III SA 3580/03

WyrokWSA w Warszawie2004-11-18

Skład orzekający: Andrzej Jagiełło, Dariusz Dudra, Alojzy Skrodzki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając pismo organu pierwszej instancji za informację, a nie decyzję rozstrzygającą sprawę co do istoty?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie umorzyło postępowanie odwoławcze, akceptując wadliwe działanie organu pierwszej instancji, który zamiast wydać decyzję, udzielił jedynie informacji. Organ podatkowy pierwszej instancji był zobowiązany do wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty lub kończącej postępowanie. Umorzenie postępowania odwoławczego w takiej sytuacji pozbawiło podatnika prawa do rozpoznania sprawy w formie decyzji i jej weryfikacji przez drugą instancję. SKO powinno było przekazać sprawę do organu pierwszej instancji w celu wydania stosownej decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący J. N. zwrócił się do Wójta Gminy I. z prośbą o weryfikację decyzji podatkowych stanowiących podstawę postępowania egzekucyjnego. Wójt Gminy udzielił odpowiedzi w formie pisma, nie wydając decyzji. Skarżący złożył odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), które umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając pismo Wójta za informację, a nie decyzję. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się uchylenia decyzji SKO i innych działań.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2003 r., stwierdzono, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, oraz zasądzono na rzecz skarżącego od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Jagiełło, Sędzia WSA Dariusz Dudra, Asesor WSA Alojzy Skrodzki (spr.), Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2004 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie o podatek od nieruchomości 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza na rzecz skarżącego od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. - zwane dalej "SKO" działając na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. 122, poz. 593 z późn. zmianami), art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 1996r. Nr 13, poz. 593 z późn. zm.) oraz art. 13 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 1997r., Nr 137, poz. 926 z pózn. zm) zwana dalej "ord. pod." po rozpoznaniu odwołania J. N. od pisma Wójta Gminy I. z dnia [...] czerwca 2003r. znak: [...] postanowiło na podstawie art. 233 § 1 pkt 3 ord. pod. umorzyć postępowanie odwoławcze. W dniu [...] maja 2003 r. skarżący wystąpił do Wójta Gminy I. z pismem o przeprowadzenie weryfikacji decyzji podatkowych, stanowiących podstawę wszczęcia postępowania egzekucyjnego. W powołanym piśmie J. N. przedstawił sytuację w jakiej się znajduje i domagał się podjęcia działań ze strony władz lokalnych. W odpowiedzi na powyższe, organ I instancji pismem z dnia z dnia [...] czerwca 2003 r. znak: [...] udzielił odpowiedzi na powyższe pismo J. N. W dniu [...] czerwca 2003. skarżący złożył do SKO odwołanie od powyższego pisma Wójta Gminy I. SKO rozpoznając pismo strony stwierdziło, że dla uruchomienia procedury odwoławczej niezbędne jest istnienie decyzji, która stosownie do brzmienia art. 207 Ordynacji podatkowej rozstrzyga o indywidualnej sprawie co do jej istoty, a więc w oparciu o dokonane ustalenia faktyczne stwierdza lub kształtuje pozycję prawną strony. W niniejszej sprawie SKO uważa, że nie ma do czynienia z rozstrzygnięciem organu podatkowego w formie decyzji, ale udzieleniem informacji przez organ administracji publicznej. W tym stanie rzeczy brak było podstaw do rozpatrzenia odwołania skarżącego w trybie odwoławczym, co skutkowało umorzeniem postępowania odwoławczego na podstawie art. 233 § 1 pkt 3 ord. pod. Strona nie zgodziła się z takim rozstrzygnięciem i wniosła skargę, w której domagała się uchylenia decyzji SKO, uchylenia nakazu egzekucyjnego oraz przywołania Urzędu Gminy do zaniechania bezprawnych działań w odniesieniu do skarżącego. Skarżący ponownie przedstawił swoją sytuację prawną i rodzinną. W dniu [...] marca 2004 r. skarżący złożył kolejne pismo zatytułowane "uzupełnienie skargi" w którym pisze, że otrzymał decyzję Urzędu Gminy z dnia [...].02.2004 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości, która została podjęta w ocenie skarżącego niezgodnie ze stanem faktycznym. Od tej decyzji skarżący wniósł odwołanie w którym wskazuje przyczyny błędnego wyliczeni podatku. Następnie w dniu [...] marca 2004 r. skarżący wniósł kolejne pismo zatytułowane "uzupełnienie skargi", w którym informuje o otrzymaniu decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2004 r. z