III SA 573/03

WyrokWSA w Warszawie2004-04-08

Skład orzekający: Małgorzata Niezgódka-Medek, Krystyna Chustecka, Ewa Radziszewska-Krupa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo odmówił prawa do rozliczenia podatku naliczonego z faktury VAT wystawionej przed 1 stycznia 2000 r., jeśli nabywca nie zapłacił całej należności wystawcy do 30 czerwca 2000 r., a część należności została skompensowana?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że skarżąca wykazała okoliczności uzasadniające ponowne rozpatrzenie sprawy w postępowaniu administracyjnym. Okoliczności te dotyczyły spełnienia warunków wynikających z § 75 rozporządzenia Ministra Finansów, w szczególności dokonania przez skarżącą kilku przelewów na rzecz wystawcy faktury, które łącznie przekroczyły kwotę przyjętą w zaskarżonych decyzjach. Sąd uznał, że sprawa wymaga ponownego rozpatrzenia w postępowaniu administracyjnym, bez odnoszenia się do kwestii niekonstytucyjności przepisów rozporządzenia.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. zaskarżyła decyzję Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję organu kontroli skarbowej, która określała zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług. Spór dotyczył prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktury VAT wystawionej przez Zakład Pracy Chronionej przed 1 stycznia 2000 r., ponieważ część należności nie została zapłacona w formie pieniężnej do 30 czerwca 2000 r., a została skompensowana. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o VAT, Ordynacji podatkowej oraz Konstytucji RP, kwestionując zgodność § 75 rozporządzenia Ministra Finansów z prawem.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącej kwotę 107.200 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka-Medek, Sędzia NSA Krystyna Chustecka (spr.), Asesor sądowy WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant Maciej Kurasz, po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi Spółki z o.o. [...] Market Budowlany w W. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącej kwotę 107.200 zł (sto siedem tysięcy dwieście złotych) Zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. nr [...] z dnia [...].10.2002r. określającą nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy podatnika, nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za okres styczeń-marzec 2000r.; zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za kwiecień 2000r.; nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy podatnika za maj 2000r., zaległość podatkową w VAT wraz z odsetkami za zwłokę za miesiące kwiecień, maj 2000r. oraz ustalającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za luty 2000r. W skardze do Sądu Skarżąca zarzuca, że decyzja Izby Skarbowej narusza art.10 i art.19 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym , art.120, art.121, art.122 i art.210 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa oraz art. 92 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej. Ponadto, zdaniem Skarżącej, § 75 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie może stanowić skutecznej podstawy do wydania decyzji, kwestionującej odliczenie podatku naliczonego od podatku należnego, ponieważ został on wydany z przekroczeniem upoważnienia ustawowego, zawartego w art.23 ust. l pkt l ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. A zatem dochodzi do sytuacji, w której prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zostało ograniczone w rozporządzeniu wykonawczym od spełnienia określonego warunku, co pozostaje w sprzeczności z w/w art.23 ust. l pkt l ustawy o VAT. W uzasadnieniu decyzji nie wyjaśniono sposobu oraz istoty naruszenia przez Stronę obowiązków. Skarżąca wywodzi przy tym, że zostały spełnione wszystkie wymogi określone w powołanych przepisach . W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie, podtrzymując zajęte stanowisko. Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdziła, iż o niezgodności danego przepisu z Konstytucją może orzec tylko Trybunał Konstytucyjny. Z akt sprawy wynika, że Strona w deklaracji podatkowej VAT-7 za luty 2000r. odliczyła podatek naliczony w wysokości [...] zł, wynikający z rozliczenia podatku naliczonego z faktury VAT [...] nr [...] z dnia [...].12.1999r. (data wpływu do Strony [...].01.2000r.), wystawionej przez "[...] " S.A. Zakład Pracy Chronionej, dokumentującej sprzedaż: budynku Marketu, budynku administracyjno-socjalnego, budynku ogród, budynku magazynu, masztów flagowych, latarni oświetleniowych, pylonu reklamowego, placów, dróg, chodników, ogrodzenia, mimo ,że należność z niej wynikająca nie została zapłacona w całości wystawcy tego dokumentu księgowego w formie pieniężnej za pośrednictwem banku do dnia [...].06.2000r. Sprzedaż obiektów, wykazanych na w/w fakturze była przedmiotem umowy sprzedaży zawartej w dniu [...].12.1999r. (akt notarialny Rep. A nr [...]). Powołując się na § 75 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999r.,Izba Skarbowa uznała za uzasadnione stanowisko organu I instancji ,iż faktury oznaczone wyrazami FAKTURA VAT [...], wystawione przed dniem l stycznia 2000r. nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego, jeżeli nabywca towarów lub usług, których dotyczą te faktury, nie zapłacił do dnia [...] czerwca 2000r. bezpośrednio wystawcy faktury w formie pieniężnej za pośrednictwem banku należności wynikającej z wystawionej faktury. Wskazała, że należność, wynikająca z w/w faktury VAT [...] nr [...] z dnia [...].12. 1999r. wynosiła [...] zł. Skarżąca w dniu [...].01.2000r. przelewem, dokonanym za pośrednictwem banku wpłaciła na konto "[...] " S.A. Zakład Pracy Chronionej (wystawcy przedmiotowej faktury) kwotę [...] zł; pozostałą należność w wysokości [...] zł strony umowy skompensowały wzajemnymi zobowiązaniami i należnościami ("[...] " S.A. Zakład Pracy Chronionej z tytułu zwrotu poniesionych przez Stronę w latach 1996-1999 nakładów na wybudowanie obiektów, będących przedmiotem sprzedaży na gruncie należącym do "[...] " S.A. Zakład Pracy Chronionej. W związku z tym stwierdzono , iż Strona nie wypełniła dyspozycji, zawartych w § 75 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999r. i obniżenie podatku należnego o podatek naliczony, wynikający z w/w faktury VAT [...] nr [...] z dnia [...].12.1999r. przysługuje jej jedynie od kwoty wpłaconej za pośrednictwem banku tj. [...] zł (na którą składa się wartość netto [...] zł; VAT [...] zł). Natomiast pozostała kwota podatku naliczonego, wynikająca z przedmiotowej faktury w wysokości 5[...] zł nie stanowi podstawy do obniżenia podatku należnego. Podkreśliła, iż obniżenie podatku należnego o podatek naliczony z faktur oznaczonych wyrazami FAKTURA VAT [...], wystawionych przed dniem l stycznia 2000r. następuje na zasadach określonych w art.19 ust.3 ustawy o VAT po wypełnieniu dyspozycji zawartej w § 75 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999r. ,przy czym przepis rozporządzenia wyznacza jedynie szybkie "bezpośrednie" płatności za pośrednictwem banku. Podatnik nawiązujący kontakty gospodarcze z zakładami pracy chronionej musi przyjąć tego rodzaju niedogodność, ponieważ prawodawca uznał, iż wymaga tego prawidłowe funkcjonowanie opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania uznała za bezzasadne. Izba Skarbowa nie zmieniła również stanowiska w związku z pismem procesowym w którym Skarżąca powołała się na fakt dokonania, w wykonaniu zawartej umowy sprzedaży, przelewów na kwoty [...] zł., [...] zł. i [...] zł. z jednoczesnym przedłożeniem kopii przelewów bankowych . Stwierdziła, że w toku postępowania Skarżąca nie powoływała się na powyższe okoliczności, nie podnosiła kwestii innych przelewów ,poza przelewem na kwotę [...] zł., ponadto załączniki nie dokumentują wpłat z faktury Vat [...] z dnia [...].12.1999r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje. Skarga w części zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem sporu jest odmowa prawa rozliczenia podatku naliczonego w fakturze Vat wystawionej w dniu [...] grudnia 1999 r przez Zakład Pracy Chronionej. Izba Skarbowa w zaskarżonej decyzji podtrzymała stanowisko, że w sprawie mają zastosowanie przepisy końcowe i przejściowe, a w szczególności § 75 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 109,poz. 1245), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2000r. i zgodnie z którymi, faktury oznaczone m. in. wyrazami FAKTURA VAT [...], wystawione przed dniem 1 stycznia 2000 r. nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego, jeżeli nabywca towarów lub usług, których dotyczą te faktury, nie zapłacił do dnia 30 czerwca 2000 r. bezpośrednio wystawcy faktury w formie pieniężnej za pośrednictwem banku należności wynikającej z wystawionej faktury. W tej kwestii nie budzi wątpliwości zajęte stanowisko, że organy rozpoznające niniejszą sprawę nie są uprawnione do oceny zgodności tych przepisów z Konstytucją RP i zobowiązane były do ich stosowania. Natomiast w toku rozprawy Skarżąca, podtrzymując zarzuty niekonstytucyjności § 75 powołanego rozporządzenia, powołała okoliczności, które według oceny Sądu dają podstawę do wznowienia postępowania w sprawie. Okoliczności powyższe dotyczą spełnienia przez Skarżącą warunków wynikających z powyższych przepisów rozporządzenia, a mianowicie dokonania przez Skarżącą kilku przelewów na rzecz wystawcy faktury w kwotach i ratach określonych w akcie notarialnym , łącznie na kwotę wyższą niż przyjęto w zaskarżonych decyzjach. W tej sytuacji Sąd, bez odnoszenia się do kwestii niekonstytucyjności tych przepisów, zobowiązany jest uchylić zaskarżoną decyzję, sprawa wymaga bowiem ponownego rozpatrzenia w postępowaniu administracyjnym. Jeżeli chodzi natomiast o kwestie związane z dokonaną w części kompensatą pomiędzy stronami, to podlegają one ocenie według zasad wynikających z przepisów obowiązującego rozporządzenia w dacie powstania obowiązku podatkowego. Ze względu na powyższe Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit.b, art. 152 w zw . z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153,poz. 1270) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło