III SA 2216/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko (spr.), Sędziowie sędzia NSA Krystyna Chustecka,, sędzia WSA Jerzy Płusa, Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2004 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania o zwrot podatku od towarów i usług oddala skargę Decyzją z dnia [...] lipca 2003r. Nr [...] Izba Skarbowa w W., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez panią J. D. od decyzji Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] marca 2003r znak [...] odmawiającej dokonania zwrotu podatku od towarów i usług w kwocie 55.846,56 zł i umarzającej postępowanie w sprawie, uchyliła decyzję organu pierwszej instancji w całości i umorzyła postępowanie w sprawie jako bezprzedmiotowe . Jak wynika z akt sprawy Skarżąca złożyła wniosek do Urzędu Skarbowego żądając zwrotu podatku od towarów i usług wynikającego z faktury z dnia [...] 05.2000r nr [...], zawartego w cenie zakupu lokalu użytkowego w W. przy ul. [...] lok. [...]. Sprzedawcą w/w lokalu był Urząd Gminy W.. Skarżąca podnosiła, iż nabyty przez nią lokal znajduje się w budynku eksploatowanym od 1959 r. więc sprzedaż przedmiotowego lokalu zwolniona była od podatku od towarów i usług na podstawie art. 7 ust. l pkt 5 oraz art. 4 pkt 7 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.). Do wniosku Strona dołączyła kserokopię faktury VAT z dnia [...].05.2000r nr [...] wystawioną przez Urząd Gminy W., [...] z tytułu sprzedaży lokalu użytkowego wartość netto 253.848,00 zł, VAT 55.846,56 zł oraz kserokopię pisma Zarządu Budynków Komunalnych [...], Administracja Domów Mieszkalnych " [...]", z którego wynika, że budynek przy ul. [...] został oddany do eksploatacji w 1959r. Urząd Skarbowy odmówił dokonania zwrotu podatku od towarów i usług zapłaconego z tytułu zakupu lokalu użytkowego przy ul. [...] lok. [...] i umorzył postępowanie w sprawie jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, że Strona nie jest zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług zgodnie z art. 9 ust. l ustawy o podatku od towarów i usług, a tylko podatnik tego podatku może ubiegać się o jego zwrot. Ponadto Urząd Skarbowy stwierdził , że na podstawie art. 7 ust. l pkt. 5 powołanej ustawy zwalnia się od podatku od towarów i usług sprzedaż towarów używanych (w rozumieniu ustawy są to budynki budowlane i ich części ), pod warunkiem , że w stosunku do tych towarów nie przysługiwało sprzedającemu prawo do obniżania podatku należnego o podatek naliczony . Izba Skarbowa umarzając postępowanie po uchyleniu decyzji organu I instancji wskazała na treść art. 133 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), z którego wynika kto może być stroną w postępowaniu podatkowym. Stwierdziła, iż przymiot strony nabywa się nie przez sam fakt bycia jednym z tych podmiotów, lecz - co do zasady - niezbędne jest posiadanie interesu prawnego, ze względu na który dany podmiot żąda czynności organu podatkowego lub którego działanie organu podatkowego dotyczy. Izba Skarbowa w W. podniosła, że obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług nie powstaje po stronie nabywcy towarów. Podatnikami podatku od towarów i usług wynikającego za sprzedaży towarów nie są nabywcy, ale sprzedawcy towarów i usług - co jednoznacznie wynika z postanowień art. 5 ust. l pkt 1 w związku z art. 2 powołanej ustawy. Natomiast dla nabywców towarów i usług podatek jest składnikiem ceny jaka płacą za kupowany towar lub usługę. Zdaniem Izby Skarbowej postępowanie podatkowe w zakresie ustalenia podatku od sprzedaży może być prowadzone wyłącznie w stosunku do podmiotu będącego sprzedawcą, a ponieważ w przedmiotowej sprawie sprzedawcą był Urząd Gminy W., [...], to on jest podatnikiem podatku od towarów i usług upoważnionym do ewentualnego podważania istnienia obowiązku podatkowego z tytułu powyższej sprzedaży. Izba Skarbowa wskazała również, iż wniosek Skarżącej z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania winien być załatwiony poprzez wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania (art. 165a Ordynacji podatkowej) przez organ I instancji, jednakże z uwagi na wszczęcie postępowania na wniosek Skarżącej i merytoryczne rozstrzygnięcie urzędu skarbowego, organ odwoławczy postępowanie to jako bezprzedmiotowe obowiązany był umorzyć. Na to rozstrzygnięcie Izby Skarbowej w W. pismem z dnia [...] sierpnia 2003r. p. J. D. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze wnosi o zwrot podatku od towarów usług w wysokości 55 846,56 zł naliczonego przez Urząd Gminy W. i zawartego w cenie sprzedaży lokalu. Powołuje się na przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i wskazuje, tak jak w odwołaniu od decyzji, iż od tej transakcji Gmina nie powinna była naliczać podatku od towarów i usług. Przytacza fragmenty protokołu z posiedzenia Zarządu [...], z których wynika, iż Gmina zobowiązała się zwrócić nabywcom naliczony podatek po otrzymaniu stanowiska urzędu skarbowego. Dyrektor Izby Skarbowej w W. w odpowiedzi na skargę nie uznał żądań Skarżącej i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który stał się właściwy do rozpatrzenia niniejszej skargi stosownie do przepisów art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), zważył co następuje: Na wstępie Sąd zwraca uwagę, że jak wynika z art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji bądź aktów sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Nie należy do właściwości sądów administracyjnych merytoryczne załatwienie sprawy administracyjnej, stąd żądanie Skarżącej dotyczące zwrotu podatku od towarów i usług w żaden sposób uwzględnione być nie może. Sąd stosownie do art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną, toteż Sąd rozpoznał sprawę w granicach własnej właściwości, dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem. Dokonana ocena pozwała stwierdzić, iż skarga na uwzględnienie nie zasługuje. Zasadne są stwierdzenia Izby Skarbowej, że w związku z nabyciem lokalu Skarżąca nie weszła w żaden stosunek prawnopodatkowy, który wynikałby z przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Skarżąca była jedynie stroną czynności cywilnoprawnej i choć poniosła ekonomiczny ciężar podatku od towarów i usług, bowiem w cenie nabycia lokalu uwzględniony był podatek, to jej świadczenie było świadczeniem cywilnoprawnym, a nie podatkowym. Podatnikiem obowiązanym do obliczenia, zadeklarowania i zapłaty podatku był sprzedawca lokalu. On też ma uprawnienie do wystąpienia z wnioskiem do urzędu skarbowego o ewentualne stwierdzenie i zwrot nadpłaty. Jak wynika z treści art. 133 Ordynacji podatkowej podmiot, którego interes prawny nie wynika z przepisu materialnego prawa podatkowego nie ma statusu strony. Skarżąca nie ma tym samym, żadnego uprawnienia do żądania od urzędu skarbowego zwrotu bądź stwierdzenia nadpłaty podatku od towarów i usług. Żądanie zwrotu części ceny uiszczonej z tytułu nabycia lokalu stanowiącej równowartość naliczonego podatku od towarów i usług jest w istocie roszczeniem cywilnoprawnym, które nie może być załatwione w postępowaniu podatkowym, a ponadto winno być skierowane nie do organów podatkowych, ale do drugiej strony umowy. Prawidłowo więc stwierdzając bezprzedmiotowość postępowania Izba Skarbowa je umorzyła. Biorąc pod uwagę powyższe skargę należało oddalić stosownie do postanowień art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).