III SA/Wa 1016/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-09-02

Skład orzekający: Agnieszka Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy może zmienić swoje własne postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli nie nastąpiła zmiana okoliczności sprawy?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy może zmienić swoje postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 165 P.p.s.a. w zw. z art. 167a P.p.s.a., jednakże zmiana ta jest możliwa wyłącznie w następstwie zmiany okoliczności, które towarzyszyły wydaniu postanowienia. W sytuacji, gdy skarżący składa niemal identyczne oświadczenie o stanie majątkowym, nie uzupełniając braków wytkniętych przez organ i sąd, brak jest podstaw do zmiany postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący P.B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu braku pełnej informacji o sytuacji majątkowej skarżącego i jego żony, wskazując na posiadanie przez nich znaczącego majątku. Po utrzymaniu w mocy postanowienia przez WSA, skarżący ponownie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, przedstawiając niemal identyczne dane jak poprzednio. Sąd rozpoznał sprzeciw skarżącego od postanowienia referendarza, utrzymując je w mocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić zmiany postanowienia referendarza sądowego z 7 kwietnia 2016 r.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Agnieszka Grzelak po rozpoznaniu w dniu 2 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P.B. i M.B. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne postanawia odmówić zmiany postanowienia referendarza sądowego z 7 kwietnia 2016 r. Referendarz sądowy postanowieniem z 7 kwietnia 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 1016/15, odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sadowych. Powodem negatywnego załatwienia przedmiotowego wniosku był brak pełnej i wyczerpującej informacji na temat sytuacji majątkowej. Natomiast z przedstawionych informacji wynikało, że Skarżący i jego żona dysponują znacznym majątkiem. Ponadto wniosek o przyznanie prawa pomocy był już przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie – postanowieniem z 12 stycznia 2016 r. sygn. akt II FZ 1049/15 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odmawiające Skarżącym przyznania prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprzeciwu Skarżącego od wyżej opisanego postanowienia referendarza sądowego, postanowieniem z 5 maja 2016 r., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Sąd podzielił pogląd referendarza sądowego, że Skarżący nie spełnił warunków do przyznania prawa pomocy, gdyż nie przedstawił w sposób niebudzący wątpliwości jaka jest jego sytuacja majątkowa. W szczególności niewyjaśniona pozostaje kwestia wszystkich dochodów Skarżącego i jego rodziny, jak i kwestia posiadanych przez Skarżącego gruntów rolnych o powierzchni ponad 57 ha. Wnioskiem z 17 czerwca 2016 r. Skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym uprzednio zakresie tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zarządzeniem z 27 czerwca 2016 r. referendarz sądowy przesłał Skarżącemu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) celem jego wypełnienia i złożenia w sądzie oraz do oświadczenia czy i w jakim zakresie zmieniła się sytuacja materialna Skarżącego od czasu rozpoznania poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy. W odpowiedzi Skarżący nadesłał urzędowy formularz wniosku PPF zawierający te same dane i informacje, co w pierwotnie złożonym formularzu PPF. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: "P.p.s.a.") postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W myśl natomiast art. 167a § 1 P.p.s.a., do zarządzeń oraz postanowień referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zarządzeń przewodniczącego oraz postanowień sądu, tak więc możliwość zastosowania art. 165 P.p.s.a. leży również w zakresie kompetencji referendarza sadowego. Zmiana postanowienia referendarza sadowego, o której mowa w art. 165 P.p.s.a. możliwa jest wyłącznie w następstwie zmiany okoliczności, które towarzyszyły wydaniu postanowienia. Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, że taka zmiana okoliczności w niniejszym przypadku nie nastąpiła. Ocena taka wynika przede wszystkim z tego, że podstawą odmowy przyznania Skarżącemu prawa pomocy było złożenie niejasnego, wybiórczego i niewiarygodnego oświadczenia o stanie majątkowym. Tymczasem Skarżący, występując ponownie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych złożył niemalże identyczne oświadczenie, co uprzednio. Nie uzupełnił też żadnych z braków wytkniętych mu przez referendarza i Sąd rozpoznający jego sprzeciw. W tej sytuacji brak jest podstaw do zmiany postanowienia o odmowie przyznania mu prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 165 w zw. z art. 167a i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło