III SA/Wa 1005/11

WyrokWSA w Warszawie2012-01-16

Skład orzekający: Ewa Radziszewska-Krupa, Bożena Dziełak, Jarosław Trelka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy prawa, opierając się na aktach notarialnych jako dokumentach urzędowych, mimo twierdzeń strony skarżącej o ich sfałszowaniu i toczących się postępowań karnych?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny uznał, że organy podatkowe prawidłowo oparły się na aktach notarialnych jako dokumentach urzędowych, którym prawo przypisuje szczególną moc dowodową. Strona skarżąca nie przedstawiła w toku postępowania podatkowego wiarygodnych dowodów podważających te dokumenty ani nie podjęła czynności zmierzających do ich unieważnienia. Postępowania karne, wszczęte po zakończeniu postępowania podatkowego, nie stanowiły zagadnienia wstępnego uniemożliwiającego rozstrzygnięcie sprawy podatkowej, a ewentualne ustalenia korzystne dla strony skarżącej mogły stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 O.p.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia przez organy podatkowe wysokości zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodu ze sprzedaży lokalu mieszkalnego. Strona skarżąca kwestionowała fakt nabycia i sprzedaży lokalu oraz udzielenia pełnomocnictwa, twierdząc, że podpisy na dokumentach są sfałszowane i że toczy się postępowanie karne w tej sprawie. Organy podatkowe uznały akty notarialne za wiarygodne dokumenty urzędowe, a stronę skarżącą za podatnika zobowiązanego do zapłaty podatku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Bożena Dziełak, Sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant st. sekretarz sądowy Iwona Mazek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. oddala skargę 1. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. (dalej: "NUS") decyzją z [...] października 2010r. określił A. S. (dalej: "Skarżąca") zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym 10% podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006r. w wysokości 21.600zł od przychodu uzyskanego ze sprzedaży lokalu mieszkalnego nr 10, położonego w Warszawie przy ul. [...]. Z ustaleń NUS wynika, że 5 grudnia 2006r. do NUS wpłynęło oświadczenie, że Skarżąca przeznaczy w ciągu 2 lat na cele mieszkaniowe, określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i lit. e) ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010r. Nr 51, poz. 307 ze zm., dalej: "u.p.d.f.".), w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006r. przychód w wysokości 216.000 zł, uzyskany ze sprzedaży 22 listopada 2006r. ww. lokalu mieszkalnego (akt notarialny Rep. [...] Nr [...]), nabytego [...] lipca 2006r. (akt notarialny Rep. [...] Nr [...]). NUS, w związku z upływem dwuletniego terminu od dnia uzyskania przychodu ze sprzedaży ww. nieruchomości i nieprzedłożeniem dokumentów potwierdzających przeznaczenie przychodu na cele określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub e) u.p.d.f., pismem z 3 lutego 2009r. wezwał Skarżącą do złożenia deklaracji PIT-23 o osiągniętych przychodach z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych, objętych zryczałtowanym podatkiem dochodowym lub przedłożenia dokumentów potwierdzających rozliczenia ww. przychodu. Skarżąca 19 lutego 2009r. złożyła oświadczenie, że nie była posiadaczem ww. lokalu mieszkalnego, nie udzielała pełnomocnictwa do jego sprzedaży B. G. (dalej: "pełnomocnik"), a 5 maja 2006r. działając w imieniu córki - W. K. sprzedała jedynie ww. osobie lokal mieszkalny nr [...] położony w Warszawie przy ul. [...]. NUS, w związku ze sprzecznością między złożonym przez Skarżącą oświadczeniem, a treścią posiadanych dokumentów – ww. aktów notarialnych z 14 lipca i 22 listopada 2006r., postanowieniem z 3 marca 2009r. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia zryczałtowanego 10% podatku dochodowego od osób fizycznych od uzyskanego przychodu. NUS - opierając się na treści zgromadzonych w sprawie dokumentów: ww. aktów notarialnych zakupu i sprzedaży ww. nieruchomości oraz aktu notarialnego z [...] sierpnia 2006r. (repertorium [...] nr [...]) o udzieleniu pełnomocnictwa do sprzedaży ww. nieruchomości, a także zeznaniach świadków: M. D. (zbywcy lokalu), która wskazała m.in. na osobiste uczestnictwo Skarżącej przy zawieraniu tego aktu, J. B. (nabywcy lokalu), która potwierdziła działanie pełnomocnika podczas czynności notarialnych - nie dał wiary zeznaniom Skarżącej, że nie uczestniczyła w transakcjach zakupu z 14 lipca 2006r. i następnie sprzedaży z 22 listopada 2006r. ww. lokalu mieszkalnego osobiście lub przez pełnomocnika. Zarówno umowę nabycia, jak i sprzedaży nieruchomości, zgodnie z art. 158 k.c. zawarto w formie aktu notarialnego, który zgodnie z art. 2 § 2 ustawy z dnia 14 lutego 1991r. Prawo o notariacie (Dz. U. z 2002r. Nr 42 poz. 369 ze zm., dalej: "ustawa o notariacie"), ma charakter dokumentu urzędowego i tym samym jego wiarygodność nie może być podważona przez inny organ administracji publicznej, a ponadto okoliczność nie zawiadomienia właściwych organów dochodzeniowych o popełnieniu przestępstwa polegającego na sfałszowaniu podpisów i dokumentów. NUS wskazał też, że Skarżąca nie przedłożyła deklaracji, ani dokumentów potwierdzających przeznaczenie w terminie dwóch lat od daty sprzedaży (8 marca 2006r.) przychodu na cele mieszkaniowe, określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub e) u.p.d.f., w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006r. W związku z tym opodatkowaniu podlega cały przychód w wysokości 216.000 zł i wyliczył 10% zryczałtowany podatek dochodowy w wysokości 21.600 zł. 2. Skarżąca w odwołaniu od ww. decyzji wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podtrzymując dotychczasowe stanowisko wskazała, że nie zawarła umowy kupna ww. lokalu mieszkalnego, nie zna jego zbywcy, ani nie udzielała pełnomocnictwa do sprzedaży tego lokalu. Podpisy widniejące w dokumentach są sfałszowane. Również żadna z córek Skarżącej nie wpłaciła zaliczki w wysokości 10.400 zł, ani przelewu w wysokości 93.600 zł na rachunek zbywcy lokalu. Skarżąca wniosła o umożliwienie jej "wglądu w rzekome przelewy" oraz podanie nazwiska córki, która wpłat tych dokonała. 3. Dyrektor Izby Skarbowej w W. (dalej: "DIS") decyzją z [...] stycznia 2011r. utrzymał w mocy ww. decyzję NUS, podtrzymując jej podstawę faktyczną i prawną (w tym art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a), art. 28 ust. 1-4, art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) lub e) u.p.d.f.). W ocenie DIS materiał dowodowy - akty notarialne z [...] lipca 2006r. oraz z [...] listopada 2006r. potwierdza najpierw nabycie, a następnie zbycie przez Skarżącą ww. lokalu mieszkalnego. Z kolei kolejny akt notarialny z [...] sierpnia 2006r. dokumentuje udzielenie przez Skarżącą pełnomocnictwa do sprzedaży ww. nieruchomości. DIS wskazał ponadto, że zasada swobodnej oceny materiału dowodowego zostaje wyłączona, gdy przepisy prawa nadają określonym dokumentom szczególną moc dowodową. Taką szczególną moc dowodową posiadają dokumenty urzędowe, które stosownie do art. 194 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: "O.p.") stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Urzędowym dokumentem jest akt notarialny, co wynika wprost z art. 2 § 2 ww. ustawy o notariacie, stąd również w odniesieniu do jego treści obowiązuje domniemanie prawdziwości. Wprawdzie w art. 194 § 3 O.p. przewidziano możliwość prowadzenia dowodu przeciwko dokumentom urzędowym, ale podstawą podjęcia postępowania jest posiadanie przez stronę dokumentów, których ustalenia są sprzeczne z postanowieniami aktu notarialnego lub je wykluczają. Organ podatkowy może więc odmówić wiarygodności dokumentowi urzędowemu tylko po przeprowadzeniu postępowania przeciwko jego autentyczności lub przeciwko jego zgodności z prawdą. DIS podzielił stanowisko NUS, że ww. akty notarialne tworzą spójny chronologicznie ciąg zdarzeń, a transakcje nabycia i sprzedaży przez Skarżącą ww. lokalu mieszkalnego ma potwierdzenie w księgach wieczystych. Skarżąca w toku postępowania nie przedstawiła dokumentu, który uzasadniałby zakwestionowanie zgodności z prawdą postanowień aktów notarialnych, ograniczając się jedynie do zaprzeczenia dokonania transakcji zakupu i sprzedaży nieruchomości i udzielenia pełnomocnictwa. Oświadczenie Skarżącej nie stanowi podstawy do ewentualnego pominięcia ustaleń aktów notarialnych. NUS podjął zatem wszelkie działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a podjęte czynności zgodne były z przepisami prawa. Skarżąca mimo twierdzeń kwestionujących postanowienia aktów notarialnych, nie podjęła czynności zmierzających do ich unieważnienia lub zmiany ich treści. 4. Skarżąca w skardze wniosła o uchylenie ww. decyzji DIS i poprzedzającej ją decyzji NUS, ewentualnie o zawieszenie postępowania, a także zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania, ze względu na naruszenie: 1) art. 122 O.p. przez błędne ustalenie stanu faktycznego - uznanie, iż to Skarżąca była stroną najpierw kupna, a następnie sprzedaży ww. nieruchomości oraz przyjęcie, że udzieliła pełnomocnictwa rzekomej pełnomocnik; 2) art. 187 O.p. przez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i oparcie się jedynie na zeznaniach zbywcy nieruchomości oraz uznanie za dokumenty urzędowe aktów notarialnych, co do których toczy się postępowanie karne; 3) niezastosowanie art. 201 § 1 pkt 2 O.p. przez niezawieszenie postępowania, gdy wszczęto postępowanie karne o przestępstwo określone w art. 270 § 1 k.k.; 4) art. 194 § 3 O.p. przez jego niezastosowanie i przyjęcie, iż nie może zostać przeprowadzony dowód przeciwko dokumentom; 5) art. 9 k.p.a. przez nie poinformowanie Skarżącej, której grożą konsekwencje, o konieczności przedstawienia dowodów podważających zaistnienie faktów opisanych w ww. aktach notarialnym z [...] lipca i z [...] listopada 2006r. Skarżąca podkreśliła, że w sprawie nie przesłuchano pełnomocnik, Skarżącej nie udostępniono wykazu przelewów dotyczących zakupu ww. lokalu oraz nie wyjaśniono, która z jej trzech córek dokonała wpłaty zaliczki 10.400 zł i przelewu na 93.600 zł. Stan faktyczny ustalony w sprawie nie odzwierciedla faktów, które rzeczywiście miały miejsce, co potwierdza postępowanie prowadzone przez Prokuraturę Rejonową W. przestępstwo z art. 270 § 1 k.k. wobec rzekomej pełnomocnik (sygn. akt 1Ds. 374/10/1). Skoro DIS posiadał wiedzę o ww. postępowaniu, powinien zawiesić postępowanie podatkowe, zgodnie z art. 201 § 1 pkt 2 O.p. Skarżąca poinformowała ponadto, że 16 lutego 2011r. złożyła do Prokuratury Rejonowej zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa przez rzekomą pełnomocnik z art. 270 § 1 k.k., oraz przez notariuszy C. O. i B. W. z art. 271 § 1 k.k. oraz przez M. D. art. 233 § 1 k.k. Niedopuszczalne jest więc przyjęcie, iż nie zawiadomiła ona właściwych organów ścigania o popełnieniu przestępstwa. 5. DIS w odpowiedzi na skargę, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, wniósł o oddalenie skargi. Podniósł również, że Skarżąca zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa przez pełnomocnik, emerytowanego notariusza C. O., notariusza B. W. i sprzedawcę ww. lokalu, jak również wniosek o wszczęcie postępowania przygotowawczego przeciwko ww. osobom, złożyła w Prokuraturze Rejonowej W. dopiero po otrzymaniu zaskarżonej decyzji DIS. 6. Pełnomocnik Skarżącej, ustanowiona przez Sąd z urzędu wniosła 16 stycznia 2011r. o odroczenie rozprawy oraz stwierdziła, że według twierdzeń skarżącej doszło do zmiany okoliczności faktycznych sprawy, którymi dysponowały organy podatkowe, gdyż Skarżąca przed Prokuratorem oświadczyła, że udzieliła pełnomocnictwa do sprzedaży lokalu przy ul. [...]. Pełnomocnik Skarżącej zwróciła się również do Sądu o ewentualne przeprowadzenie dowodu z udzielonych przez Prokuraturę informacji, na jakim etapie są obecnie postępowania karne [...], [...], [...], [...]. 7. Sąd nie uwzględnił ani wniosku o odroczenie rozprawy ani wniosku o dopuszczenie dowodu z ww. informacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: 1. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 2. Sąd administracyjny stosownie do art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje kontrolę zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako P.p.s.a., biorąc pod uwagę kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.). 3. Żadna z wyżej wymienionych przesłanek nie zaszła w rozpoznawanej sprawie. 4. Skarżąca podważa w pierwszej kolejności ustalenia faktyczne dokonane przez organy podatkowe obu instancji podczas trwającego postępowania w przedmiocie określenia zryczałtowanego 10% podatku dochodowego od osób fizycznych od uzyskanego przychodu z tytułu sprzedaży lokalu mieszkalnego w W. przy ul. [...], w zakresie jego kupna, jak również jego sprzedaży przez pełnomocnika, chcąc uwolnić się od obowiązku zapłaty ww. podatku. Sąd stwierdza, że analiza akt sprawy nie daje podstaw do twierdzenia, że w postępowaniu podatkowym naruszono przepisy art. 122 O.p. i art. 187 § 1 O.p. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy podatkowe podjęły bowiem wszelkie niezbędne działania zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, działając w tym zakresie na mocy obowiązujących przepisów prawa. Przesłuchały świadków, zbywcę ww. lokalu mieszkalnego, który potwierdził, że Skarżąca nabyła ww. lokal mieszkalny wpłacając gotówką zaliczkę, a pozostałą część kwoty przelewając na konto, jak również nowego nabywcę lokalu mieszkalnego, który wyjaśnił, że dokonywał przelewów na rzecz pełnomocnika działającego w imieniu Skarżącej. Organy podatkowe oparłby się również na treści aktów notarialnych znajdujących się w aktach sprawy oraz wskazały, że mają one szczególną moc dowodową, i to co wynika z ich treści uznaje się za zgodne z prawdą. W aktach sprawy znajdują się również wypisy z ksiąg wieczystych potwierdzające zakup 14 lipca 2006r. przez Skarżącą ww. lokalu, a następnie w dniu 22 listopada 2006r. jego sprzedaż oraz wpisanie obu ww. transakcji do ksiąg wieczystych. Sąd stwierdza również, że wobec zapisu zawartego w dyspozycji art. 19 u.p.d.f., iż przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości jest wartość wyrażona w cenie określonej w umowie pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia, nie przeprowadzenie dowodu z dokumentów wnioskowanych przez Skarżącą w postaci wpłaty zaliczki w wysokości 10.400zł i przelewu w wysokości 93.600 zł na okoliczność mającą potwierdzić brak dokonania przez Skarżącą zakupu ww. lokalu, nie mogło mieć przesądzającego znaczenia. Zawarcie aktu notarialnego jest bowiem wystarczającą przesłanką do stwierdzenia, że doszło do zakupu przez Skarżącą lokalu mieszkalnego w W. ul. [...]. Sąd zauważa ponadto, że powyższy zarzut należało rozpatrywać w kontekście naruszenia art. 188 O.p. w związku z art. 122 i art. 187 § 1 O.p. Z art. 188 O.p. wynika, że żądanie strony do przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeśli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenia dla sprawy, chyba że okoliczności te są wystarczająco stwierdzone innym dowodem. W związku z tym do oceny organu prowadzącego postępowanie ustawodawca pozostawił, czy okoliczność, dla udowodnienia której strona żąda przeprowadzenia dowodu, zostanie uznana za mającą znaczenia dla sprawy. Skoro zawarcie aktu notarialnego jest wystarczającą przesłanką do stwierdzenia, że doszło do zakupu lokalu mieszkalnego, brak postanowienia organu podatkowego w zakresie odmowy dopuszczenia wnioskowanego przez stronę dowodu, należało uznać za brak proceduralny, który pozostawał jednakowoż bez istotnego wpływu na wynik sprawy. 5. W ocenie Sądu, wbrew twierdzeniom skargi, w postępowaniu przed organami podatkowymi prawidłowo zastosowano również dyspozycję art. 194 O.p. Dokumentom urzędowym, w tym także sporządzanym przez notariusza, Ordynacja podatkowa przypisuje zwiększoną moc dowodową. W świetle art. 194 § 2 O.p. dokumentem urzędowym jest też dokument sporządzony przez inne jednostki, jeśli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich wystawiania. Zgodnie z art. 2 § 2 ustawy o notariacie czynności notarialne dokonywane przez notariusza zgodnie z prawem mają charakter dokumentu urzędowego. Dokument urzędowy sporządzony w formie przewidzianej prawem i przez osobę do jego sporządzenia uprawnioną korzysta z domniemania, jak prawidłowo uznały organy podatkowe, prawdziwości i zgodności z prawdą. Domniemania te oznaczają, że dokument urzędowy nie podlega swobodnej ocenie dowodów dokonywanej przez organ podatkowy. Za udowodnione należy przyjąć to, co wynika wprost z dokumentu (por. w tym zakresie poglądy wyrażane w doktrynie S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Ordynacja podatkowa Komentarz Warszawa 2004r., s. 538). Sąd stwierdza ponadto, że jakkolwiek z treści art. 194 § 3 O.p. wynika, że istnieje możliwość przeprowadzenia przez organ podatkowy dowodu przeciwko dokumentom sporządzonym w formie aktu notarialnego, niemniej jednak skarżąca nie przedłożyła w trakcie trwającego od marca 2009r. postępowania podatkowego żadnego wiarygodnego dowodu przemawiającego za podważeniem ww. aktów notarialnych znajdujących się aktach sprawy, ani żadnych dowodów podważających zaistnienie faktów potwierdzonych aktami notarialnymi. Nie podjęła też czynności zmierzających do unieważnienia ww. dokumentów. Organy podatkowe obu instancji dysponowały natomiast aktami notarialnymi, które potwierdzały, iż Skarżąca nabyła osobiście 14 lipca 2006r. lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w W., a 22 listopada 2006r. sprzedała tenże lokal, będąc reprezentowana przez ustanowionego wcześniej pełnomocnika. Pełnomocnik działał również na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przed notariuszem, co potwierdza akt notarialny. 6. Sąd stwierdza ponadto, że w dyspozycji art. 191 O.p. mieści się ocena organów podatkowych, że znajdujące się w aktach sprawy akty notarialne tworzą spójny chronologicznie ciąg zdarzeń, którego Skarżąca nie starała się w toku postępowania podatkowego podważyć jakimkolwiek dokumentem, przy jednoczesnym kwestionowaniu ustaleń organów podatkowych podjętych w oparciu o akty notarialne znajdujące się w aktach sprawy. Podkreślić przy tym należy, że rację ma również DIS, że prowadzenie dowodu przeciwko dokumentom urzędowym jest możliwe, ale to Skarżąca, jako kwestionująca ustalenia zawarte w wymienionych aktach notarialnych, powinna dostarczyć dowody, które wykluczyłyby możliwość uznania transakcji zakupu i sprzedaży nieruchomości za faktycznie dokonane. Tym czasem dopiero po zakończeniu postępowania podatkowego, tj. po wydaniu zaskarżonej decyzji DIS, Skarżąca wystąpiła do Prokuratury Rejonowej z zawiadomieniem o podejrzeniu popełnienia przestępstwa z art. 270 § 1 k.k. przez pełnomocnika uczestniczącego w sprzedaży ww. lokalu 22 listopada 2006r. oraz przestępstwa z art. 271 § 1 k.k. przez notariuszy sporządzających akty notarialne z 14 lipca i 22 listopada 2006r., oraz z art. 233 § 1 k.k. przez pierwotnego sprzedawcę lokalu w dniu z 14 lipca 2006r. 7. Sąd stwierdza, że jakkolwiek wynik ww. postępowań prokuratorskich, wszczętych już po zakończeniu ww. postępowania podatkowego, może mieć wpływ na prawidłowość określenia wysokości zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych, to stanie się to dopiero po potwierdzeniu przez sąd karny okoliczności popełnienia przestępstw z art. 270, art. 271 § 1, art. 233 § 1 k.k. przez ww. osoby. W przypadku, gdyby dowody, na podstawie których ustalone zostały istotne okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, obowiązujące prawo podatkowe w dyspozycji art. 240 § 1 pkt 1 O.p. przewiduje możliwość wznowienia postępowania podatkowego. Sąd uznaje zatem, że słuszne prawo strony do ochrony swych praw nie jest zagrożone, tym bardziej, że Skarżąca w trakcie toczącego się postępowania podatkowego nie podjęła działań zmierzających do wszczęcia ww. postępowań. 8. Sąd podnosi również, że wszczęte przez Komendę Rejonową Policji W. [...] dochodzenia w sprawie podrobienia i posłużenia się jako autentycznym oświadczeniem z 5 grudnia 2006r., że Skarżąca przeznaczy w ciągu 2 lat na cele mieszkaniowe, określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i lit. e) u.p.d.f., przychód w wysokości 216.000 zł, uzyskany ze sprzedaży 22 listopada 2006r. ww. lokalu mieszkalnego (akt notarialny Rep. [...] Nr [...]), nabytego 14 lipca 2006r. (akt notarialny Rep. [...] Nr [...]) nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Z ustaleń organów podatkowych wynika bowiem, czego nie kwestionowała Skarżąca, że nie doszło do wydatkowania ww. środków na cel mieszkaniowy. Oświadczenie to nie miało zatem wpływu na wysokość określonego przez NUS w decyzji z [...] października 2010r. zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych. 9. W kontekście rozważań zawartych w punkcie 7 i 8 ww. uzasadnienia wyroku, na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut skargi o naruszeniu przez DIS art. 201 § 2 pkt 2 O.p. Prowadzenie dochodzenia przez Policję, jak również prowadzenie śledztwa przez Prokuraturę Rejonową nie przesądza o wyniku tychże postępowania. 9.1. Sąd stwierdza również, że zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 201 § 1 pkt 2 O.p., w świetle poglądów doktryny, które Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela, wiąże się z wystąpieniem przeszkody uniemożliwiającej rozstrzygnięcie sprawy podatkowej (por. Piotr Pietrasz w komentarzu do art. 201 O.p., LEX). Postępowanie karne mające nawet bezpośredni związek ze sprawą podatkową, co do zasady nie kreuje zagadnienia wstępnego w odniesieniu do postępowania podatkowego w przedmiocie określenia czy ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. Ustalenia w postępowaniu podatkowym w zakresie stanu faktycznego podejmują organy podatkowe, a nie organy ścigania i sąd powszechny. Wyrok wydany w postępowaniu karnym przesądza o fakcie popełnienia przestępstwa, winie i karze. Okoliczności te mogą wynikać wyłącznie z wyroku sądu karnego, a nie poprzedzających go postępowania prokuratury czy policji. Z zagadnieniem wstępnym mielibyśmy do czynienia wyłącznie wówczas, gdyby skutki podatkowe danej sytuacji zależały od faktu skazania za przestępstwo, winy lub wymiaru kary. Jeżeli natomiast ustalenia wyroku karnego będą dotyczyć okoliczności faktycznych istotnych z punktu widzenia postępowania podatkowego, może to stanowić podstawę do ewentualnego wznowienia postępowania, na podstawie art. 240 § 1 O.p. 9.2. Sąd stwierdza w związku z tym, że toczące się postępowania karne nie stanowią zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 201 § 1 pkt 2 O.p. Nawet założenie, że postępowania karne zakończą się korzystnie wobec Skarżącej nie będzie to jednoznaczne z unieważnieniem aktów notarialnych potwierdzających umowy zakupu i sprzedaży nieruchomości. Zarzut naruszenia ww. przepisu art. 201 § 1 pkt 2 O.p. nie mógł być zatem uznany za zasadny. Ponownie wskazać także należy na treść przepisu art. 240 § 1 pkt 1 O.p., dającego Skarżącej możliwość wznowienia postępowania podatkowego w przypadku, gdyby dowody, na podstawie których ustalone zostały istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Przepis ten stwarza swoistą gwarancję procesową, umożliwiającą wzruszenie zapadłych w sprawie decyzji podatkowych. 10. Zdaniem Sądu chybiony jest także zarzut naruszenia w postępowaniu podatkowym art. 9 k.p.a. - poprzez niepoinformowanie Skarżącej o konieczności przedstawienia dowodów podważających fakty opisane w ww. aktach notarialnych. Organy podatkowe prowadzące postępowanie podatkowe obowiązane są przestrzegać przepisów O.p., która przewiduje zasady prowadzenia postępowania, oraz zasady udzielania informacji. Nie mają natomiast obowiązku przestrzegać reguł wynikających z kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd stwierdza, że z akt sprawy nie wynika, aby Skarżąca w toku postępowania podatkowego wystąpiła z zapytaniem o możliwość i sposób unieważnienia dokumentu urzędowego. Z akt sprawy wynika również, że Skarżącej w toku postępowania podatkowego zapewniono możliwość czynnego udziału w postępowaniu, a organy podatkowe obu instancji przed wydaniem decyzji umożliwiły Skarżącej zapoznanie się oraz wypowiedzenie się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Z prawa tego jednak Skarżąca nie skorzystała, mimo skutecznego doręczenia postanowień wydanych w trybie art. 200 O.p. 11. Sąd stwierdza ponadto, że w sprawie została wydana decyzja deklaratoryjna, o której mowa w art. 21 § 1 pkt 1 O.p. w związku z art. 21 § 3 O.p. Decyzja deklaratoryjna, jak podkreśla się w doktrynie nie tworzy nowych obowiązków dla podatnika, a jedynie stwierdza istnienia nie zapłaconej w momencie wydania decyzji kwoty podatku. Decyzja ta zapada po przeprowadzeniu postępowania podatkowego i wtedy, gdy organ stwierdzi na przykład, że podatnik nie zapłacił w całości lub w części podatku, który powinien był zapłacić. W rozpoznawanej sprawie z taką właśnie sytuacją mieliśmy do czynienia. Tym zastosowanie w sprawie miał pięcioletni termin przedawnienia zobowiązania podatkowego określony w art. 70 § 1 O.p., który nie upłyną ani w chwili gdy była wydawana zaskarżona decyzja, ani w chwili gdy decyzję wydawał NUS. 12.1. Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia w trybie art. 106 § 3 P.p.s.a. wniosku dowodowego Skarżącej w postaci informacji, których mogłaby udzielić Prokuratura Rejonowa, na jakim etapie są obecnie ww. postępowania karne [...], 1 [...], [...], [...]. Po pierwsze dlatego, że nie mogłoby to spowodować wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie, po drugie przyczyniłoby się do nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Powołany wyżej przepis art. 240 § 1 O.p. umożliwia ponadto Skarżącej, o czym mowa wyżej, wznowienie postępowania podatkowego, stanowiąc tym samym gwarancję procesową umożliwiającą wzruszenie zapadłych w sprawie decyzji podatkowych. 12.2. Sąd stwierdza również, że nieobecność strony Skarżącej na rozprawie, stosownie do art. 107 P.p.s.a. nie wstrzymuje rozpoznania sprawy. Sąd wskazuje ponadto, że rozpatrywanie spraw bez nieuzasadnionej zwłoki stanowi nakaz konstytucyjny, wynikający z art. 45 Konstytucji RP. Sąd stwierdza także, że nieobecność Skarżącej na rozprawie, w sytuacji, gdy Sąd ustanowił jej pełnomocnika z urzędu, który został w sposób należyty zawiadomiony o terminie rozprawy nie uzasadniała zastosowania art. 109 P.p.s.a. Skarżąca w związku z obecnością na rozprawie ustanowionego w sprawie radcy prawnego nie została pozbawiona obrony swych praw. 13. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, mając powyższe rozważania na względzie doszedł do przekonania, że skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło