III SA 655/03

WyrokWSA w Warszawie2004-07-01

Skład orzekający: Krystyna Chustecka, Jan Rudowski, Sylwester Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zaległość z tytułu 10% zryczałtowanego podatku dochodowego od odpłatnego zbycia nieruchomości podlega restrukturyzacji w ramach ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, jeśli nie powstała bezpośrednio z działalności gospodarczej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaległość z tytułu 10% zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych, o ile spełnione są inne warunki określone w ustawie o restrukturyzacji, podlega restrukturyzacji, nawet jeśli nie powstała bezpośrednio z działalności gospodarczej. Kluczowe jest posiadanie statusu przedsiębiorcy i zaległości podatkowych powstałych przed określonym terminem. Umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego było niezasadne, ponieważ sprawa wymagała merytorycznego rozpoznania.
Stan faktyczny
Skarżący J.W. złożył wniosek o restrukturyzację zaległości z tytułu 10% zryczałtowanego podatku dochodowego od odpłatnego zbycia nieruchomości. Urząd Skarbowy umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, uznając, że podatek ten nie podlega restrukturyzacji, ponieważ nie wynika bezpośrednio z działalności gospodarczej. Izba Skarbowa utrzymała tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o restrukturyzacji, wskazując, że podatek ten powinien podlegać restrukturyzacji, a postępowanie nie było bezprzedmiotowe.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Izby Skarbowej w W. oraz stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz strony skarżącej kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Krystyna Chustecka (spr.), Sędzia NSA Jan Rudowski, Asesor sądowy WSA Sylwester Golec, Protokolant Anna Zientara, po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi J.W. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie o restrukturyzację należności publiczno prawnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz strony skarżącej kwotę w wysokości 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 233 § l pkt l w związku z art. 220 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa /Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm./ oraz art. 9 pkt l, art. 6 ust. l pkt l a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców /Dz. U Nr 155, poz.1287/ Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego W. z dnia [...].12.2002 r. umarzającą postępowanie w sprawie restrukturyzacji zaległości podatkowych Pana J. W. z tytułu 10 % zryczałtowanego podatku dochodowego. W uzasadnieniu wskazano, że Urząd Skarbowy W. nie uwzględnił wniosku w sprawie objęcia restrukturyzacją zaległości z tytułu podatku dochodowego i umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. W odwołaniu od tej decyzji p. J. W. zarzucił naruszenie art. 208 § l ustawy Ordynacji podatkowej poprzez błędne uznanie, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Podnosi, że Urząd nie udzielił odpowiedzi na wniesione uwagi co do zebranego materiału dowodowego, czym naruszył przepis art. 124 i 210 § l pkt 6 tej ustawy. Zarzuty dotyczą również naruszenia przepisów ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, w szczególności art. 6 ust. l pkt l a poprzez bezpodstawne przyjęcie, że podatek dochodowy od osób fizycznych nie podlega restrukturyzacji. Izba Skarbowa w W. podzieliła stanowisko organu pierwszej instancji uznając, że odwołanie nie jest zasadne i nie zasługuje na uwzględnienie. Stwierdziła, że za lata 1995-2001 Skarżący nie wykazał przychodów z działalności gospodarczej. W zeznaniach za lata 1998-1999 wykazano wyłącznie przychody z najmu, natomiast za lata 2000-2001 wykazano dochody z wynagrodzenia ze stosunku pracy. Wykazana we wniosku zaległość dotyczy zaległości z tytułu niezapłacenia 10 % zryczałtowanego podatku dochodowego od odpłatnego zbycia nieruchomości w 1999 roku, natomiast stosownie do art. 6 ust. l pkt la ustawy, restrukturyzacji podlegają należności, które były znane organowi restrukturyzacyjnemu na dzień 30.06.2002 r. z działalności gospodarczej. Zdaniem Izby Skarbowej stwierdzenia zawarte w odwołaniu, że zaległość podatkowa pośrednio wynika z prowadzonej działalności gospodarczej, która powinna podlegać restrukturyzacji są bezpodstawne. Sygn. akt III SA 655/03 Wyjaśniła, że jest odmiennego zdania w przedmiocie naruszenia przepisów ustawy o restrukturyzacji, a w szczególności naruszenia art. 6 ust. l pkt 1a, gdyż jak dowiedziono zaległości zgłoszone do restrukturyzacji nie powstały z działalności gospodarczej. Wskazała przy tym, że zgodnie z tym przepisem restrukturyzacji podlegają następujące należności: znane na dzień 30 czerwca 2002 r. zaległości z zastrzeżeniem ust. 4 i art. 16 z tytułu podatków: dochodowego od osób fizycznych, zryczałtowanego dochodowego od niektórych przychodów osiągniętych przez osoby fizyczne, dochodowego od osób prawnych, od towarów i usług, akcyzowego oraz zniesionych przed dniem wejścia w życie ustawy. Stwierdziła, że z powyższego przepisu wynika, że ustawodawca nie wymienia w nim zaległości powstałych z tytułu sprzedaży nieruchomości. Przepis powyższy uściśla art. l ust. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych poprzez sprecyzowanie, że restrukturyzacją objęci są przedsiębiorcy, o których mowa w przepisach o warunkach dopuszczalności i nadzoru pomocy publicznej dla przedsiębiorców, w szczególności którzy tracą zdolność do konkurowania na rynku /../. W przepisie art. 2 pkt l oraz art. 2 ust. 2 w/w ustawy skonkretyzowano kogo uważa się za przedsiębiorcę, natomiast Skarżący nie spełnia żadnych z tam wymienionych kryteriów, a działalność gospodarczą rozpoczął dopiero od 06.11.2002 r. na kilka dni przed złożeniem wniosku o restrukturyzację. Uznała za niesłuszny zarzut naruszenia art. 124 oraz art. 210 § l pkt. 6 Ordynacji podatkowej poprzez nie udzielenie odpowiedzi na wniesione uwagi, zważywszy, że cały materiał dowodowy zebrany w toku postępowania brany był pod uwagę przy decyzji i uwagi te znalazły swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Skarżący decyzji Izby Skarbowej zarzuca naruszenie : przepisów ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, w szczególności art. 6 ust. l pkt l a poprzez bezpodstawne przyjęcie, że podatek dochodowy od osób fizycznych obliczany w trybie art. 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie podlega restrukturyzacji. Podnosi, że naruszenie powołanego przepisu miało istotny wpływ na wynik postępowania i wnosi o uchylenie tej decyzji oraz decyzji ja poprzedzającej organu pierwszej instancji. Organ restrukturyzacyjny naruszył w ocenie Skarżącego zarówno przepisy postępowania jak również wskazaną wyżej normę prawną ustawy o restrukturyzacji. Sygn. akt III SA 655/03 Zarówno Urząd Skarbowy W.U. jak i Izba Skarbowa dokonały w tej sprawie całkowicie dowolnej pozbawionej podstaw logicznych interpretacji przepisów wymienionej ustawy, sprzecznej z ideą i celami ustawy. Wywodzi, że Minister Finansów (jako autor ustawy) a ostatecznie Parlament postanowił udzielić przedsiębiorcom pomocy w formie częściowego umorzenia zaległości m. in. podatkowych. Skoro w działalności gospodarczej Skarżącego przedmiotowa zaległość przeszkadza, to sytuacja ta odpowiada sytuacji przedsiębiorcy opisanej w art. 1 ust. 2 ustawy o restrukturyzacji oraz art. 15 ust. l i 2 ustawy o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców, i mieści się ona w kategorii podatków w ustawie wymienionych, a zatem podlega restrukturyzacji. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie, podtrzymując zajęte stanowisko . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który przejął sprawę do rozpoznania na podstawie art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.), zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Z bezprzedmiotowością postępowania - art. 208 Ordynacji podatkowej - mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Oznacza to, iż wszystkie elementy badanego stanu prawnego i faktycznego są tego rodzaju, że niepotrzebne jest postępowanie mające na celu wyjaśnienie wszystkich tych okoliczności w sprawie. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że kryterium bezprzedmiotowości odnosi się do postępowania, ale w taki sposób, iż wynik tego postępowania nie powinien mieć charakteru merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, lecz jedynie być formalnym jego zakończeniem. W rozpoznawanej sprawie przypadek taki nie występuje. Warunki restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, zasady ustalania należności podlegających restrukturyzacji i tryb postępowania restrukturyzacyjnego, które zostały określone ustawą z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców ( Dz. U. Nr 155,poz. 1287 ze zm. ) stosuje się odpowiednio do należności od przedsiębiorców z tytułu zobowiązań podatkowych. Skarżący wykazał, że w dacie złożenia wniosku posiadał status przedsiębiorcy oraz zaległości podatkowe powstałe przed dniem 30 czerwca 2002r. Sygn. akt III SA 655/03 Za uprawnione Sąd uznał wywody Skarżącego, że z art. 6 ust. l pkt la ustawy wymieniającego podatek dochodowego od osób fizycznych ewidentnie wynika, że restrukturyzacji podlegają wszelkie zobowiązania mające swe źródło w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych - o ile oczywiście inne warunki wymienione w ustawie są spełnione. Argumentacja Izby Skarbowej zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że ustawodawca nie wymienia w nim zaległości powstałych z tytułu sprzedaży nieruchomości" nie stanowi zatem uzasadnienia zajętego w sprawie stanowiska, zważywszy, że Skarżący posiada zaległość z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych i nie chodzi w tym przypadku o stosowanie interpretacji rozszerzającej przepisów ustawy o restrukturyzacji. Podobnie przedstawia się kwestia posiadania przez Skarżącego statusu przedsiębiorcy. W związku z podniesionym argumentem w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że działalność gospodarczą podjął na kilka dni przed złożeniem wniosku restrukturyzacyjnego Skarżący stwierdza, że w Jego przekonaniu bez znaczenia jest fakt w jakim terminie uzyskał status przedsiębiorcy, o ile nastąpiło to przed wejściem w życie ustawy o restrukturyzacji, gdyż żaden przepis tej ustawy nie uzależnia możliwości przystąpienia przedsiębiorcy do programu restrukturyzacyjnego od jego stażu jako przedsiębiorcy. Podnosi również, iż dla celów restrukturyzacji nie ma znaczenia czy zaległości wynikają z działalności gospodarczej czy nie. Powołane w odwołaniu jak i skardze okoliczności nie wskazują zatem na bezprzedmiotowość postępowania lecz na konieczność, merytorycznego rozpoznania sprawy i wydania decyzji w sprawie restrukturyzacji zaległości, po uprzednim przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego co do spełnienia warunków do restrukturyzacji przez Skarżącego. Stwierdzając, że zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a i c, art. 152 w zw . z art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło