieniające rozporządzenie w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym wprowadzając w § 12 ust.3 jako warunek do obniżenia podatku posiadanie homologacji producenta lub importera na dany typ pojazdu.
Z powołanych przepisów oraz orzecznictwa NSA wynika jednoznacznie, że dokumentem potwierdzającym typ pojazdu, jego kategorię i rodzaj jest świadectwo homologacji, które jest wyłącznym kryterium decydującym czy dany pojazd jest samochodem osobowym czy też ciężarowym. W tym stanie prawnym należy stwierdzić, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że podatnik nabywając w dniu 22 listopada 2002r. samochód ciężarowy przerobiony na osobowy bez wymaganego świadectwa homologacji nie miał prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony związany z nabyciem przedmiotowego samochodu.
Wobec stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie naruszyła prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270)w zw. z art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1271 ze zm.) miał obowiązek orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło