III SA 3477/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska sędziowie WSA Halina Emilia Święcicka Asesor WSA Andrzej Czarnecki /spr./ Protokolant Beata Bińkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2004 r. sprawy ze skargi D. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] w przedmiocie: odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] października 2003 r. Nr [...]; 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego D. W. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Podaniem z dnia [...] września 2003 r. D. W. wystąpił do Komendanta Głównego Policji o stwierdzenie, na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 i 8 kpa, nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r. Nr [...] cofającą pozwolenie na broń palną bojową. Wnioskujący o stwierdzenie nieważności decyzji powoływał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie III SA 1914/01 ze skargi K. P., w którym NSA stwierdzał, iż zmiana okoliczności prawnych wynikających ze zmiany przepisów dotyczących broni i amunicji nie jest równoznaczna ze zmianą faktycznych przesłanek wydania pozwolenia na broń. W związku z powyższym D. W. stwierdza, iż decyzja KWP w [...] została wydana z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 7 kpa. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] na podstawie art. 156 § 1 pkt 7, art. 157 § 1 i 2 kpa odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r. Nr [...]cofającą pozwolenie na broń palną bojową D. W. Organ administracji stwierdza, iż nieważność decyzja, na którą powołuje się skarżący, a oparta na art. 156 § 1 pkt 7 kpa musi być wyraźnie zastrzeżona w przepisie prawa przez zamieszczenie klauzuli nieważności, natomiast żaden przepis ustawy o broni i amunicji nie zawiera takiej klauzuli. Nadto organ wskazał, iż art. 156 § 1 kpa nie zawiera pkt 8, na który powołuje się wnioskujący o stwierdzenie nieważności decyzji. Od decyzji tej D. W. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarżący powołuje się na to, iż decyzja o cofnięciu pozwolenia na broń została uzasadniona ustaniem okoliczności faktycznych stanowiących podstawę do udzielenia tego pozwolenia. Z uzasadnieniem tym skarżący nie zgadza się bowiem w jego przypadku okoliczności faktyczne nie zmieniły się, nadal wykonuje pracę w ochronie. Zmieniły się przepisy prawne, lecz zmiana ta, zdaniem skarżącego, nie uzasadnia cofnięcia pozwolenia, gdyż zmienione przepisy nie uniemożliwiają pracownikom ochrony posiadania broni indywidualnej. Również żaden przepis ustawy o broni i amunicji nie nakazuje cofnięcie pozwolenia wydanego uprzednio osobie fizycznej w związku z pracą w ochronie. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] na podstawie art. 127 § 3, art. 138 § 1 pkt 1, art. 156 § 1 pkt 7 i art. 157 § 1 i 3 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ administracji powołuje się na podstawę wydania skarżącemu pozwolenia na broń, którą była praca w agencji ochrony. Pozwolenie zostało wydane na bazie przepisów ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o broni, amunicji i materiałach wybuchowych (Dz. U. Nr 6, poz. 43 ze zm.), natomiast z chwilą wejścia w życie obecnie obowiązującej ustawy o broni i amunicji, osoby wykonujące obowiązki pracowników ochrony mogły wykorzystywać do celów służbowych wyłącznie broń obiektową, należącą do zatrudniającej ich firmy. Odnosząc się do powołanego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego organ podkreśla, iż faktycznie zapadały wyroki uchylające decyzje organów Policji jako naruszające prawo (art. 18 ust. 2 ustawy o broni i amunicji), jednak naruszenia te nie były kwalifikowane jako spełniające przesłanki z art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa, gdyż w takiej sytuacji sądy stwierdzałyby nieważność zaskarżonych decyzji a nie uchylałyby je. Nadto organ powołuje się na związanie treścią wniosku skarżącego, który żądał stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 i 8 kpa, a więc zasadność wniosku rozpatrywał jedynie w kontekście tych przepisów. Na decyzją tą D. W. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Skarga przytacza argumenty podnoszone we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji i zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nadto skarżący zarzuca decyzji naruszenie art. 7 kpa przez nierozpatrzenie żądania na gruncie całego art. 156 § 1 kpa, a w szczególności w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wnosił o jej oddalenie opisując stan faktyczny w jakim doszło do odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oraz w konkluzji stwierdzając, iż nie ma podstaw do uwzględnienia żądania skarżącego. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje; Z dniem 1 stycznia 2004r. weszły w życie: - ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269), zwana u.s.a., - ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), zwana p.s.a., - ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271), zwana p.w.u.p. W świetle art. 97 § 1 p.w.u.p. sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie sądowoadministracyjne toczy się na podstawie tej ustawy. Zgodnie z art. 1 § 1 u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 p.s.a.). W oparciu o powyższe kryteria należy stwierdzi, iż skarga jest zasadna. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym mającym na celu ustalenie, czy decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Rozstrzygnięcie kończące to postępowanie następuje w drodze decyzji (art. 158 § 1 k.p.a.) podejmowanej przez organ administracji publicznej (art. 156 § 1 k.p.a.). Organ administracji publicznej skoncentrował się na podstawie prawnej podanej we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r. Wnioskujący o stwierdzenie nieważności tej decyzji podał jako podstawę prawną swojego żądania art. 156 § 1 pkt 7 i 8 kpa, błędnie wskazując na nieistniejący przepis – punkt 8 wymienionego przepisu. Organ administracji niezasadnie uznał się za związany podstawą prawną zawartą we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji oraz we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wszczęcie postępowania na żądanie skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji, nie zwalniało organu od przeprowadzenia w pełnym zakresie kontroli przedmiotowej decyzji pod względem występowania przesłanek określonych w całym art. 156 § 1 kpa. Orzekający w postępowaniu stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej organ administracji nie jest związany zarzutami podniesionymi we wniosku strony wszczynającym to postępowanie i jeśli nawet uważa, że podniesione przez wnioskodawcę zarzuty są niezasadne, powinien we własnym zakresie szczegółowo zbadać, czy kwestionowana decyzja została wydana zgodnie z prawem, czy też prawo narusza. Analogiczne stanowisko, które podziela skład orzekający Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zawarł Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie między innymi w wyrokach z dnia 27 października 1999 r. (IV SA 1715/97); z dnia 11 kwietnia 2001 r. (IV SA 645/99) i z dnia 28 stycznia 2003 r. (IV SA 1597/01). W związku z powyższym organ administracji powinien zbadać, czy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r. faktycznie nie narusza prawa, w zakresie stanowiącym podstawę do zastosowania art. 156 § 1 kpa, a w szczególności ustalić czy weryfikowane rozstrzygnięcie nie narusza rażąco przepisów prawa materialnego stanowiącego podstawę jego wydania. Z uwagi na fakt, iż organ administracji nie podjął wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego mając na celu załatwienie sprawy, a także nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego przez co z kolei nie dokonał prawidłowej jego oceny zarówno w zakresie ustaleń faktycznych jak i prawnych, naruszył art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa. W tych warunkach, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 200 w związku z art. 205 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.