którą się zgadza. Ponadto skarżący podnosi, że ZUS potrąca kwoty z jego emerytury. Kolejnym pismem z dnia [...] maja 2004 r. skarżący składa wniosek do Sądu "zatytułowany ponowienie wniosku o wstrzymanie egzekucji" W uzasadnieniu wniosku skarżący pisze o trudnej sytuacji materialnej. Ponadto podnosi o tym, że wnioski dotyczące ustalenia praw właścicielskich do działki nie zostały rozpoznane przez Urząd Gminy. W przedmiotowym wniosku, zarzuca, iż została naruszona poprawność ustalania wymiaru podatku od nieruchomości w decyzji Urzędu Gminy z [...] lutego 2004 r. Kolejnym pismem z dnia [...] lipca 2004 r. zatytułowanym "uzupełnienie skargi" skarżący podnosi w nawiązaniu do wniosku z dnia [...] maja 2004 r. w sprawie wstrzymania egzekucji, że przeprowadzona egzekucja podatku od nieruchomości jest bezprawna. Strona informuje, że otrzymała upomnienie, które będzie w ocenie skarżącego wstępem do podjęcia postępowania egzekucyjnego. W sprawie tej strona złożyła pismo do Wójta Gminy, które nie zostało rozpoznane. W dalszej części wniosku strona powołuje się na trudną sytuację materialną. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji nie podzielając argumentacji skarżącego, bowiem nie odnosi się do decyzji SKO. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Przedmiotowa sprawa została rozpoznana przez niniejszy Sąd w oparciu o art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.). Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja narusza prawo procesowe, w związku z czym należało ją uchylić. Sąd zauważa, że strona w dniu [...] maja 2003 r. zwróciła się o weryfikację bliżej nieokreślonych decyzji podjętych przez Wójta Gminy I., a będących podstawą do wystawienia nakazów egzekucyjnych. Mając na uwadze tak sformułowany wniosek organ podatkowy pierwszej instancji zobowiązany był do wezwania podatnika i sprecyzowania żądania zawartego we wniosku, a następnie po przeprowadzeniu stosownego postępowania wydać decyzję uwzględniającą żądanie podatnika lub odmawiającą uwzględnienia wniosku. Nie wydając decyzji organ podatkowy pierwszej instancji naruszył art. 207. § 1. ord. pod., zgodnie z którym organ podatkowy orzeka w sprawie w drodze decyzji, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. Organ podatkowy wykonał czynności procesowe w postaci sporządzenia protokół kontroli z dnia [...] czerwca 2003 r. jednak zaniechał wydania decyzji. Wydanie pisma w sprawie, która niewątpliwie powinna być załatwiona decyzją było naruszeniem wspomnianego art. 207 § 1 ord. pod. Poza tym zgodnie z art. 207 § 2 ord. pod. organ podatkowy pierwszej instancji był zobowiązany do wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty albo w inny sposób kończącą postępowanie w danej instancji. Organ podatkowy pierwszej instancji nie uczynił tego. Mając taki stan sprawy samorządowe SKO umarzając postępowanie odwoławcze zaakceptowało błędy organu I instancji czym pozbawiło podatnika prawa do rozpoznania jego sprawy w formie decyzji i prawa do weryfikacji tej decyzji przez drugą instancję. W ocenie Sądu, SKO w oparciu o art. 207 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej powinno przekazać sprawę do organu pierwszej instancji celem wydania stosownej decyzji. Odnosząc się do pism skarżącego składanych do Sądu po wniesieniu skargi zatytułowanych jako "uzupełnienie skargi" a podnoszących kwestię: wysokości podatku od nieruchomości na 2004 r., trudnej sytuacji materialnej skarżącego ze względu na egzekucję podatku od nieruchomości, wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, ustalenie prawa własności nieruchomości, sąd zauważa, że sprawy te jak wynika z powyższych pism są lub były przedmiotem odpowiedniego postępowania podatkowego lub egzekucyjnego przed organami podatkowymi lub egzekucyjnymi, w związku z czym skarżącemu przysługują odpowiednie środki zaskarżenia zawarte w przepisach ord. pod. a w przypadku postępowania egzekucyjnego w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. nr 110 poz.968 z póź. zm.). Jeżeli skarżący nie będzie się zgadzał z rozstrzygnięciami organów administracyjnych, dopiero po wyczerpaniu toku instancji, będzie miał prawo do zaskarżenia powyższych aktów prawnych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o czym zostanie pouczony przez organy administracyjny wydający odpowiedni akt prawny w drugiej instancji. Ze względu na powyższe, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza prawo postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 152 w zw. z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153 poz. 1270 ) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło