III SA 206/03
WyrokWSA w Warszawie2004-05-27
Skład orzekający: Małgorzata Niezgódka-Medek, Krystyna Chustecka, Ewa Radziszewska-Krupa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy koszty naprawy samochodu służbowego, wpisanego do ewidencji środków trwałych, który uległ uszkodzeniu w wyniku włamania podczas podróży służbowej, mogą stanowić koszt uzyskania przychodu, nawet jeśli podróż została uznana za prywatną?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że koszty naprawy samochodu służbowego, który uległ uszkodzeniu w wyniku włamania podczas podróży, mogą stanowić koszt uzyskania przychodu na podstawie art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nawet jeśli sama podróż została uznana za prywatną. Kluczowe jest, że strata dotyczy środka trwałego i powstała w wyniku zdarzenia losowego, a jej potrącenie zależy od kwoty niepokrytej odszkodowaniem lub odpisami amortyzacyjnymi. Pominięcie tego przepisu przez organ stanowiło naruszenie prawa materialnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Izby Skarbowej w W. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1992 rok. Skarżący kwestionowali odmowę zaliczenia do kosztów uzyskania przychodu wydatków związanych z wyjazdem do Austrii, w tym kosztów naprawy służbowego samochodu, który został uszkodzony w wyniku włamania. Organ uznał wyjazd za prywatny, a tym samym koszty naprawy za nieuzasadnione. Skarżący argumentowali, że nawet przy prywatnym charakterze podróży, naprawa samochodu służbowego wpisanego do ewidencji środków trwałych powinna być kosztem uzyskania przychodu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej w W., stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka-Medek, Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Asesor sądowy WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), Protokolant Anna Zientara, po rozpoznaniu w dniu 27.05.2004 r. sprawy ze skargi J. W. i J. W. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2002 Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz strony skarżącej kwotę w wysokości [...] zł ([...]zł )tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Urząd Skarbowy w R. decyzją z dnia [...] sierpnia 1994r., nr [...], ustalił p. J. i J. W. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1992r. w kwocie [...] st. zł, po denominacji [...] zł.
Izba Skarbowa w R. po przeanalizowaniu materiałów zgromadzonych w sprawie oraz po rozpatrzeniu zarzutów odwołania decyzją z dnia [...] marca 1995r., nr [...], uchyliła wyżej wymienioną decyzję Urzędu Skarbowego w R. w całości i ustaliła należny podatek w kwocie [...] st. zł, po denominacji [...] zł.
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie, który rozpoznawał skargę na powyższą decyzję Izby Skarbowej, wyrokiem z dnia 13 marca 2002r., sygn. akt I SA/Lu 1298/01, uchylił zaskarżoną decyzję.
Izba Skarbowa w W. – Ośrodek Zamiejscowy w R. - badając ponownie sprawę - decyzją z [...] grudnia 2002r., nr [...], uchyliła decyzję Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] sierpnia 1994r. i określiła p. J. i J. W. należny podatek w łącznej kwocie [...] zł.
Organ drugiej instancji w uzasadnieniu stwierdził, że niezasadne było zakwestionowanie przez Urząd Skarbowy wydatków za:
1) wynajem lokalu w celach recepcyjno-noclegowych dla kierownictwa firmy w związku z realizowaniem budów w okolicach W. w kwocie [...] zł,
2) zakup części i oprzyrządowania do komputera oraz fotela w łącznej kwocie [...] zł.
Natomiast kosztów uzyskania przychodu z działalności gospodarczej nie mogą stanowić wydatki w postaci:
1) wyjazdu do Austrii w kwocie [...] zł przed denominacją,
2) opłat za rozmowy telefoniczne w kwocie [...] zł przed denominacją (przy jednoczesnym uznaniu przez organ kwoty [...] zł z tytułu rozmów służbowych wykonanych z telefonu zainstalowanego w domu prywatnym),
3) zakupu odtwarzacza compact disco firmy Technica za kwotę [...] zł przed denominacją, ponieważ nie służy do prowadzenia działalności gospodarczej,
4) ubezpieczenia samochodu Żuk nr [...] w kwocie [...] zł przed denominacją, gdyż nie figurował on w ewidencji środków trwałych.
W myśl art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. Nr 80, poz. 350 ze zm.), zwanej dalej ustawą o p.d.f., aby dany wydatek mógł być uznany za koszt uzyskania przychodu, musi zostać wykazane, że został poniesiony i pozostaje w związku z uzyskanym przychodem. Istnienie tego związku i fakt poniesienia tego wydatku obciąża podatnika.
Izba w odniesieniu do wyjazdu służbowego do Austrii, który w świetle wyjaśnień Strony został zorganizowany w celu poszukiwania potencjalnych inwestorów na usługi świadczone przez firmę oraz zapoznania się z nowymi technologiami wyrobów izolacyjnych, uznała, że nie uprawdopodobniono jego służbowego charakteru. Podatnik nie przedstawił ofert, zaproszeń, bądź listów intencyjnych, którymi najczęściej poprzedza się taką podróż. Nie udowodnił też żadnym innym dokumentem potwierdzenia pobytu w którejkolwiek z firm austriackich. Dołączył natomiast rachunki za remont samochodu. Skoro wyjazd został potraktowany, jako prywatny, to wydatków poniesionych w jego trakcie nie można uznać za związane z działalnością gospodarczą.
Organ drugiej instancji podzielił też - nie kwestionowane w odwołaniu - stanowisko Urzędu Skarbowego w R. w kwestii zawyżenia naliczenia amortyzacji od wibratora.
W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu [...] stycznia 2003r. podatnicy reprezentowani przez adwokata T. B. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów sądowych, jako zarzut wskazując jedynie odmowę uznania za koszt uzyskania przychodu kwoty [...] zł starych złotych poniesionej w związku z wyjazdem służbowym do Austrii, czyli naruszenie art. 22 ust. 1 ustawy o pdf.
W uzasadnieniu podniesiono, że nawet gdy przyjąć, że wyjazd miał charakter prywatny, to podatnik podróżował samochodem służbowym, który próbowano mu ukraść na terenie Austrii. Konieczna była więc naprawa auta wpisanego do ewidencji środków trwałych, a jej koszty - niezależnie od tego, gdzie były poniesione, na terenie Polski czy w Austrii - są kosztami uzyskania przychodu.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w W. podtrzymała dotychczasowe stanowisko i argumentację w przedmiocie nieuznania za koszty uzyskania przychodu wydatków związanych z wyjazdem do Austrii. Nie podzieliła również poglądu skarżącego, że skoro samochód, którym podróżował był środkiem trwałym wpisanym do ewidencji, to koszty jego naprawy są kosztami uzyskania przychodu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotowa sprawa została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Przepis ten stanowi, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto Sąd pragnie zauważyć, że stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji bądź aktów sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia, np. przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a lub c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270, zwanej dalej p.p.s.a.). W sprawie mamy do czynienia z naruszeniem zarówno przepisów prawa materialnego, jak i procesowego.
Z materiału dowodowego sprawy wynika, że podczas pobytu Skarżącego w Austrii, miało miejsce włamanie do służbowego samochodu, wpisanego do ewidencji środków trwałych. W oświadczeniu zamieszczonym w zastrzeżeniach z do protokołu kontroli (k. akt administracyjnych) skarżąc stwierdził, że o fakcie włamania poinformowana została austriacka policja. dokonanie napraw samochodu zostało dodatkowo potwierdzone znajdującym się w aktach sprawy rachunkiem przetłumaczonym przez tłumacza przysięgłego (k. akt administracyjnych). Natomiast organ podatkowy, mimo tych okoliczności faktycznych, nie ustalił czy i w jakiej części zapłacone przez skarżącego koszty naprawy auta zostały pokryte przez ubezpieczyciela samochodu, a w jakiej części dokonano odpisów amortyzacyjnych.
Takie ustalenia powinny być poczynione z uwagi na treść przepisu art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o p.d.f. w brzmieniu obowiązującym w 1992r. Za koszty uzyskania przychodów uznawane były również straty częściowe lub całkowite w środkach trwałych i środkach obrotowych, spowodowane zdarzeniami losowymi. Straty te potrącało się w wysokości nie pokrytej odszkodowaniem z tytułu ubezpieczeń i odpisami amortyzacyjnymi. Skoro samochód Skarżącego stanowił środek trwał i w wyniku zdarzenia losowego (włamanie) powstała w nim częściowa strata, np. w postaci zniszczenie zamków, aby stwierdzić w jakiej wysokości należy uznać taką stratę za koszt konieczne jest wzięcie pod uwagę przesłanek wymienionych w art. 22 ust. 3 pkt 2 ustawy o p.d.f.
W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny nie kwestionując ustaleń co do charakteru podróży odbytej przez stronę skarżącą i uznając je za prawidłowe w świetle art. 22 ust. 1 ustawy o p.d.f. zauważa, że zastosowanie tego przepisu przez organ podatkowy z jednoczesnym pominięciem art. 22 ust. 3 pkt 2 tej ustawy stanowi naruszenie prawa, które ma wpływ na wynik sprawy. W związku z tym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. należało uchylić zaskarżoną decyzję.
O kosztach sądowych Sąd orzekł stosownie do art. 200 tej ustawy, natomiast rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 sentencji wyroku, o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w całości, ma swoje oparcie w art. 152 p.p.s.a., uwzględniono bowiem skargę strony.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło