III SA/Wa 101/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-02-10
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym na podstawie wykazania trudnej sytuacji majątkowej i zdrowotnej?Ratio decidendi
Sąd przyznał zwolnienie od wpisu od skargi, uznając, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść tego kosztu bez uszczerbku dla siebie i rodziny, biorąc pod uwagę jej stan zdrowia, sytuację majątkową oraz obowiązki rodzinne. Zwolnienie dotyczy tylko wymagalnych kosztów, a w przypadku dodatkowych kosztów konieczne jest złożenie kolejnego wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca W. P. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w sprawie umorzenia postępowania dotyczącego nadpłaty w podatku od spadków i darowizn. Wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na złą sytuację finansową, liczne schorzenia oraz obowiązki rodzinne związane z wychowywaniem dwójki dzieci. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające jej sytuację majątkową i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od wpisu od skargi; odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 lutego 2012 r. po rozpoznaniu wniosku W. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2011 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenie postępowania w sprawie o stwierdzenia nadpłaty w podatku od spadków i darowizn p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżąca od wpisu od skargi 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie
1) Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym albo częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych albo ustanowienie pełnomocnika - art. 245 § 3 u.p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Wyjątki od tej zasady mogą mieć charakter ustawowy albo znajdować zastosowanie w instytucji przyznania prawa pomocy, która jest uregulowana w art. 243 i n. u.p.p.s.a. (por. postanowienie z 1 kwietnia 2005 r sygn. II OZ 209/05), jak też samodzielne układanie stosunków z pełnomocnikiem. Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy, powinien wykazać okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia i doświadczenia życiowego.
2) W. P., dalej jako skarżąca, w skardze z 5 grudnia 2011 r., zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. Następnie wnioskiem złożonym na formularzu PPF z 3 lutego 2012 r., zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazała, że: - cierpi na liczne schorzenia; - ma złą sytuację finansową; - prowadzi wspólne gospodarstwo z córką i synem (2002 i 2008 r.); - co miesiąc uzyskuje, ze stosunku pracy, kwotę 3125 brutto; - - 632 zł przekazuje mąż (D. P.). Skarżąca ponosi opłaty za obiady córki, przedszkole syna, telefon, mieszanie, światło, pływalnię. Ma z mężem rozdzielność majątkową. Do formularza PPF skarżąca załączyła zeznania podatkowe PIT za 2010 r., 2009 r., wyciąg z rachunku bankowego ([...] SA), zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego, zaświadczenia lekarskie, pismo o udzieleniu urlopu dla poratowania zdrowia, zaświadczenie o potrzebie udzielenia urlopu dla poratowania zdrowia, decyzję o przyznaniu świadczeń z pomocy społecznej w latach 2008 i 2009.; zaświadczenie o zatrudnieniu; - akt notarialny o ustanowieniu rozdzielności; - faktury za energię, , gaz, lokal; - opinię o córce; - zaświadczenie o uczęszczaniu na zajęcia usprawniające [...]; -wydruki z kas fiskalnych- etc
3) Sytuacja majątkowa skarżącej, badana w sprawie III SA/Wa 2260/1, nie zmieniła się w stopniu uzasadniającym zmianę rozstrzygnięcia. Wymagane w sprawie koszty sądowe to wpis od skargi w wysokości 200,- zł, zatem w stosunku do tej kwoty należy odnieść zdolność strony do natychmiastowego uiszczenia należności. Referendarz sądowy uznał złożone przez stronę oświadczenia, pod rygorem wynikającym z art. 233 § 1 kodeksu karnego o odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy, za wiarygodne.
Mając jednak na uwadze zadeklarowany stan zdrowia strony i wydatki związane z poratowaniem zdrowia, jak również fakt posiadania dwójki dzieci i nakładów związanych z obowiązkiem szkolnym (niezależnie od dodatkowych wydatków związanych z poratowaniem zdrowia), referendarz sądowy uznał konieczność - także ze względu na krótki termin uiszczenia wpisu od skargi - zwolnienia strony od kosztów wpisu od skargi.
Przyznanie prawa pomocy dotyczy tylko kosztów wymagalnych, zatem w razie wystąpienia dodatkowych, skonkretyzowanych kosztów sądowych, należy zwrócić się z dodatkowym wnioskiem i określeniem (na formularzu PPF) czy sytuacja majątkowa uległa zmianie.
4) Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1, §3art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., uznał, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło